ABŞ-dan Körfəz ölkələrinə 10 milyard dollarlıq Hörmüz boğazı kampaniyası

Birləşmiş Ştatlar Yaxın Şərqdəki enerji balanslarına dərindən təsir edəcək və qlobal neft daşımalarının təhlükəsizliyini artıracaq nəhəng maliyyə hərəkətinə hazırlaşır. Wall Street Journal-ın (WSJ) əldə etdiyi sənədlərə və adı açıqlanmayan ABŞ və Yaxın Şərq rəsmilərinə əsaslanan xəbərlərə görə, Vaşinqton administrasiyası Körfəz regionunda enerji obyektlərinin yenidən qurulmasını maliyyələşdirmək üçün 5 milyard dollarlıq ilkin fond yaratmağı təklif edib.

Hörmüz Boğazından Asılılığın Azaldılması üzrə Strateji Plan

Sözügedən fondun yaradılmasının əsas məqsədinin ABŞ/İsrail-İran müharibəsində zədələnmə ehtimalı olan Yaxın Şərq ölkələrinin enerji infrastrukturlarını tez bir zamanda təmir etmək olduğu bildirilir. Bundan əlavə, plan neft və təbii qaz daşımalarında qlobal ticarətin ən kritik su yollarından biri olan Hörmüz boğazından region ölkələrinin asılılığını minimuma endirməyi hədəfləyir. Bu addım münaqişə dövrlərində qlobal enerji bazarlarının vura biləcəyi zərəri minimuma endirməyə yönəlmiş geosiyasi qalxan kimi qiymətləndirilir.

Hədəf 10 milyard dollarlıq Birgə İnvestisiya Fondu

ABŞ-ın bu strateji təkliflə bağlı regionun mühüm aktorları, xüsusilə Səudiyyə Ərəbistanı və Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri (BƏƏ) ilə danışıqlar apardığı bildirilir. Vəd etdiyi 5 milyard dollara əlavə olaraq, Vaşinqton Səudiyyə Ərəbistanı və BƏƏ də daxil olmaqla səkkiz Yaxın Şərq ölkəsindən ekvivalent töhfə tələb edir. Bu yolla cəmi 10 milyard dollarlıq nəhəng ortaq investisiya fondunun reallaşdırılması hədəflənir. ABŞ rəsmiləri bildirirlər ki, fondla bağlı diplomatik danışıqlar fəal şəkildə davam edir və bu prosesdə razılaşmanın yekun şərtləri dəyişə bilər.

Körfəzdə gərginlik yüksəkdir: Tramp liderlərlə görüşəcək

İranla gərginlik son dərəcə kritik dönüş nöqtəsinə daxil olduğu üçün ABŞ-ın yeni prezidenti Donald Trampın yaxın gələcəkdə Körfəz liderləri ilə görüşü və bu strateji planı və təhlükəsizlik arxitekturasını müzakirə edəcəyi gözlənilir. Bölgədə hərbi fəallıq və gərginlik günü-gündən artmaqda davam edir. Bu yaxınlarda Körfəz bölgəsində ABŞ istehsalı olan 3 pilotsuz uçuş aparatının vurulması hərbi və diplomatik xəttdəki həssaslığı bir daha ortaya qoyur. Yaradılması planlaşdırılan bu fond hərbi risklər kölgəsində enerji təchizatı təhlükəsizliyinin təmin edilməsi istiqamətində atılan ən konkret addım kimi qiymətləndirilir.