ABŞ körfəzdən çəkilirmi? Pentaqonun Hərbi Mövcudluğun Azaldılması Planı gündəmdədir

ABŞ müdafiə diplomatiyasında kartlar yenidən qarışdırılır. Washington Post (WP)qəzetinin yüksək səviyyəli rəsmilər və regional ekspertlərdən ibarət 8 müxtəlif mənbəyə əsaslanan xüsusi hesabatına görə, Pentaqon Körfəz bölgəsində hərbi yerləşdirməni ciddi şəkildə azaltmağı müzakirə edib. Bildirilir ki, İranın dəstəklədiyi Amerika bazalarına bölgədəki hücumların vurduğu ağır zərərdən sonra Vaşinqton administrasiyası hərbi strategiyasında köklü revizyona hazırlaşır.

Pentaqonun Cədvəlindəki Plan: Körfəzdə hərbi mövcudluq azalacaqmı?

Pentaqon daxilindəki siyasət ofisi ilkin təhlil səviyyəsində proqnozlar üzərində işləyir, baxmayaraq ki, onlar hələ formal strategiya sənədinə çevrilməyib. Bu təhlillər İranla gərginlikdən sonra Körfəz ölkələrinə yayılan Amerika hərbi gücünün tədricən azaldılmasını nəzərdə tutur. Sözügedən planlaşdırma prosesi ABŞ Baş Qərargahı və ABŞ Mərkəzi Komandanlığı (CENTCOM) tərəfindən çox yaxından izlənilir. Bildirilir ki, prosesi şəxsən izləyən CENTCOM komandanıadmiral Bred Kuper Amerika qoşunlarının Fars körfəzindən daha qərbə doğru təhlükəsiz bölgələrə köçürülməsinin mümkünlüyü ilə bağlı müzakirələri dəstəkləyir.

Mövzuya yaxın mənbələr vurğulayır ki, bu təhlilin rəsmi Pentaqonun siyasətinə çevrilməsi üçün ilk növbədə Ağ Ev və yüksək rütbəli hərbi məmurlar tərəfindən təsdiqlənməlidir. Hazırda ilkin baxış mərhələsində olan bu layihə ABŞ-ın regionda uzunmüddətli mövcudluğunu yenidən formalaşdıra bilər.

İran hücumlarından sonra ciddi zədələnmiş bazaların gələcəyi qeyri-müəyyəndir

Pentaqonun geri çəkilmə alternativini qiymətləndirməsində ən böyük faktorlardan biri də son aylarda artan gərginlikdə İranın dəstəklədiyi ünsürlərin həyata keçirdiyi intensiv hücumlar olub. Bildirilib ki, bu hücumlar nəticəsində ABŞ-ın Fars körfəzindəki bir çox xaricdəki hərbi bazalarına ciddi ziyan dəyib. Vaşinqtonda qərar qəbul edənlər hazırda kritik dilemma ilə üz-üzədirlər: regionda ciddi zədələnmiş bu bazalar yenidən qurulacaq, yoxsa hərbi mövcudluq daha çox qorunan qərb bölgələrinə köçürüləcək? Bu sualın cavabı ABŞ-ın Yaxın Şərqdəki yeni geosiyasi marşrutunu müəyyən edəcək.

Yaxın Şərqdəki 40 min ABŞ əsgərinin gələcəyi necə olacaq?

Mövcud hərbi yerləşdirmə məlumatlarına görə, Yaxın Şərqdə bütün əməliyyatları koordinasiya edən CENTCOM-un komandanlığı altında İordaniyadan Omana qədər uzanan geniş coğrafiyada təxminən 20 hərbi baza var. Bu bazalarda aktiv şəkildə xidmət edən amerikalı hərbçilərin sayı 40 minə yaxındır.

Bölgədəki kritik tarazlıqda Bəhreyn ABŞ dəniz gücünün ürəyi olan Beşinci Donanmanın qərargahına ev sahibliyi edir; Küveyt və digər Körfəz ölkələri mühüm Amerika Quru Qoşunları və Hərbi Hava Qüvvələri elementlərinə ev sahibliyi edir. Pentaqonun atdığı yeni addımlar bu nəhəng hərbi şəbəkənin gələcəyinə və Körfəz ölkələri ilə strateji tərəfdaşlığa köklü təsir göstərə bilər.