Газадагы жашоо үчүн күрөш: чатырлардагы жашоо

ГАЗА - Хамас тарабынан 2023-жылдын 7-октябрында башталган Аль-Акса сел операциясы Израилдин өч алуу иретинде жасаган күчтүү кол салуулары менен Газаны урандыга айлантты. Бул процессте Газанын шаар түзүлүшү талкаланып жатканда, маданий жана тарыхый мурастарга да чоң зыян келтирилди. Израилдин премьер-министриНетаньяхунун тушундагы өкмөт Газаны жашоого жараксыз кылган бул зордук-зомбулук саясатын ишке ашырып жатканда, жергиликтүү элдин жашоо шарттары ого бетер оорлошуп кетти.

Газанын мурунку абалы

Газа тилкеси 41 километр узундуктагы жана 6-122 миллион километрдик кеңдиктеги аймакты каптап турганда, бул аймакта жашаган эл. Жер ортолук деңиз жээги. Дүйнөдөгү эң жыш жайгашкан аймактардын бири болгон Газада билим деңгээли абдан жогору жана мектепте билим алуу деңгээли 97%ды түздү. Аймактын экономикасы балык уулоо, майда кол өнөрчүлүк жана айыл чарба сыяктуу иштерге негизделген. Бузулганга чейин жээк жай айларында балдар жана үй-бүлөлөр үчүн оюн-зоок борбору болгон.

Чатыр шаарлардагы оор турмуш

2023-жылдын 7-октябрынан кийин Газанын чоң бөлүгү талкаланып, аймак калкы чатыр шаарларда оор шарттарда жашоо үчүн күрөшүп жатышат. Болжол менен 2 миллион адамдын 85% дан ашыгы убактылуу чатырларда жашоого аракет кылса, Бириккен Улуттар Уюмунун баш калкалоочу жайлары да бул процессте баш калкалоочу жай катары кызмат кылат. Жээк сызыгында курулган ачык аба лагерлеринде, футбол талааларында жана убактылуу чатыр шаарларда адамдар негизги муктаждыктарын канааттандырууда кыйынчылыкка дуушар болууда.

Билим берүү жана Экономикалык абал

Газада жашаган Авни Ахмет Бурш телефон аркылуу сүйлөшүүсүндө билим берүү жана экономикалык кыйынчылыктарды билдирди. Кызы Розан Аль-Азхар университетинин Медицина факультетинин 4-курсунун студенти болгону менен, билимин дистанциялык түрдө улантууга туура келет. Ошо сыяктуу эле, жогорку класстын окуучусу Мерьем да онлайн билим алууда. Кичүү кызы Рефиф чатырда орнотулган класста билим алууда.

Курман айт жана экономикалык кыйынчылыктар

Газада курмандыкка чалынуучу малды табуу дээрлик мүмкүн болбой калды. Тирүү жаныбарлардын жетишсиздиги тоңдурулган этти жалгыз вариант кылат. Бирок бул этти сатып алууга элдин каржылык күчү жетпейт. Балдардын кийим-кече жана майрамдык муктаждыктарын канааттандыруу да чоң көйгөй. Кадимки балдардын көйнөгү 80 доллардан сатылса, мөмө-жемиштердин килограммы өтө кымбат сатылууда.

Чатыр шаарлардагы жашоо шарттары

Газанын түндүгүндөгү кыйроолордон улам көп үй-бүлө Газанын батышына көчүүгө аргасыз болду. Ар бир лагерь болжол менен 120 чатырдан турат жана ар бир чатырда орто эсеп менен беш адам жашайт. Чатыр жашоо шарты катаал, жайында ысык, кышкысын суук. Үй-бүлөлөр ашкана жана жуунучу жай муктаждыктарын чатырлардын сыртында канааттандырууга аргасыз.

Энергияга жана технологияга жетүү

Электр жарыгынын үзгүлтүккө учурашы Газада күнүмдүк жашоону ого бетер кыйындатат. Күн энергиясын колдоно алган аз гана адамдар бул булакты акы төлөп беришет. Үйдө интернетке кирүү мүмкүн эмес жана убактылуу интернет карталары акы төлөнүүдө.

Баалардын өсүшү

Газада негизги муктаждыктардын баалары астрономиялык деңгээлге жетти. Койдун баасы 7000 долларга чыкса, төө 10000 долларга жетет. Электр энергиясынын жана башка негизги муктаждыктардын баалары да коомчулуктун жетүүсү үчүн өтө жогору.

Бул оор жашоо шарттарында Газа эли келечекте дагы туруктуу жашоо үмүтү менен күрөшүн улантууда. Бирок аймактагы гуманитардык кризис жана экономикалык кыйынчылыктар эл аралык коомчулуктун көңүл буруусун жана колдоосун талап кылууда.