Иран: Аскердик чечим эмес, дипломатия биздин приоритетибиз

Ирандын тышкы иштер министри Аббас Эракчи, өлкөсүнө карата кысым жана коркутууларга каршы тургандарын белгилеп, Иранга байланыштуу маселелерде аскердик чечимдин вариант эмес экенин баса белгиледи. Эракчи БРИКСтин тышкы иштер министрлер жыйыны үчүн Индиянын борбор шаары Жаңы Делиде сөз сүйлөдү.

Дипломатия жана коргонууга басым жасалды

Эракчи БРИКС жыйынындагы билдирүүлөрүндө Ирандын жерлерин жана эркиндигин коргоо үчүн бардык мүмкүнчүлүктөрдү колдонууга даяр экендиктерин билдирди. Бирок дипломатиялык жолду улантып, коргой тургандыктарын билдирди. Эракчи сый-урмат тилине оң жооп бергендерин, бирок кысым жана коркутууларга моюн сунбай тургандарын белгиледи.

Аскердик чечимдин мүмкүн эмес

Ирандын тышкы иштер министри аскердик чечимдин Иран көйгөйлөрүнө чечүүчү жол алып келбей турганы жөнүндөгү көз карашын кайталады. Ал тынчтыкты суйген иран эли согушту жактабайт, бирок Ирандын куралдуу кучтеру чет елкелук агрессорлорго каршы даяр экендигин билдирди. Ирандын АКШ менен Израилдин кол салууларынын курмандыгы болгонун айткан Эракчи, ар башка өлкөлөрдүн да ушундай кысымга кабылганын белгиледи.

Тарыхтын таштандысына ташталышы керек

Эракчи, эл аралык укук бузуу, мамлекеттик каракчылык сыяктуу кылмыштардын жазасыз калбашы керектигин айтты. Ал БРИКСтин мүчөлөрүн жана эл аралык коомчулукту АКШ менен Израилдин мыйзамсыз агрессиясын айыптоого чакырды. Эл аралык мекемелердин саясатташтырылышына бөгөт коюлушу жана согушту тутандыруу токтотулушу керектигине да көңүл бурду.

Адилеттүү дүйнөлүк тартип

Эракчи БРИКСтин дагы адилеттүү жана тең салмактуу глобалдык тартиптин калыптанышында маанилүү роль ойной ала турганын айтты. Күч актабаган дүйнөлүк тартипке муктаждык бар экенин белгилеп, БРИКС бул жаатта фундаменталдуу түркүк боло алат деген ишенимин билдирди.

Иран тышкы иштер министринин билдирүүлөрү Ирандын аймактык жана эл аралык деңгээлдеги дипломатиялык позициясын сактай турганын көрсөтүүдө. Эракчи, эл аралык укук жана БУУнун Уставынын бузулушуна карата дагы күчтүү позицияда болушу керектигин баса белгиледи.

БРИКСтин тышкы иштер министрлеринин жыйынында айтылган бул билдирүүлөр Ирандын эл аралык коомчулук менен карым-катнаштарында дипломатияга маани бергенин жана аскердик варианттардан алыс экенин көрсөтүүдө. Эракчинин сөздөрү Ирандын тышкы саясатта кандай стратегияны уланта турганына байланыштуу маанилүү ишараттарды берет.

Тыянак жана мүмкүн боло турган өнүгүүлөр

Иран дагы бир жолу эл аралык аренада аскердик кийлигишүүлөрдүн ордуна дипломатия жана тынчтык чечимдерди жактырганын көрсөттү. Келечекте ал БРИКС өңдүү эл аралык топтор менен кызматташтыкты бекемдөө аркылуу адилеттүү глобалдык тартиптин жактоочусу болууну көздөйт. Эракчинин билдирүүлөрү Ирандын бул багыттагы чечкиндүүлүгүн бекемдөөдө.