Трамптын НАТОго кайтып келиши, Иран боюнча флеш билдирүүсү: "Биз согуштук жактан утуп алганбыз"

АКШнын президенти Дональд Трамп Түркиянын кожоюндугунда өткөрүлгөн НАТОнун 36-мамлекет жана өкмөт башчылар саммитинен кийин өлкөсүнө кайтып бараткан Air Force One учагында журналисттердин суроолоруна жооп берди. Күн тартибине байланыштуу абдан таң калыштуу баа берүүлөрдү жасаган Трамп: Ал АКШнын Иранга каршы аскерий кадамдарынан Түркия менен мамилесине, Сирия жана Украинанын лидерлери менен болгон байланыштарынан НАТОнун келечегине чейин көптөгөн орчундуу маселелерди тактады.

"Биз буга чейин Иран менен аскердик жактан жеңдик"

АКШнын Иранга каршы жүргүзгөн акыркы аскерий операцияларына токтолуп, Трамп тоскуч билдирүүсүн ачык кайталады. Ирандын аларга каршы жасаган ар бир кыймылына алда канча катуу жооп кайтарышкандарын белгилеген Трамп : «Бизге ар бир урган сайын 20 эсе катуу жооп кайтарабыз дедим, кечээ кечинде да кылдык»,- деди.

Тегеран башкаруучулугунун таштаган кадамдарынын АКШнын операцияларына болгон реакциясы гана экенин белгилеген АКШ президенти, аскердик тең салмактуулуктун толугу менен алардын пайдасына болгонун жүйө келтирип: «Биз буга чейин аскердик жактан жеңдик. Аларда абдан аз калды»,- деди.

Ирандын коммерциялык кемелерге каршы акыркы аракеттерин "жинди жана тең салмаксыз" деп сыпаттаган Трамп, Тегеран алар менен компромисске барууга дилгир экенин айтты. Ирандын жакында аларга телефон чалып, келишим талап кылганын түшүндүргөн Трамп, "Келишимди абдан каалап жатышат. Болгону алар татыктуубу, жокпу билбейм. Келишимге жабышаарына ишенбейм. Маселе мына ушунда."Трамп бул процесстин согуш издөө эмес, Иранды толугу менен ядролук куралдан арылтуу максатына басым жасады.

Түркия менен соода кылуу жана президент Эрдоганды мактоо

Анкарада өткөрүлгөн НАТОнун 36-саммитинин өтө жемиштүү болгонун белгилеген Дональд Трамп үй ээси Түркия менен болгон карым-катнаштарга да кеңири орун бөлдү. Түркия менен болгон дипломатиялык жана экономикалык карым-катнаштардан канааттанганын билдирген Трамп, эки өлкөнүн ортосунда абдан пайдалуу жана ийгиликтүү соода келишимдерине кол коюлганын белгиледи.

Түркиянын шериктештикте өтө ишенимдүү жана күчтүү өнөктөш экенин айткан Трамп, президент Режеп Таййип Эрдоган менен болгон жолугушууларына да токтолуп, Эрдоганды мактоого толгон сөздөрүн айтып,«Баса, ал мыкты болчу»

Сирия жана Украина лидерлери менен олуттуу байланыштар

Аймактык өнүгүүлөр Аскердик аба күчтөрүнүн бир учагындагы тарыхый билдирүүлөрүндө да кеңири чагылдырылган. Саммиттин алкагында Сириянын президенти Ахмед Шара менен жолукканын эске салган Трамп, Шаранын өз өлкөсүндөгү ички динамикаларды башкаруудагы жана биримдикти камсыздоодогу ишмердүүлүгүн жогору баалады. Сирия лидери тууралуу "Ал эң сонун иш жасады. Ал Сирияны бириктирди" деген Трамп, өлкөдөгү ырааттуулук аракеттеринен ыраазы экенин билдирди.

Трамп ошондой эле Украинанын президенти Владимир Зеленский менен жолукканын жана эки өлкөнүн жолугушуусу абдан конструктивдүү жана позитивдүү болгонун белгиледи.

НАТОнун Анкара саммитинде каржылык жүктү бөлүшүү жана биримдик билдирүүсү

НАТОнун каржылык түзүмүнө жана мүчө өлкөлөрдүн коргонуу чыгымдарына байланыштуу катуулугун жумшартканын белгилеген Трамп, саммитте чоң консенсуска жеткенин жарыялады. Альянстын коргонуу бюджетинде бир нече жылдан бери Америка Кошмо Штаттарынын адилетсиз жана ашыкча жүк көтөргөнүн жүйө келтирген Трамп, европалык өнөктөштөрдүн эми көбүрөөк жоопкерчиликти алууга макул болгонун айтты.

Анкарадагы саммитте жетишилген келишимге ыраазы болгон АКШ президенти: "Бүгүн чоң биримдик жана тилектештик болду. НАТО чындап эле көп жолду басып өттү. Бүгүнкү жыйын көп маселени чечти. Эл АКШга көптөн бери адилеттүү мамиле кылынбаганын түшүндү." Ал союздаштардын артка чегинүүсүн дипломатиялык жеңиш катары баалады.