12 Ülkeden İsrail'e Tarihi Yaptırım Kararı: Yasa Dışı Yerleşim Ürünlerine Ambargo Kapıda

Uluslararası arenada İsrail'in işgal altındaki Filistin topraklarında yürüttüğü genişleme politikalarına karşı tarihi bir adım atıldı. Aralarında Avrupa'nın önde gelen güçleri ve Kanada'nın da bulunduğu 12 ülke, yayımladıkları ortak bildiriyle İsrail hükümetinin Batı Şeria'daki adımlarına karşı somut yaptırımları devreye sokmaya hazırlanıyor. İngiltere, Fransa, Kanada, Danimarka, Finlandiya, İzlanda, İrlanda, Norveç, Polonya, Portekiz, İspanya ve İsveç Dışişleri Bakanları tarafından imzalanan ortak deklarasyonda, "İki Devletli Çözüm" zeminini dinamitleyen uygulamalara karşı sert uyarılar yer aldı.

Batı Şeria'daki Genişleme ve E1 Projesine Sert Tepki

Yayımlanan ortak bildiride, İsrail hükümetinin Batı Şeria genelinde attığı adımların iki devletli çözüm imkanını tamamen ortadan kaldırma riski taşıdığı vurgulandı. Bölgede benzeri görülmemiş bir seviyeye ulaşan yerleşimci şiddeti, yeni yerleşim alanlarının hızla genişletilmesi ve kritik öneme sahip E1 yerleşim projesi için yeni ihalelerin açılması gibi kararların sahadaki durumu hızla kötüleştirdiği ifade edildi. Bu kapsamda, İngiltere Başbakanı Andy Burnham, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ve Kanada Başbakanı Mark Carney'nin, bölgede daha büyük bir insani ve siyasi zararın önüne geçilmesi amacıyla acil olarak harekete geçilmesi konusunda tam bir mutabakata vardığı bildirildi.

Yasa Dışı Yerleşim Ürünlerine Ticari Ambargo Yolda

Ortak deklarasyonda dikkat çeken en somut yaptırım adımı ise ticari kısıtlamalar oldu. Söz konusu 12 ülkenin, uluslararası hukuka göre tamamen yasa dışı kabul edilen yerleşim birimlerinde üretilen malların ticaretiyle ilgili ulusal ve Avrupa Birliği düzeyinde kısıtlamalar getirmeyi planladıkları veya bu tedbirleri aktif olarak değerlendirdikleri duyuruldu. Bu doğrultuda İngiltere, Fransa ve Kanada; daha önce benzer radikal kararlar alan İrlanda, İspanya, Hollanda, Norveç ve Belçika'nın adımlarını memnuniyetle karşıladıklarını belirterek, yasa dışı yerleşim ürünlerinin ithalatını ve ticaretini yasaklayacak ulusal mevzuatları en kısa sürede yürürlüğe koyacaklarını taahhüt etti.

"İlhak ve Zorla Yerinden Edilmeye Karşıyız"

Yaklaşık bir yıl önce kabul edilen New York Deklarasyonu'ndaki temel ilkelere atıfta bulunulan metinde, adil ve kalıcı bir barışın ancak uluslararası hukuk kurallarına riayet edilerek sağlanabileceği savunuldu. Filistin topraklarının fiilen ilhak edilmesi anlamına gelen tüm idari adımlara ve Filistin halkının topraklarından zorla yerinden edilmesine kararlılıkla karşı çıkılacağı net bir dille ifade edildi. Bildiride İsrail hükümetine; yerleşim birimlerini ve sivil idari yetkilerini genişletmeyi derhal durdurması, yerleşimci şiddetinin faillerinden yargı önünde hesap sorması ve İsrail güvenlik güçlerine yönelik hak ihlali iddialarını şeffaf bir şekilde soruşturması çağrısı yapıldı.

Bildirinin son bölümünde, İsrail'in meşru güvenlik kaygılarının ve çıkarlarının tanındığı belirtilirken, Hamas'ın 7 Ekim'deki saldırısı bir kez daha kınandı ve küresel ölçekte antisemitizmle mücadelenin önemine dikkat çekildi. İlgili Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları çerçevesinde; İsrail ile egemen, demokratik, bağımsız ve yaşanabilir bir Filistin devletinin, uluslararası alanda tanınmış sınırlar dahilinde barış ve güvenlik içinde yan yana yaşamasını öngören iki devletli çözüme olan sarsılmaz bağlılık yeniden teyit edildi.