2024 Yılı Sektörel Dağılım Raporu

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayımlanan 2024 yılı sanayi ve hizmet sektörleri verilerine göre, ülkemizde faal olan işletmelerin yüzde 44,4'ü hizmet sektöründe konumlanmış durumda. Ticaret sektörü ise yüzde 35,1'lik payla bu alanda ikinci sırada yer aldı. Bu dağılım, Türkiye ekonomisinde hizmet sektörünün ne denli kritik bir role sahip olduğunu gözler önüne seriyor. İstihdam açısından bakıldığında, hizmet sektörü toplam istihdamın yüzde 39,2'sini elinde tutuyor. Sanayi sektörü ise istihdamda yüzde 27,2'lik paya sahip.

Ticaretin Cirolardaki Hâkimiyeti

Ciro açısından incelendiğinde, ticaret sektörü yüzde 45,8'lik payla hâkimiyetini sürdürmekte.

Türkiye'nin ekonomik faaliyetlerinde önemli bir yer edinen ticaret sektörünün bu başarısının arkasında, geniş bir ürün ve hizmet yelpazesine olan talebin artışı gösterilebilir.

Diğer yandan, hizmet sektörü cironun yüzde 16,9'unu oluştururken, sanayi sektörüne ait ciro payı yüzde 30,2 olarak gerçekleşti. Sanayi sektörü, üretim potansiyeliyle ekonomik büyümenin önemli bir parçası olmayı sürdürüyor.

Üretim Değerinde İmalatın Önemi

2024 yılında imalat sektörünün üretim değeri, 21 trilyon 927 milyar TL ile en yüksek seviyeye ulaştı. Bu, imalat sektörünün Türkiye ekonomisinde ne kadar önemli bir rol üstlendiğini gösteriyor. Ticaret sektörü 6 trilyon 764 milyar TL üretim değeri sağlarken, inşaat sektörü 5 trilyon 905 milyar TL'lik bir değer yarattı. Ulaştırma ve depolama, elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı gibi diğer sektörler de ekonomiye katkı sağlamaya devam ediyor.

Büyüklük Gruplarına Göre Ciro ve İstihdam Dağılımı

Ciroda 2024 yılında en büyük payı, yüzde 35,1 ile 250+ çalışanı olan büyük işletmeler aldı. Küçük ölçekli, yani 1-9 çalışanı olan işletmelerin cirodaki payı ise yüzde 24,7 olarak kaydedildi. İstihdamda, küçük ölçekli işletmeler yüzde 36'lık bir paya sahipken, büyük işletmeler yüzde 27,8'lik bir payla onu takip ediyor. Bu dağılım, Türkiye ekonomisinde hem küçük hem de büyük ölçekli işletmelerin öneminin altını çiziyor.

Katma Değer ve İstihdamda Düşük Teknoloji Etkisi

Geçici sonuçlar, 2024 yılında Türkiye'nin toplam cironun 91 trilyon 653 milyar TL'ye ulaştığını gösteriyor. Üretim değeri, 53 trilyon 157 milyar TL olarak gerçekleşirken, faktör maliyetiyle katma değer 15 trilyon 749 milyar TL olarak kaydedildi. Toplam malların ve hizmetlerin satın alımları ise 79 trilyon 836 milyar TL'yi buldu. Düşük teknoloji faaliyetlerinde yer alan işletmeler istihdamın yüzde 48,5'ini oluştururken, ciroda yüzde 35,9'luk bir paya sahip. Bu durum, düşük teknoloji faaliyetlerinin istihdam yaratmada önemli bir yer tuttuğunu işaret ediyor. .

Kaynak: DHA