3,5 Milyon Gence Kariyer Yolculuğunda Büyük Kolaylık: DABİS Artık İŞKUR Mobil’de!

Geleceklerini şekillendirme aşamasındaki milyonlarca genç için kariyer planlaması artık çok daha kolay ve bilimsel verilere dayalı hale geliyor. Liselere Geçiş Sistemi (LGS) sınavına katılan yaklaşık 1 milyon ve Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) heyecanı yaşayan yaklaşık 2,5 milyon aday olmak üzere, toplamda 3,5 milyon genci doğrudan ilgilendiren kritik bir adım atıldı. Veriye dayalı kariyer rehberliği sunan Danışman Bilgi Sistemi (DABİS), İŞKUR Mobil uygulamasına entegre edilerek tüm kullanıcıların doğrudan erişimine açıldı. Bu entegrasyon sayesinde öğrenciler, veliler ve mezunlar; mesleki alanlar ile üniversite bölümlerine dair iş gücü piyasası göstergelerini doğrudan akıllı telefonlarından inceleyebilecek.

Geleceğin Meslekleri ve İstihdam Verileri Tek Tıkla Cebinizde

DABİS, tercih dönemlerinde öğrencilerin okul ve bölüm tercihlerini çok daha bilinçli yapabilmelerine olanak tanıyor. İŞKUR bünyesindeki İş ve Meslek Danışmanları ile Millî Eğitim Bakanlığına (MEB) bağlı rehber öğretmenlerin aktif olarak yararlandığı bu sistem, artık doğrudan vatandaşın kullanımına sunuldu. Eğitim tercihlerini sadece okul kontenjanları veya puanlar üzerinden değil, mezuniyet sonrası iş gücü piyasasının gerçek koşullarını analiz ederek yapma imkanı sağlayan sistem, son derece güçlü bir kariyer rehberliği altyapısı barındırıyor. DABİS'in mobil ortama taşınması, bu nitelikli hizmetin çok daha geniş ve kapsayıcı kitlelere ulaşmasının önünü açtı.

Eğitim dünyasından çalışma hayatına geçiş süreçlerini tüm yönleriyle mercek altına alan sistemde, tercih yapacak adaylar için kritik göstergeler yer alıyor. Sistem kapsamında; mesleki alan tercih edecek adaylar için 14 farklı gösterge, üniversite bölümü seçecekler için ise 15 farklı gösterge sunuluyor. Bu göstergeler arasında şunlar öne çıkıyor:

· İlk iş bulma süresi,

· Sektörel bazda istihdam dağılımı,

· Başlangıç ve ilerleyen dönemlerdeki ücret dağılımı,

· Ortalama çalışılan iş yeri sayısı,

· İstihdam ve girişimcilik oranları,

· Kurulan girişimlerin hayatta kalma süreleri,

· Akademik kariyerde ilerleme oranları.

Kullanıcılar, mobil uygulama üzerinden farklı meslek alanlarını, üniversiteleri ve bölümleri birbiriyle kıyaslayabiliyor. Böylece ilgi duydukları alanların istihdam potansiyelini, kazanç durumlarını ve kariyer basamaklarını bütüncül bir yaklaşımla değerlendirebiliyor.

Dev Veri Analizi: YÖK, MEB ve SGK Verileri Eşleştirildi

DABİS platformunda yer alan tüm göstergeler, son derece güvenilir ve geniş kapsamlı bir veri analizine dayanıyor. Sistemdeki analizler; Yükseköğretim Kurulu (YÖK) ve Millî Eğitim Bakanlığından (MEB) alınan lise ve üniversite mezuniyet bilgileri ile Sosyal Güvenlik Kurumundan (SGK) elde edilen 2010-2024 yılları arasındaki çalışan verilerinin anonimleştirilerek eşleştirilmesiyle oluşturuldu. Bu devasa mikro veri seti, belirli bilimsel ve metodolojik kurallar çerçevesinde işlenerek iş gücü piyasasının net bir röntgenini ortaya koyuyor.

Meslek lisesi ve üniversite mezunlarının çalışma hayatındaki performansını ölçen bu sistem, sadece kişilerin iş bulup bulamadığını göstermekle kalmıyor; aynı zamanda çalışma hayatındaki kalıcılıklarını ve mesleki hareketliliklerini de gözler önüne seriyor. Örneğin, bölgesel istihdam göstergeleri sayesinde, meslek lisesi mezunlarının eğitim aldıkları şehirde iş bulma oranları kolayca analiz edilebiliyor.

Adayların en çok merak ettiği konulardan biri olan "ilk iş bulma süresi" de DABİS'te detaylı şekilde kırılımlara ayrılıyor. Mezuniyetten önceki 6 ayda çalışmaya başlayanlardan, mezuniyet sonrası ilk 6 ay, 6-12 ay ve 12 aydan uzun sürede iş bulanlara kadar tüm süreçler ayrı ayrı raporlanıyor. Üniversite mezunlarının kendi işlerini kurma (girişimcilik) eğilimleri, kurulan şirketlerin ne kadar süre faaliyet gösterdiği, mezunların kariyerleri boyunca ortalama kaç iş yeri değiştirdiği ve bir iş yerinde ne kadar süreyle çalıştıkları gibi çok boyutlu veriler de sistemde şeffaf bir şekilde paylaşılıyor.

"Hangi Bölüm?" Sorusundan "Nasıl Bir Çalışma Hayatı?" Sorusuna

DABİS, gençlerin yerine karar veren veya onlara kesin iş ve ücret garantisi sunan bir mekanizma değil. Sistem, geçmiş dönem mezunlarının toplulaştırılmış verileri üzerinden geleceğe yönelik gerçekçi bir projeksiyon sunmayı amaçlıyor. Bireysel yetkinliklerin, yabancı dil bilgisinin, kişisel tercihlerin, yaşanılan bölgenin ve genel ekonomik konjonktürün kariyer yolculuğunu doğrudan etkilediği gerçeğini de göz ardı etmiyor.

Sistem, öğrencilerin sadece "Hangi bölümü kazanabilirim?" sorusuna odaklanmasını engelleyerek, onlara "Bu alandan mezun olduğumda beni nasıl bir çalışma hayatı bekliyor?" sorusunun yanıtını veriyor. Bu sayede eğitim tercihleri çok daha bilinçli ve verilere dayalı olarak yapılıyor. Dijitalleşen bu hizmetin yanı sıra, İŞKUR İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezlerinde görev yapan İş ve Meslek Danışmanları da tercih dönemlerinde öğrencilere ve velilere yüz yüze bireysel kariyer danışmanlığı sunmaya devam ediyor.

Cumhurbaşkanlığı koordinasyonunda 2020 yılından bu yana başarıyla uygulanan DABİS platformu, 2025 yılı Temmuz ayında İŞKUR'a devredildi. Bu devrin ardından sistem, İŞKUR Mobil uygulamasıyla birlikte artık sadece uzmanların değil, tüm öğrencilerin, velilerin ve mezunların doğrudan erişebileceği bir halk sağlığı ve eğitim hizmeti niteliğine kavuştu.

İŞKUR Mobil Üzerinden DABİS’e Nasıl Erişilir?

Sistemin sunduğu bu geniş veri tabanından yararlanmak isteyen kullanıcıların izlemesi gereken adımlar oldukça basit:

1. iOS veya Android işletim sistemine sahip akıllı telefonlardan İŞKUR Mobil uygulaması indirilir.

2. Uygulama üzerinde kullanıcı profili oluşturulur.

3. Menüde yer alan Danışman Bilgi Sistemi (DABİS) sekmesine giriş yapılır.

4. Mesleki alanlar için Ortaöğretim, üniversite bölümleri için ise Yükseköğretim tercihleri seçilerek detaylı analizlere anında ulaşılır.