ABD ve İran İslamabad Görüşmelerinde Anlaşamadı: Perde Arkasında Neler Oldu?

ABD ve İran heyetleri, Pakistan'ın başkenti İslamabad'da gerçekleştirilen görüşmelerde ortak bir zeminde buluşmayı başaramadı. ABD yönetimi, İran'ın şartlarını reddettiğini açıklarken, İran tarafı da ABD'nin sunduğu koşulları 'kabul edilemez' olarak nitelendirdi. Amerikan haber kuruluşu Axios, bu görüşmelerin detaylarını ve tıkanma nedenlerini masaya yatırdı.

Görüşmeler, cumartesi günü başladı ve sadece 21 saat sürdü. Taraflar, pazar sabahı erken saatlerde masadan anlaşmaya varmadan kalktı. Bu süreçte, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Başkan Donald Trump ile beş ila altı kez iletişim kurdu. Ayrıca Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Savunma Bakanı Pete Hegseth, Hazine Bakanı Scott Bessent ve CENTCOM Komutanı Orgeneral Brad Cooper ile de temas sağlandı.

Görüşmelerin ana konuları arasında İran'ın nükleer silah edinme kapasitesi ve Hürmüz Boğazı'nın kontrolü gibi kritik meseleler yer aldı. Ancak taraflar bu konularda uzlaşmaya varamadan masadan ayrıldı. JD Vance, görüşmelerin ABD'den ziyade İran için daha olumsuz sonuçlandığını belirtti.

Vance, ABD'nin İran'dan nükleer silah edinme veya üretme kapasitesine sahip olmama konusunda uzun vadeli bir taahhüt beklediğini ifade etti. İran devlet televizyonu Press TV ise görüşmelerin Hürmüz Boğazı'nın kontrolü ve Tahran'ın barışçıl bir nükleer enerji programı hakkı üzerinde tıkandığını bildirdi.

ABD heyeti, müzakerelerde esnek ve uzlaşmacı bir tavır sergilediklerini, iyi niyetle masaya oturduklarını iddia etti. Ancak bu çabalar, somut bir ilerleme sağlamaya yetmedi.

ABD tarafı, görüşmelerden nihai bir anlaşma çıkmasını beklemiyordu. Ancak müzakerelerin sürmesi için yeterli bir ivme kazanmayı umuyorlardı. Axios'un haberine göre, JD Vance, 21 saat süren görüşmelerin ardından ABD ve İran'ın önemli konularda bir yakınlaşma sağlayamadığını belirtti.

Vance, ''Bu durum, ABD'den ziyade İran için daha olumsuz bir tablo çiziyor. Kırmızı çizgilerimizi net bir şekilde ifade ettik ve İran bu şartları kabul etmeme kararı aldı.'' dedi.

ABD'nin İran'dan nükleer silah edinme veya bunu hızla üretme kapasitesine sahip olmama konusunda uzun vadeli bir taahhüt beklediğini belirten Vance, ''Henüz böyle bir taahhüt görmedik, ancak görmeyi ümit ediyoruz.'' diye ekledi.

Vance, ABD'nin esnek ve uzlaşmacı bir tutum sergilediğini savunurken, önemli bir ilerleme kaydedemediklerini itiraf etti. Vance, kısa basın toplantısının ardından İslamabad'dan Washington'a dönmek üzere yola çıktı.

ABD tarafı, görüşmelere yönelik nihai bir anlaşma beklentisi taşımıyordu, ancak müzakerelerin devamını sağlayacak bir ivme kazanmayı umuyordu. Vance'in açıklamaları, bu umudu pekiştirecek bir iyimserlik taşımıyordu, ancak ABD'nin masadan kalktığını da belirtmedi.

Görüşmelerde tıkanan konular arasında Hürmüz Boğazı'nın kontrolü ve İran'ın barışçıl nükleer enerji programı hakkı bulunuyordu. İran tarafı, ABD'yi ortak bir çerçeveye çekmeye çalıştığını, ancak ABD'nin aşırı taleplerinin bu çabayı engellediğini öne sürdü.