Batı Karadeniz'in Efes'i Prusias ad Hypium'da Restorasyon Dönemi Başlıyor: Kazı Alanı Genişletildi

Düzce'nin tarihi zenginliğini gözler önüne seren Prusias ad Hypium Antik Kenti'nde arkeolojik çalışmalar hız kesmeden devam ediyor. Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünün izni ve Düzce Belediyesinin güçlü desteğiyle, Konuralp Müze Müdürlüğü Başkanlığında yaklaşık 7 yıldır sürdürülen kazılarda bu yıl önemli bir dönüm noktasına ulaşıldı. Antik kentteki kazı alanı genişletilerek tarihi mirasın daha geniş bir alanda gün yüzüne çıkarılması sağlandı. 2019 yılında yaklaşık 4 bin metrekare olan çalışma alanı, 2026 yılı itibarıyla 6 bin 500 metrekareye ulaştı.

2 Bin 500 Yıllık Kesintisiz Tarih ve Eşsiz Keşifler

Roma, Bizans ve Osmanlı imparatorluklarının izlerini taşıyan antik kent, adeta bir tarih laboratuvarı görevi görüyor. Bugüne kadar gerçekleştirilen titiz kazılarda; mitolojik figür Medusa'nın heykel başı, Büyük İskender heykel başı, Apollon heykeli, aslanlı mozaik, Bizans dönemine ait su depolama havuzu ve Osmanlı hamamı gibi insanlık tarihi açısından büyük önem taşıyan eserler gün yüzüne çıkarılarak kültür envanterine kazandırıldı. Bu yıl ise kazı çalışmalarının yanı sıra alandaki eserlerin kaldırılması ve restorasyon süreçlerine ağırlık verilecek. Yıl sonuna doğru başlatılması planlanan kapsamlı restorasyon projeleriyle, antik kentin orijinal ihtişamına kavuşturulması ve bölgenin tarih turizminin çekim merkezi haline getirilmesi hedefleniyor.

Antik Tiyatro Kazısında Sona Yaklaşıldı: Restorasyon Yılı Başlıyor

Düzce Belediyesi Kültür İşleri Müdürlüğü bünyesinde görev yapan ve kazı çalışmalarında aktif rol alan sanat tarihçisi Raşit Aydın, 2026 yılı kazı çalışmalarının başladığını müjdeledi. Bu yıl özellikle antik tiyatronun güneybatı kesiminde yoğunlaştıklarını belirten Aydın, geç Roma dönemine ait yeni mimari kalıntılara ulaştıklarını ifade etti. Konuralp'in her geçen gün yeni bir sürprizle kendilerini şaşırttığını vurgulayan Aydın, bölgedeki kesintisiz yerleşime dikkat çekerek şu bilgileri paylaştı: "Bu bölge, Roma döneminin ihtişamını yaşamış, ardından Bizans ve Osmanlı ile devam eden kesintisiz bir uygarlık zincirine ev sahipliği yapmıştır. Burada yaklaşık 2 bin 500 ila 2 bin 600 yıllık köklü bir tarih yatıyor. Tiyatro kazı çalışmalarının yüzde 99'unu tamamlamış bulunuyoruz. Kültür ve Turizm Bakanlığına sunduğumuz projeler onaylandı. Bu kapsamda, bu yılın sonunu ve 2027 yılını tamamen restorasyon dönemi ilan ettik."

Batı Karadeniz'in En Büyük ve Tek Antik Tiyatrosu

Restorasyon çalışmalarıyla birlikte antik kentin çehresinin tamamen değişeceğini belirten Raşit Aydın, bölgeye yapılacak yürüme yolları ve çevre düzenlemeleriyle alanın tam anlamıyla bir ören yeri statüsü kazanacağını dile getirdi. Bu dönüşümün hem Düzce hem de Türkiye turizmi açısından kritik bir öneme sahip olduğunu belirten Aydın, toprak altında hala keşfedilmeyi bekleyen bir stadyum ve hamam yapılarının bulunduğuna inandıklarını aktardı. Prusias ad Hypium'un önemine vurgu yapan Aydın, "Burası Batı Karadeniz bölgesinde bugüne kadar ortaya çıkarılmış en büyük, en önemli ve tek antik tiyatro olma özelliğini taşıyor. Tam anlamıyla görkemli bir imparatorluk tiyatrosu ile karşı karşıyayız. Türkiye arkeolojisi için bu çok büyük bir şans. Son dönemde ziyaretçi sayılarında ciddi bir artış yaşanıyor. Haftanın her günü ücretsiz olarak gezilebilen bu alanda, arkeologlarımız ve sanat tarihçilerimizle birlikte gelen misafirlere bu eşsiz tarihi anlatmaktan mutluluk duyuyoruz" diyerek sözlerini tamamladı.