BES Fonları İlk Çeyrekte 2,35 Trilyon Liraya Ulaştı

Bireysel Emeklilik Sistemi (BES), bireylerin emeklilik dönemlerinde yaşam kalitesini korumayı amaçlarken, Türkiye'de uzun vadeli tasarruf seviyesini artırarak ekonomiye katkı sağlıyor. Türkiye'de 27 Ekim 2003'te başlatılan sistem, 23. yılına yaklaşırken büyümeye devam ediyor.

Emeklilik Gözetim Merkezi (EGM) verilerinden derlenen bilgilere göre, 2023 yılının mart ayı sonunda BES'teki katılımcı sayısı 10 milyon 220 bin 358 kişiye ulaştı. Bu dönemde katılımcıların fonları ile devlet katkısı fonlarının toplam büyüklüğü 2 trilyon 210 milyar 478,2 milyon liraya yükseldi.

Otomatik Katılım Sistemi (OKS) tarafında ise aynı dönem için katılımcı sayısı 7 milyon 712 bin 518 olarak belirlendi. Çalışan ve devlet katkısı fonlarıyla birlikte toplamda 139 milyar 61,1 milyon liralık bir fon büyüklüğü elde edildi.

Mart ayı sonunda, BES ve OKS toplamında katılımcı sayısı 17 milyon 932 bin 876 kişiye ulaştı. Devlet katkısı ve katılımcı fonlarının toplam büyüklüğü ise 2 trilyon 349 milyar 539,3 milyon lirayı buldu.

18 yaş altı katılımcılar için devlet katkısı dahil fon büyüklüğü 95 milyar 559,7 milyon lira olarak gerçekleşirken, bu grupta 1 milyon 678 bin 467 çocuk yer aldı. BES'ten emekli olan kişi sayısı ise 461 bin 407 oldu.

Geçtiğimiz yıl sonunda BES, OKS ve bu sistemlerdeki devlet katkılarının toplam fon büyüklüğü 2 trilyon 163 milyar 164,7 milyon liraya ulaşırken, toplam katılımcı sayısı 17 milyon 935 bin 495 olarak kaydedilmişti.

Yılın ilk çeyreği itibarıyla BES havuzunda katılımcıların fonlarında, devlet katkısı fon tutarları dikkate alındığında 186 milyar 374,6 milyon liralık ve yüzde 8,6'lık bir artış gözlemlendi.

Aynı dönemde BES ve OKS'de toplam katılımcı sayısı, geçen yılın sonuna göre 2 bin 619 kişi azaldı. Ancak, 18 yaş altı BES katılımcı sayısında 37 bin 485, BES'ten emekli olan kişi sayısında ise 28 bin 614 artış gerçekleşti.

Son bir ayın performansı incelendiğinde, toplam katılımcı sayısında artış gözlendi. Mart ayı sonunda, BES ve OKS'deki katılımcı sayısı şubat sonuna göre 4 bin 607 arttı.

Bununla birlikte, BES havuzunda toplam fon büyüklüğü azaldı. Şubat sonunda 2 trilyon 508 milyar 611,2 milyon lira olan fon tutarı, mart ayında 159 milyar 71,9 milyon lira azaldı.

Bu düşüşte Orta Doğu'daki savaş ortamının etkisiyle kıymetli madenler ve küresel pay piyasalarında satışların etkili olduğu düşünülüyor.

Altının ons fiyatı, bu gerilimler nedeniyle mart ayında yüzde 11,3 değer kaybederek 2008 Küresel Finansal Krizi'nden bu yana en büyük aylık düşüşünü yaşadı.

Bu süreçte altının onsu 4 bin 99,52 dolara kadar gerileyerek Kasım 2025'ten bu yana en düşük seviyeyi gördü.

Aynı zamanda, gümüşün ons fiyatı da ciddi bir düşüş yaşadı. Gümüşün onsu mart ayını yüzde 19,9 düşüşle 75,1 dolardan kapattı.

Bireysel emeklilik uzmanı Zeynep Candan Aktaş, AA muhabirine yaptığı açıklamada, ABD/İsrail-İran savaşı nedeniyle küresel hisse senedi ve kıymetli maden piyasalarında satışların arttığını belirtti.

Aktaş, altının onsunun 5 bin 200 dolar seviyelerinden 4 bin dolar bandına, gümüşün onsunun ise 93 dolardan 63 dolara gerilediğini ifade ederek, bu durumun BES havuzundaki kıymetli maden ve hisse senedi fonlarının değer kaybetmesine neden olduğunu söyledi. Piyasaların toparlandığını ancak eski zirvelerin henüz geçilmediğini ekledi.

Mart ayında katılımcı sayısındaki artışa dikkat çeken Aktaş, BES'e olan ilginin arttığını ve hem gönüllü hem de OKS katılımının yükseldiğini belirtti.

Katılımcıların fonlarını daha iyi yönetmeyi öğrendiğini söyleyen Aktaş, "Bu durum, katılımcıların ortalama getirilerini artırarak sistemin büyümesine katkı sağlıyor. Önemli bir değişiklik olmadıkça BES'in büyüme eğilimi devam edecektir." dedi.

Yılın ilk çeyreğindeki fon büyüklüğü artışıyla ilgili olarak Aktaş, "BES'te katılımcılar yılın başında ve sonunda maksimum seviyeden ek katkı payı yatırmaya çalışıyorlar. Emeklilik hakkı yakın olanlar, devlet katkılarından en iyi şekilde yararlanmak için katkı paylarını maksimumdan yatırıyorlar. Bu eğilim, BES havuzunun hızlı büyümesinde büyük rol oynuyor." şeklinde konuştu.