Borsa İstanbul'un 13 Yıllık Yolculuğu: İMKB'den Bugüne

İlk olarak İMKB adıyla kurulan borsa, 2013 yılında yürürlüğe giren yeni Sermaye Piyasası Kanunu sonrası Borsa İstanbul adını alarak, 13 yıldır bu isimle faaliyetlerini sürdürüyor.

Resmi olarak Aralık 1985'te faaliyete geçen İMKB, 3 Ocak 1986 tarihinde Cağaloğlu'ndaki binasında, 19 hisse senedi ile işlem görmeye başladı.

1987 yılında borsa endeksleri haftalık yerine günlük olarak hesaplanmaya başlandı. 1993 yılı ise 50 şirket ile bilgisayarlı alım-satım sistemine geçişin yapıldığı yıl oldu. Ayrıca, İMKB, ABD Menkul Kıymetler ve Borsalar Federasyonu tarafından tanınan bir menkul kıymetler borsası olarak kabul edildi. Bu statüye sahip gelişmekte olan borsalar arasında İMKB üçüncü sırada yer aldı.

1996 yılında Uluslararası Pazar içerisinde Uluslararası Tahvil ve Bono Piyasası kuruldu. Bunu takiben 1997 yılında, Hazine tarafından yurt dışında ihraç edilen 40 adet uluslararası tahvilin işlem görmeye başlamasıyla Hazine'nin uluslararası finansman kaynaklarına ulaşımı sağlandı.

2000 yılında İMKB, Kırgız Borsası'na yüzde 27,4 ve Bakü Borsası'na yüzde 5,26 oranında ortak oldu.

2004'te organize ve şeffaf bir ortamda işlem görebilmesi için Borsa Yatırım Fonu Pazarı kuruldu ve bir yıl sonra, Hisse Senetleri Piyasası Fon Pazarı'nda Borsa Yatırım Fonları işlem görmeye başladı.

2007 yılında Hisse Senetleri Piyasası'nda açılış seansı uygulaması başlatıldı ve seans kapanış saati 17.00'ye uzatıldı. 2009 Mayıs ayında Kamuyu Aydınlatma Platformu (KAP) devreye alınarak piyasanın şeffaflığı artırıldı.

2010 yılında varantlar, borsada işlem görmeye başladı ve 2011'de Bankalararası Repo-Ters Repo Pazarı kuruldu. 2012'de, İMKB bünyesindeki Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) işlem hacmi 2019 yılı itibarıyla ortalama 5 milyar liraya ulaştı.

2013 yılında İMKB, Borsa İstanbul AŞ adıyla özel bir işletmeye dönüştü ve endeks adlarındaki "İMKB" kısaltması "BIST" olarak değiştirildi. Borsa İstanbul, yeni kimliği için lale motifini logo olarak seçti.

30 Kasım 2015'te Borsa İstanbul ve Nasdaq iş birliği ile geliştirilen BISTECH'in ilk aşaması hayata geçirildi. Bu dönüşüm programı ile borsa, iki seans sisteminden tek seans sistemine geçti.

Borsa İstanbul AŞ ve İstanbul Takas ve Saklama Bankası AŞ, Eylül 2018'de swap piyasasının kurulmasına yönelik çalışmaları tamamladı. 2019'da, TL-dolar ve TL-avro işlemlerinin günlük hacmi 3 milyar dolara ulaştı.

17 Haziran 2019'da Borsa İstanbul, TLREF Türk Lirası Gecelik Referans Faiz Oranı'nı hesaplamaya ve yayımlamaya başladı. Bu oran, Türk lirası kısa vadeli referans faiz oranı ihtiyacını karşılamak için oluşturuldu.

Her Yıl Artan Varlık Çeşitliliği

Borsa İstanbul'da emtia sertifikaları ve pay piyasaları işleme açılırken, 21 Kasım 2022'de 0,01 gram altının pay piyasalarında işlem görmesini sağlayan Darphane Altın Sertifikası "ALTINS1" koduyla borsaya dahil edildi.

Mayıs 2023'te Borsa İstanbul'un Avrupa Birliği sermaye piyasaları düzenleyici kurumu olan ESMA tarafından MiFID II ve MiFIR hükümlerine uygunluğu teyit edildi.

15 Ağustos 2023 itibarıyla "BIST Geri Alım Endeksi" ve "BIST Temettü 25 Ağırlık Sınırlamalı 10" adlı yeni endekslerin hesaplanmasına başlanacağına karar verildi. Ayrıca, sadece nitelikli ve kurumsal yatırımcılar için girişim sermayesi pazarının oluşturulduğu duyuruldu.

Borsa İstanbul'un 150. yıl dönümü olan 22 Aralık 2023'te, 1 Kasım 2023 tarihinden itibaren Borsa İstanbul'da işlem gören 500 payın "BIST 500 Endeksi" kapsamında hesaplanmasına karar verildiği açıklandı.

2024'te Borsa İstanbul'da 6 Aralık'ta bakır vadeli işlem sözleşmeleri VİOP'ta işlem görmeye başladı. 16 Aralık 2024'ten itibaren BIST Spot Gümüş, BIST Spot Platin ve BIST Spot Paladyum endekslerinin hesaplanmasına başlanmasına karar verildi.

2026'nın ilk çeyreğinde 14 yeni şirket borsada işlem görmeye başladı. Borsa İstanbul'da işlem gören şirketlerin sayısı, Yıldız Pazar'da 251, Ana Pazar'da 276, Alt Pazar'da 49 ve diğer pazarlardaki hisselerle toplamda 609 oldu.