Çayönü Tepesi’nde Heyecan Verici Kazı Çalışmaları

Diyarbakır’ın Ergani ilçesinde konumlanan ve arkeoloji dünyasında Neolitik Dönem’in en önemli merkezlerinden biri olarak kabul edilen Çayönü Tepesi'nde, 2025 yılındaki kazı çalışmaları sırasında 8 mezar keşfedildi. ÇOMÜ Müzecilik Bölümü öğretim üyesi Doç.

Dr. Savaş Sarıaltun liderliğinde ve Hacettepe Üniversitesi Antropoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Ömür Dilek Erdal’ın koordinasyonunda yürütülen çalışmalar, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın izniyle uzman arkeolog ve antropologların katılımıyla gerçekleşiyor.

Keşfedilen Mezarların Dönemlere Göre Dağılımı

Bulunan mezarlardan biri Neolitik Dönem'e, diğer yedisi ise İlk Tunç Çağı II dönemine ait olduğu tespit edildi. Doç.

Dr. Sarıaltun’un belirttiğine göre, Neolitik Dönem’e ait mezar, Kanallı Yapılar Evresi’ne ait bir yapının batı kenarında basit bir gömü olarak bulunmuş.

İlk Tunç Çağı II dönemine ait mezarlar ise çeşitlilik gösteriyor; bazıları basit toprak mezarlar, bazıları küp mezarlar ve diğerleri taş kapaklı sandık tipi mezarlar olarak belgelenmiş.

Mezarlar İçindeki Ölü Hediyeleri ve Sembolik Anlamlar

Ortaya çıkarılan mezarlar içinde ölü hediyesi olarak bırakılmış 9 adet tüm kap tespit edildi. Ayrıca, mezarların etrafında, mimari açıdan mezarları taklit eden ve sembolik anlam taşıyan iki adet “hediye çukuru” da bulundu.

Bu çukurlardan bir tanesi boşken, diğerinde dış mezar hediyesi olarak beş adet tüm kap yerleştirilmiş.

Çayönü Tepesi'nin Tarihsel Önemi

Elde edilen yeni bulgular, Çayönü Tepesi’nin sadece Neolitik Dönem’de değil, aynı zamanda İlk Tunç Çağı’nda da önemini koruduğunu gösteriyor. Doç. Dr. Sarıaltun'a göre, bu mezarlar o dönemin inanç sistemine, ölü gömme geleneklerine ve toplumsal yapısına dair önemli bilimsel veriler sunuyor. Çayönü Tepesi’nin bu döneme ışık tutan kazıları, tarih ve arkeoloji alanında yeni ufuklar açıyor. .

Kaynak: IHA