Çin ve Afrika Arasındaki Ticarette Yeni Dönem: 348 Milyar Dolarlık Hedef

Çin, Afrika ülkelerine geniş bir ürün yelpazesi sunarak, bu bölgeyi dünyanın önde gelen pazarlarından birine engelsiz erişimle tanıştırmayı amaçlıyor.

Ancak, Afrika’da Tayvan’ı tanıyan tek ülke olan Esvatini bu planın dışında bırakıldı.

Bu yeni düzenleme, Afrika ülkelerinin Çin pazarına daha düşük maliyetlerle ulaşmasını sağlayacak.

Son yıllarda Çin ile Afrika arasındaki ticaret hacmi hızla artış gösterdi. 2000 yılında 10 milyar doları bile bulmayan ticaret hacmi, 2010'da 114 milyar dolara, 2020'de ise 187 milyar dolara yükseldi. 2023'te 278 milyar dolara ulaşan bu rakam, 2024'te 295,6 milyar dolara, 2025'te ise 348 milyar dolara çıktı.

Bu büyüme, son 20 yılda taraflar arasındaki ekonomik ilişkilerin ne denli genişlediğini gösteriyor. Ticaret hacmindeki artış eğilimi, özellikle son yıllarda daha belirgin hale geldi.

Bu süreçte, Çin’in Afrika’ya ihracatının daha fazla olduğu gözleniyor.

Çin Gümrük İdaresinin verilerine göre, 2024’te Çin’in Afrika’ya ihracatı 179 milyar dolar seviyesinde olurken, Afrika’nın Çin’e ihracatı 99 ila 116 milyar dolar arasında gerçekleşti.

2025 yılında ise Çin’in Afrika’ya ihracatı 225 milyar dolara, Afrika’nın Çin’e ihracatı ise 123 milyar dolara ulaştı.

Bu rakamlar, 2024'te Afrika’nın Çin ile ticaretinde yaklaşık 60 milyar dolarlık, 2025'te ise yaklaşık 100 milyar dolarlık bir açık verdiğini gösteriyor.

Ticaret dengesindeki bu farklılık, iki taraf arasındaki ticaret akışının yönünü belirleyen önemli bir gösterge.

Çin, Afrika’nın en büyük ticaret ortağı olarak kalırken, kıtanın ihracatında da ilk sırada yer alıyor.

BM'nin küresel karşılaştırmalı verilerine göre, 2024 yılında Afrika’nın Çin’e ihracatının 82 milyar dolara ulaştığı, Birleşik Arap Emirlikleri'nin ise 41 milyar dolarla öne çıktığı görülüyor. İtalya ve Fransa da yaklaşık 35 milyar dolarla diğer önemli ticaret ortakları arasında yer alıyor.

Bu durum, Çin’in Afrika dış ticaretindeki ağırlığını gösteriyor ve diğer ticaret ortaklarına kıyasla ciddi bir fark yaratıyor.

Çin ile yapılan ticaret, Afrika’nın toplam ticaretinin yaklaşık yüzde 22’sini oluştururken, kıtanın ithalatının yüzde 25’i Çin’den yapılıyor. Bu oranlar, Çin’in kıta ekonomileri üzerindeki etkisini gösteriyor.

Afrika’nın Çin’e ihracatı son yıllarda artış gösterdi.

İhracattaki artış, toplam ticaret hacmi ile paralel bir seyir izlerken, Çin pazarına yönelik ihracatın istikrarlı bir şekilde arttığı gözlemleniyor.

Bununla birlikte, ihracat ürün bazında sınırlı bir yapıya sahip. Afrika’nın Çin’e ihracatının yüzde 69'u petrol, altın, bakır, alüminyum ve demir cevheri gibi beş ana üründen oluşuyor.

Bu dağılım, ihracatın doğal kaynaklara dayandığını ve belirli ürün gruplarında yoğunlaştığını gösteriyor. Tarım ve sanayi ürünlerinin toplam ihracattaki payı daha sınırlı kalıyor.

Ham madde ve doğal kaynaklara dayanan ihracat, ticaret hacmindeki artışa rağmen ürün çeşitliliğinin sınırlı kaldığını ortaya koyuyor.

Çin'in 53 Afrika ülkesine yönelik sıfır gümrük uygulaması, mevcut ticaret hacmi, ihracat artışı ve ticaret dengesi verileriyle değerlendirildiğinde, Afrika-Çin ticaretinin büyüklüğünü ve yapısını ortaya koyan önemli bir gelişme olarak öne çıkıyor.