Ermenistan Enerjide Çareyi Türkiye'de Arıyor: Erivan'dan Çok Konuşulacak Doğal Gaz Çıkışı

Güney Kafkasya'da jeopolitik dengeler hızla değişirken, Ermenistan enerji güvenliğini sağlamak amacıyla tarihi bir adım atmaya hazırlanıyor. Rusya ile ilişkilerinde son dönemde ciddi krizler yaşayan Erivan yönetimi, enerji tedarikinde tek bir ülkeye bağımlı kalmamak adına rotasını komşularına çevirdi. Ermenistan Güvenlik Konseyi Sekreteri Simonyan, ülkesinin doğal gaz kaynaklarını çeşitlendirmek amacıyla Türkiye dahil bölge ülkelerinden gaz ithal etmeyi planladıklarını açıkladı.

Enerjide Çok Kutuplu Dönem: "Türkiye'den Doğal Gaz Satın Alabiliriz"

Düzenlediği basın toplantısında gazetecilerin sorularını yanıtlayan Ermenistan Güvenlik Konseyi Sekreteri Simonyan, Moskova'nın olası fiyat artışlarına ve Rus gazına alternatif arayışlarına yönelik çarpıcı değerlendirmelerde bulundu. Ermenistan'ın hem ekonomik hem de güvenlik alanında tek taraflı bağımlılıklara son vermek istediğini belirten Simonyan, "Ermenistan, tüm olası ekonomik ve güvenlik konularında alternatifleri ve dengeyi seçmiştir ve seçmeye devam edecektir. Bu taktik devam edecektir" ifadelerini kullandı.

Ermenistan'ın enerji arz güvenliğini sağlamak için çok yönlü bir strateji izleyeceğini vurgulayan Simonyan, tedarik zincirine Türkiye'yi de dahil etmek istediklerini belirtti. Rus gazının sanıldığı kadar ekonomik olmadığını dile getiren Simonyan, şu dikkat çekici ifadeleri kullandı: "Bir ülkeye olan bağımlılığımızı başka bir ülkeye olan bağımlılıkla değiştireceğimizi kim söyledi? Tüm olası kaynaklardan, eş zamanlı olarak Rusya, Azerbaycan, İran ve Türkiye'den doğalgaz satın almaya hazırlanıyoruz. Rus doğalgazının ucuz olduğunu düşünmüyorum. Gördüğünüz gibi, gaz siyasi bir para birimi olarak kullanılıyor."

Erivan ile Moskova Arasında Enerji ve Entegrasyon Krizi Derinleşiyor

Ermenistan'ın Batı ile yakınlaşma çabaları ve Avrupa Birliği (AB) standartlarını benimseme eğilimi, Moskova ile ilişkilerin kopma noktasına gelmesine neden oldu. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Erivan'ın bu adımlarının ekonomik sonuçları olacağı konusunda uyarılarda bulunarak, böyle bir senaryoda Ermenistan ile olan ekonomik entegrasyonu sınırlandırmak zorunda kalacaklarını beyan etti. Ekonomi uzmanları ise Ermenistan'ın Avrasya Ekonomik Birliği'nden (AEB) ayrılması durumunda, enerji maliyetlerindeki artış nedeniyle ülkenin Gayri Safi Yurtiçi Hasılatsı'nın (GSYİH) en az yüzde 14 oranında değer kaybedebileceğini öngörüyor.

Bu süreçte Rusya Enerji Bakanı Sergei Tsivilev'den de Erivan'a resmi bir uyarı mektubu gitti. Tsivilev mektubunda, Ermenistan'ın AB üyelik sürecini sürdürmesi halinde, iki ülke arasında 2 Aralık 2013 tarihinde imzalanan gaz, petrol ürünleri ve ham elmas tedarikine ilişkin kritik anlaşmanın askıya alınabileceğini veya tamamen feshedilebileceğini bildirdi. Rus Bakan ayrıca, AEB'den ayrılıp AB'ye yönelen bir Ermenistan'a mevcut indirimli tarifeler üzerinden mavi akış sağlanamayacağının altını çizdi.

Yaşanan bu gelişmelerin gölgesinde Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan'ın daha önce yaptığı "Ermenistan’ı Türkiye’de aramamalıyız" şeklindeki çıkışı, iki ülke arasındaki normalleşme adımları ve enerji diplomasisi açısından yeniden gündeme geldi.

Ermenistan Hükümeti Olası Fiyat Artışlarına Karşı Risk Senaryoları Hazırlıyor

Rusya'nın enerji kartını bir baskı unsuru olarak kullanma ihtimaline karşı Ermenistan hükümeti de finansal hazırlıklarını sürdürüyor. Geçtiğimiz Ağustos ayında açıklamalarda bulunan Ermenistan Maliye Bakanı Vahe Hovhannisyan, bütçe planlamalarında Rus doğal gazına gelebilecek olası zam senaryolarını masaya yatırdıklarını belirtmişti. Hovhannisyan, bu fiyat artışı risklerini devletin genel risk değerlendirme sistemine entegre ederek makroekonomik istikrarı korumayı hedeflediklerini ifade etmişti.