Erzurum'daki 2.500 Yıllık Taş Baba Heykeli Tarih Meraklılarının Gözdesi

Erzurum Müzesi'nde sergilenen ve Türklerin mezar geleneğinin önemli bir örneği olan 2.500 yıllık 'Taş Baba' heykeli, ziyaretçilerin ilgi odağı haline geldi.

Erzurum'da hayvan otlatan bir çiftçi tarafından keşfedilen ve yaklaşık 2.500 yıllık olduğu tespit edilen 'Taş Baba' heykeli, Erzurum Müzesi'nde özellikle çocuklar arasında büyük ilgi görüyor. Türkiye'de benzeri olmayan ve Orta Asya Türk kültürüne ait izler taşıyan bu eşsiz eser, üzerindeki detaylı motiflerle dikkat çekiyor.

Duyarlı bir vatandaşın ihbarı üzerine ortaya çıkarılan eser

Erzurum'un Şenkaya ilçesine bağlı Ormanlı Mahallesi'nde, 2020 yılında hayvanlarını otlatan Aytaç Alver isimli çiftçi, yerde motifler içeren bir taş fark etti. Bu durumu hemen Müze Müdürlüğü'ne bildiren Alver sayesinde, bölgede kapsamlı bir inceleme başlatıldı. Yapılan araştırmalar sonucunda, eserin Kıpçaklar dönemine ait 2.500 yıllık bir 'Taş Baba' heykeli olduğu belirlendi.

Hayvan otlatırken keşfedilen tarihi miras

Tarihi keşfi yapan Aytaç Alver, otların arasında farklı motifler taşıyan bir heykel gördüğünü ve bu taşın değerli olabileceğini düşünerek yetkililere bildirdiğini ifade etti. Alver’in dikkati sayesinde 123 santimetre uzunluğunda ve 45-47 santimetre genişliğindeki bu heykel, koruma altına alınarak Erzurum Müzesi'nde sergilenmeye başlandı.

Türkiye'de benzeri olmayan bir başyapıt

Bozkır kültüründe, özellikle soylular için inşa edilen ve kurgan adı verilen mezarların üzerine dikilen Taş Baba heykelleri, Türklerin Orta Asya'dan Anadolu'ya taşıdığı geleneklerden biri olarak bilinir. Erzurum'daki bu eser, Türkiye'de tek olmasıyla dikkat çekiyor. Yetkililer, eserin önemini şu şekilde vurguluyor: "Taş Baba, İslamiyet öncesi Türklerde, özellikle Orta Asya'daki Türk kavimleri tarafından devlet adamlarının mezarlarına dikilen taşlardır. Eserin üzerinde, geleneksel Türk motifleri olan 'bengü bade kasesi' ve beldeki sıralı kemer görülüyor. Bu kemer, vefat eden kişinin makamını simgeler; kemerdeki çizgiler arttıkça makam da yükselir. Elindeki 'Bengü Bade' ise ölümsüzlüğe gidişi temsil eder. Bu tür eserlerin orijinalleri Orta Asya'da bulunuyor. Türklerin Anadolu'ya yayılmasının somut kanıtlarından biri olan bu eser, 2.500 yıl öncesine dayanıyor ve Türkiye'deki tek örnektir."

Erzurum Müzesi'nin en gözde eserlerinden biri olan Taş Baba, her gün yüzlerce tarih meraklısını ağırlıyor ve özellikle çocukların büyük ilgisini topluyor.