Finansal İstikrar Komitesi Devreye Girdi: 827 Milyar Liralık Fon Krizinde Sıcak Gelişmeler

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek başkanlığında acil olarak toplanan Finansal İstikrar Komitesi, fon piyasalarında yaşanan dalgalanmalar ve borsadaki sert satış baskısının ardından kapsamlı bir önlem paketi açıkladı. Yapılan resmi açıklamada, finansal sistemde yapısal bir risk bulunmadığı vurgulanırken, piyasaların sağlıklı işleyişini korumak adına başta Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) olmak üzere ilgili tüm kurumlar jet hızıyla devreye girdi. Alınan koordineli önlemler borsa üzerinde hızlı bir rahatlama sağladı; güne düşüşle başlayan Borsa İstanbul, adımların ardından pozitife dönerek günü yüzde 2,95 artışla 13.509 puandan tamamladı.

SPK’dan Tarihi Karar: 7 Şirketin 127 Fonu Kapatıldı ve Tasfiyeye Alındı

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), piyasa istikrarını korumak ve yatırımcı haklarını güvence altına almak amacıyla radikal bir karara imza attı. Kurul; Tera, Pusula, Hedef, Atlas, A1, Pardus ve Bulls portföy yönetim şirketlerine ait olan ve TEFAS’ta işlem gören toplam 127 yatırım fonunun alım-satım işlemlerini tamamen durdurdu. Kapatılan bu fonlarda yaklaşık 515 bin yatırımcının 827 milyar Türk Lirası (yaklaşık 17 milyar dolar) değerinde varlığı bulunuyor. SPK, söz konusu fonların kurul tarafından belirlenecek özel bir yöntemle tasfiye edileceğini duyurdu.

Fon Sektöründe Dev Varlık Dağılımı ve Şirketlerin Tablosu

Askıya alınan fonların portföy büyüklükleri krizin derinliğini gözler önüne seriyor. Portföy yönetim şirketlerine göre fon sayıları ve varlık büyüklükleri şu şekilde açıklandı:

Tera Portföy: 5 fon - 531 milyar TL

Pusula Portföy: 12 fon - 95 milyar TL

Atlas Portföy: 16 fon - 68 milyar TL

Pardus Portföy: 42 fon - 66 milyar TL

Hedef Portföy: 28 fon - 54 milyar TL

Bulls Portföy: 15 fon - 10 milyar TL

A1 Portföy: 9 fon - 2 milyar TL

Merkez Bankası ve BDDK’dan Finansal Piyasaları Rahatlatacak Adımlar

Finansal İstikrar Komitesi toplantısının ardından Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), piyasadaki likiditeyi dengelemek ve Türk Lirası varlıkları desteklemek amacıyla toplam 7 milyar liralık 5 ayrı tahvil ihalesi açtı. TCMB, haftalık repo ihaleleriyle fonlamayı artıracağını, bankaların borçlanma limitlerini güncelleyeceğini ve teminat iskonto oranlarını düşüreceğini ilan etti. Aynı zamanda Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) da devreye girerek, halka açık bankaların 16 Eylül tarihinden sonra geri aldıkları kendi hisselerinin 31 Aralık 2026'ya kadar çekirdek sermayeden indirim kalemi olarak sayılmamasını kararlaştırdı.

Emlak Katılım Devrede ve Soruşturmada Gözaltı Depremi

Fon piyasasındaki likidite sıkışıklığı nedeniyle bazı fonlarda temerrüt bildirimleri yapılırken, Pusula Grubu şirketlerinden Katılımevim ve Birevim’i satın almak üzere kamu bankası Emlak Katılım’ın görüşmelere başladığı açıklandı. Bu hamleyle sistemdeki olası sarsıntıların minimize edilmesi hedefleniyor. Diğer taraftan, SPK'nın suç duyuruları doğrultusunda adli makamlar da harekete girdi. Yürütülen soruşturmada Pusula Portföy Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Yarız tutuklanırken; Namık Kemal Gökalp, İbrahim Bekci ve Altunç Kumova'nın emniyetteki işlemleri sürüyor. Ayrıca aralarında Emre Tezmen, Enver Çevik, Serdar Turhan ve Kemal Akkaya'nın da bulunduğu 48 şüpheliye yurt dışı çıkış yasağı getirildi. Spekülatif paylaşım yapan 246 sosyal medya hesabına da erişim engeli konuldu.

10 Soruda Fon Krizinin Perde Arkası ve Yatırımcıları Bekleyen Süreç

1. Kriz nasıl başladı? Bazı portföy şirketlerinin kredili ve borsa odaklı işlemlerle yapay yüksek getiriler sunması, yabancı kurumların uyarıları ve ardından gelen panik satışlarıyla sistem tıkandı. Hisse fiyatları çökünce fonlar temerrüde düştü.

2. Kriz kaç kişiyi ve ne kadarlık bir tutarı etkiliyor? 127 fonda 515 bin yatırımcının 827 milyar TL'si bulunuyor. Bunun 498 milyar TL'si hisse senedi, 48 milyar TL'si ise mevduat ve devlet kağıtlarından oluşuyor.

3. Yatırımcılar paralarını geri alabilecek mi? Evet, ancak süreç SPK'nın tasfiye planına göre işleyecek. Varlıklar satılarak nakde çevrilecek ve borçlar ödendikten sonra kalan tutar pay sahiplerine dağıtılacak.

4. Tasfiye süreci ne kadar zaman alacak? Kesin bir takvim açıklanmadı ancak yatırımcıları uzun ve kademeli bir ödeme sürecinin beklediği tahmin ediliyor.

5. Yatırımcılar paralarının tamamını alabilecek mi? Fonların elindeki varlıkların nakde çevrilme değerine göre ödemeler yapılacağı için kesin bir miktar belirtmek şu an için mümkün değildir.

6. Hangi şirketlerin fonları askıya alındı? Tera, Pusula, Hedef, Atlas, A1, Pardus ve Bulls olmak üzere toplam 7 şirketin fonları kapatılmıştır.

7. Pusula ve Tera ortaklığına ne oldu? Satın alma sürecine rağmen kriz derinleşti, yöneticiler hakkında gözaltı, tutuklama ve yurt dışı yasakları uygulandı.

8. Fonlardaki paralar için Takasbank garantisi var mı? Mevduat benzeri devlet garantisi yoktur ancak fon varlıkları portföy şirketinin kendi borçlarından bağımsızdır ve haczedilemez.

9. Fon paraları portföy şirketlerinin borçları için kullanılabilir mi? Hayır, fon varlıkları korunmaktadır. Şirket yöneticilerinin şahsi varlıklarının da ödemeler için kullanılması gündemdedir.

10. Diğer banka ve aracı kurum fonlarında risk var mı? Hayır, Finansal İstikrar Komitesi'nin aldığı acil önlemler sayesinde krizin diğer fonlara sıçrama riski minimize edilmiştir.