GAİB'e bağlı 9 ilde kuru meyve ihracatı 9 ayda 183,9 milyon dolara ulaştı

Güneydoğu Anadolu İhracatçı Birlikleri (GAİB) verilerine göre, 2024 yılının ocak-eylül döneminde bölgeye bağlı 9 ilde gerçekleştirilen kuru meyve ihracatı 183 milyon 909 bin dolar seviyesine ulaştı. Söz konusu dönemde kuru kayısı 65 milyon 837 bin dolarla en çok ihraç edilen ürün olurken, onu 64 milyon 81 bin dolarla Antep fıstığı takip etti. Bu iki ürün, toplam dış satımın yüzde 70,6'sını oluşturarak sektörün lokomotifi konumunda yer aldı.

Hangi ürünler ve pazarlar öne çıktı?

Kuru meyve ihracatında kuru kayısı ve Antep fıstığını, 19 milyon 551 bin dolarla diğer meyve kuruları, 18 milyon 221 bin dolarla kuru incir ve 6 milyon 39 bin dolarla ceviz izledi. Ülke bazında en fazla ihracat 34 milyon 749 bin dolarla Almanya'ya yapılırken, bu ülkeyi İtalya, ABD, Fransa ve Kazakistan takip etti. Özellikle Polonya, Brezilya ve Hindistan pazarlarında kaydedilen yüksek oranlı artışlar, ihracatın çeşitlenmesi açısından dikkat çekti.

Sektör temsilcileri ihracatı nasıl değerlendiriyor?

Güneydoğu Anadolu Kuru Meyve ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Murat Bakır, geçen yılın aynı dönemine göre genel tablolarda bir miktar gerileme yaşansa da kuru incirdeki yüzde 55,4 ve cevizdeki yüzde 40'lık artışın sektör adına önemli olduğunu belirtti. Bakır, "Polonya ve Brezilya gibi pazarlarda sağladığımız yükseliş, ihracatımızın geleceği açısından umut verici" ifadesini kullanarak, yeni pazarlara açılma ve ürün çeşitliliğini artırma hedeflerini vurguladı.

Güneydoğu Anadolu İhracatçı Birlikleri bünyesindeki 9 ilde ocak-eylül dönemini kapsayan süreçte, toplam 183 milyon 909 bin dolarlık kuru meyve dış satımı yapıldı. Avrupa Birliği ülkeleri 93 milyon 53 bin dolarla ihracatta ilk sırada yer alırken, Asya ve Okyanusya ülkelerine yapılan ihracatta geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 45 oranında bir artış kaydedildi.

Türkiye'nin tarımsal ürün ihracatında önemli bir paya sahip olan kuru meyve sektörü, Güneydoğu Anadolu İhracatçı Birlikleri aracılığıyla yürütülen çalışmalarla küresel pazarlardaki etkinliğini korumayı hedefliyor. İhracatçı firmalar, Ticaret Bakanlığı tarafından sağlanan destekler ve birliklerin koordinasyonunda düzenlenen fuarlar aracılığıyla yeni pazarlara erişim süreçlerini yönetmeye devam ediyor.

Çıkarılacak sonuç

Veriler, kuru meyve ihracatında geleneksel ürünler olan kayısı ve Antep fıstığının hakimiyetini koruduğunu, ancak incir ve ceviz gibi ürünlerin de büyüme potansiyeli taşıdığını gösteriyor. Özellikle Avrupa Birliği'nin ana pazar olma özelliğini sürdürmesi, sektörün kalite standartları ve pazar beklentilerine uyum sağladığını kanıtlıyor.

Brezilya, Polonya ve Hindistan gibi ülkelerde görülen yüksek artış oranları, ihracatçıların geleneksel pazarlar dışındaki alternatif bölgelere yönelme stratejisinin meyvelerini vermeye başladığını ortaya koyuyor. Bu durum, sektörün tek bir bölgeye bağımlılığını azaltarak küresel ekonomik dalgalanmalara karşı daha dirençli hale gelmesini sağlayabilir.

Muhtemel etkiler

Yeni pazarlardaki büyüme trendinin devam etmesi durumunda, önümüzdeki dönemde kuru meyve üreticilerinin gelirlerinde artış beklenebilir. Özellikle Asya ve Amerika kıtasındaki pazar payının genişlemesi, bölgedeki tarımsal istihdamı ve üretim kapasitesini olumlu yönde etkileyebilir.

Öte yandan, küresel lojistik maliyetleri ve döviz kurlarındaki değişimler, ihracatçıların rekabet gücünü doğrudan etkileyebilir. İhracatın çeşitlendirilmesi, sektörün dış şoklara karşı korunmasına yardımcı olabilir ve uzun vadede daha istikrarlı bir ihracat geliri elde edilmesini sağlayabilir.