Genç Bilim İnsanları Türk Bilim Üssü İçin Yenilikçi Enerji Projesi Geliştirdi

Bu sene, TEKNOFEST tarafından düzenlenen TÜBİTAK 2204-C Lise Öğrencileri Kutup Araştırma Projeleri Yarışması'nda, 2025 yılı için dört ana alanda birincilik kazanan öğrenciler arasında gerçekleştirilen mülakatlar sonucunda üç lise öğrencisi, fiziki bilimler kategorisinde "Türk Bilim Üssü'nde kullanılmak üzere Katabatik Rüzgarlara Dayanıklı Yenilikçi Bir Enerji Kaynağı Modellenmesi" projesiyle Antarktika'ya gitme hakkı kazandı.

Lise öğrencileri Efe Ağlamazlar, Selçuk Emre Çolak ve Ahmet Furkan Gönen, projelerini Antarktika'da test etme ve burada bulunan çeşitli ülkelerin üslerini ziyaret ederek yabancı bilim insanları ile projelerini paylaşma fırsatı buldu.

TEKNOFEST TÜBİTAK 2204-C Lise Öğrencileri Kutup Araştırma Projeleri Yarışması'nda başarılı olan gençler, son dört yıldır Beyaz Kıta'ya giderek projelerini uygulama imkanı yakalıyor.

Bu süreçte Ulusal Antarktika Bilim Seferleri'ne katılma hakkı kazanan "Kutup Okyanuslarındaki Mikroplastik Kirliliğini Önlemek İçin Yerli ve Milli Biyoplastik Materyal Üretimi", "Biogiyim: Doğadan İlham ile Giyilebilir Teknoloji" ve "İnsansız Kutup Hava Aracı: Çeşitli Gaz ve İklim Ölçümlerini Yapmak Üzere Araç Üretilmesi ve Milli Kutup Veri Analizi Platformunun Geliştirilmesi" gibi projeler de gençler tarafından Antarktika'da uygulanıyor.

"Antarktika'da gençleri görmek çok kıymetli"

10. Ulusal Antarktika Bilim Seferi Koordinatörü Prof. Dr. Burcu Özsoy, AA'ya verdiği demeçte, son dört yıldır lise öğrencilerinin seferlere dahil edilmesinin önemine dikkat çekti ve şunları ekledi:

"TÜBİTAK tarafından organize edilen Kutup Bilimleri Proje Çağrısı kapsamında dört kategoride yarışan projeler, akademisyenler tarafından değerlendiriliyor. Canlı bilimleri, fiziki bilimler, yer bilimleri ve sosyal bilimler gibi alanlarda dereceye giren projeler, Antarktika'ya gitme hakkı kazanıyor. Bu yıl Aydın ve Ankara'dan üç öğrencimiz Antarktika'ya gelerek kendi geliştirdikleri ekipmanı test etme şansı buldu."

Özsoy, yabancı üs ziyaretlerinde lise öğrencilerinin varlığının bilim insanlarını etkilediğini ifade ederek, "Lise çağında bir projeyle Antarktika'ya gelmek çok değerli. Geleceğin bilim insanlarını yetiştiriyoruz ve bu gençleri burada görmek çok önemli." dedi.

Öğrencilerden Selçuk Emre Çolak, projelerinin temelini Gençlik ve Spor Bakanlığı'nın "limitless makers" programında attıklarını ve projelerinin bu şekilde şekillendiğini belirtti.

Efe Ağlamazlar, Antarktika'ya ilk adım attığında bölgenin toprak yapısının farklılığından etkilendiğini söyledi: "Burada neredeyse hiç bitki yok ve bu durum beni oldukça şaşırttı. Ayrıca penguenlerle karşılaşmak beni çok etkiledi."

Ahmet Furkan Gönen ise projelerinin katabatik rüzgarları anlamak üzerine kurulu olduğunu ve bu rüzgarların yüksek basınç ve hızlara ulaştığını belirterek, "Geleneksel rüzgar türbinleri bu rüzgarlara dayanıklı değil. Biz, jet türbin yapısını kullanarak bu rüzgarlardan elektrik üretecek bir sistem geliştirdik." dedi.

Gönen, ürettikleri cihazın Antarktika'da test edildiğini ve proje kapsamında Türk Bilim Üssü'ne uygun bir versiyon geliştirmeyi hedeflediklerini vurguladı.

Projenin farklı enerji kaynaklarına göre avantajlarını açıklayan Gönen, "Güneş enerjisi burada sürekli gece ve gündüz döngüleri nedeniyle kullanılamazken, dizel jeneratörler çevreye zarar veriyor. Biz, daha verimli ve temiz bir çözüm sunmayı amaçlıyoruz." diye ekledi.