Hazine'den Kaçamadılar: Tebligatı Alan Mükellefler 28 Milyar Liralık Vergiyi Gönüllü Ödedi

Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı tarafından yürütülen Sahte Belge ile Mücadele Gözetim Programı III (SBİMP-III) başarıyla tamamlandı. Yapay zeka destekli KURGAN risk analiz sistemi aracılığıyla tespit edilen şüpheli işlemler mercek altına alınırken, haklarında risk analizi yapılan mükellefler milyarlarca liralık vergi düzeltmesinde bulundu. Riskli işlemlerinde gönüllü uyum gösteren mükellefler, toplamda 28 milyar 730 milyon 584 bin 732 liralık matrah düzeltmesi gerçekleştirdi.

KURGAN Sistemi 34 Binden Fazla Mükellefi Mercek Altına Aldı

Program kapsamında, Vergi Denetim Kurulu bünyesinde faaliyet gösteren Risk Analiz Merkezi'nin geliştirdiği KURGAN sistemi aktif olarak kullanıldı. Gelişmiş veri madenciliği yöntemleriyle geçmiş dönem verilerini tarayan sistem, şüpheli işlemlere alıcı sıfatıyla taraf olduğu değerlendirilen 34 bin 315 mükellefi belirledi. Bu mükelleflere gönderilen bilgi isteme yazılarıyla, işlemlerini gözden geçirmeleri ve hatalarını düzeltmeleri istendi. KURGAN'ın ürettiği sinyallerin doğrudan bir cezai işlem veya kesin sahte belge tespiti anlamına gelmediği, mükelleflere vergi incelemesi başlamadan önce hatalarını telafi etme fırsatı sunduğu vurgulandı.

Gönüllü Uyumla Rekor Seviyede Matrah Düzeltmesi Yapıldı

Kendilerine tebligat ulaşan mükelleflerin büyük bir çoğunluğu, vergi incelemesine gerek kalmadan gönüllü uyum sürecine katılarak düzeltme beyannamelerini verdi. Yapılan beyanlar neticesinde; Katma Değer Vergisi (KDV) matrahında 25 milyar 984 milyon 538 bin 488 lira, Gelir ve Kurumlar Vergisi matrahında ise 2 milyar 746 milyon 46 bin 244 lira olmak üzere toplamda 28 milyar 730 milyon 584 bin 732 liralık rekor bir matrah düzeltmesi gerçekleştirildi. Beyannamelerin yüzde 97,46'sının ihtirazi kayıt konulmaksızın verilmesi, mükelleflerin sürece tam bir gönüllü uyumla yaklaştığını açıkça ortaya koydu.

Tek Bir Gözetim Programı 2025 Performansını Katladı

SBİMP-III kapsamında elde edilen 28,7 milyar liralık düzeltilmiş matrah, geçmiş dönem verileriyle kıyaslandığında devasa bir başarıyı gözler önüne serdi. Bu tutar, Vergi Denetim Kurulunun 2025 yılı boyunca gerçekleştirdiği sahte belge incelemelerinde ulaşılan 7,9 milyar liralık matrah farkının tam 3,63 katına ulaştı. Benzer şekilde, 2025 yılında sahte belge kullanımı nedeniyle izaha davet edilen mükelleflerin artırdığı 3,65 milyar liralık matrahın ise yaklaşık 7,86 katı olarak kayıtlara geçti. Tek bir gözetim programıyla elde edilen bu sonuç, 2025 yılındaki toplam inceleme ve izaha davet etkisinin 2,49 katı büyüklüğe ulaştı.

Vergi Müfettişlerinin Yükü Hafifledi, İnceleme Altyapısı Güçlendi

Program, mali kazanımlarının yanı sıra denetim verimliliğinde de çığır açtı. Mükelleflerin incelemeye sevk edilmeden önce hatalarını düzeltmesi, vergi müfettişlerinin zaman ve enerjisini daha yüksek riskli alanlara kaydırmasına olanak tanıdı. Ayrıca, toplanan bilgi ve belgeler sayesinde sahte belge düzenleyen satıcılara yönelik yapılacak incelemelerin altyapısı da kuruldu. KURGAN'ın sunduğu veri tabanı sayesinde mükellefler nezdinde tekrar tekrar karşıt inceleme yapma ihtiyacı minimuma indirildi. Böylece hem dürüst mükelleflere kendilerini düzeltme imkanı sunuldu hem de vergi incelemelerinin çok daha hızlı ve güçlü delillerle sonuçlandırılmasının önü açıldı.