Kadınların Omuzlarındaki Bakım Yükü ve Eşitlik Arayışı

AHENK BAYAZIT - Dünyanın birçok yerinde, çocuklar, yaşlılar, engelliler ve hastaların bakımı büyük ölçüde kadınların sorumluluğunda bulunuyor. Küresel ölçekte, kadınlar erkeklere göre 3.2 kat daha fazla zamanlarını ücretsiz bakım hizmetlerine ayırıyor. Bu süre günde yaklaşık 4 saat 25 dakikayı buluyor ve bu durum, kadınların liderlik pozisyonlarına yükselmesini ve toplumsal yaşama eşit katılımını engelleyen kalıcı sorunlardan biri olarak öne çıkıyor.

Küresel Eşitlik Arayışı

BM Kadın Birimi (UN Women) Avrupa ve Orta Asya Bölge Ofisi, kadınların gelecekte daha eşit şartlarda yaşayabilmeleri için çeşitli çalışmalar yürütüyor. İstanbul'da 11-12 Mayıs tarihlerinde düzenlenen Avrupa ve Orta Asya Bakım Emeği Forumu, bu konuların derinlemesine ele alınmasına olanak sağladı. Etkinlik, Birleşik Krallık Dışişleri, Milletler Topluluğu ve Kalkınma Ofisi'nin desteği ve Milliyet Gazetesi’nin medya sponsorluğunda gerçekleştirildi. Forumda, kadınların ekonomik güçlenmesi ve insana yakışır iş imkanlarına erişimi gibi konular ele alındı. Ayrıca, toplumsal kapsayıcılığı artıran bakım sistemlerinin dönüşümü için atılması gereken adımlar tartışıldı.

Dengesizliklerin Altında Yatan Nedenler

BM Kadın Birimi Avrupa ve Orta Asya Bölge Direktörü Belén Sanz Luque, forumun açılışında yaptığı konuşmada, bakım emeğinin insanlık için temel bir unsur olduğunu belirtti. Ancak bu emeğin, kadınlar üzerinde derin eşitsizlikler yarattığını vurguladı. Avrupa ve Orta Asya'da kadınlar, erkeklere kıyasla daha fazla zamanlarını ücretsiz bakım hizmetlerine ayırıyor. Bu dengesizlik; toplumsal cinsiyet eşitliği, kadın hakları ve sürdürülebilir kalkınma üzerinde olumsuz etkiler yaratıyor.

Toplumsal Dönüşüm için Ortak Çaba

Forum, 20'den fazla hükümet ve kamu kurumu ile 10'dan fazla kuruluşun temsilcilerini bir araya getirdi. Luque'nin belirttiğine göre, bu çeşitlilik bakım sistemlerindeki dönüşümün tek bir aktörün değil, koordineli bir toplumsal eylem gerektiren ortak bir sorumluluk olduğunu gösteriyor. Hükümetler ve diğer paydaşlar, bu buluşmayı bir başlangıç olarak görmeye davet ediliyor. Bakım emeğinin görünmez ve ücretsiz olmaktan çıkarılarak tanınan, yeniden dağıtılan ve ödüllendirilen bir konuma getirilmesi gerektiği vurgulanıyor.

Sosyal Devletin Gücü ve İşbirliği

Foruma katılan Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, Türkiye'nin sosyal hizmet modelini, bireylerin ihtiyaçlarını zamanında karşılayan ve aileyi bütün boyutlarıyla destekleyen bir yapı üzerine kurduklarını ifade etti. Güçlü sosyal devlet anlayışının, riskleri önceden gören, aileleri destekleyen, kadınları güçlendiren ve toplumun her kesimine onurlu bir yaşam sunan bir devlet modeli olduğunu söyledi. Bakım emeği konusunun ulusal sınırları aşan bir mesele olduğunu belirterek, uluslararası işbirliğinin önemine dikkat çekti. Bölgesel hareketlilik, yaşlanan nüfus ve işgücü açığı gibi konuların ortak çözümler gerektirdiğini söyledi.

Gelecek İçin Atılan Adımlar

Forumda ortaya konan fikirler ve görüşler, Avrupa ve Orta Asya bölgesinde bakım emeği politikaları için önemli bir referans noktası oluşturuyor. Toplumların refahı için bakım emeğine verilen değerin artırılması ve bu emeğin daha adil bir şekilde dağıtılması hedefleniyor. Kadınların ve kız çocuklarının kendi yollarını çizebilmeleri için bakım emeğinin tanınması, azaltılması ve ödüllendirilmesi gerektiği vurgulandı.

Sonuç olarak, kadınların omuzlarındaki bakım yükünün azaltılması ve toplumsal eşitliğin sağlanması için atılacak adımlar, sadece ulusal düzeyde değil, uluslararası işbirliğiyle gerçekleştirilmelidir. Bu çabalar, toplumların daha kapsayıcı ve sürdürülebilir bir geleceğe ulaşmalarını sağlayacaktır.