Kamuda Tasarruf Tedbirleri Meyvesini Verdi: 2 Yılda 484 Milyar Liralık Dev Kazanım

Türkiye genelinde kamu harcamalarını kontrol altına almak, kaynakları daha verimli kullanmak ve mali disiplini pekiştirmek amacıyla 2024 yılında yürürlüğe giren "Tasarruf Tedbirleri Genelgesi" somut sonuçlarını vermeye başladı. Geçmiş yıllardaki uygulamalardan farklı olarak bu dönemde hayata geçirilen güçlü izleme, denetleme, raporlama ve yaptırım mekanizmaları, kamuda israfın önüne geçilmesinde kritik bir rol oynadı. Deprem bölgeleri ve zorunlu ihtiyaçlar dışındaki tüm alanlarda ödenek kesintilerine gidilirken, harcamalar çok daha sıkı bir süzgeçten geçirildi.

Sıkı Takip ve Dijital Denetim Mekanizması Devreye Alındı

Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından geliştirilen Tasarruf Tedbirleri Bilgi Sistemi sayesinde, kamu kurumlarının harcamaları anlık olarak mercek altına alındı. Sistem üzerinden tam 260 kamu idaresinin tasarruf uygulamaları ve veri girişleri yakından takip ediliyor. Denetim faaliyetlerini de aralıksız sürdüren bakanlık ekipleri, bugüne kadar 2 bin 16 harcama biriminde detaylı incelemeler gerçekleştirdi. Hazırlanan denetim raporları, gerekli yaptırımların uygulanması amacıyla Cumhurbaşkanlığı ve ilgili idari mercilerle paylaşıldı.

Bu kararlı adımlar neticesinde, genelge kapsamındaki harcamaların (faiz ve deprem harcamaları hariç) bütçe içindeki payında tarihi bir düşüş kaydedildi. Uzun dönem ortalaması yüzde 4,6 seviyesinde olan bu oran, alınan tedbirlerle birlikte 2024 yılında yüzde 3,1'e, 2025 yılında ise yüzde 2,9 seviyesine kadar geriledi. Bu oransal düşüş, kamu maliyesinde milyarlarca liralık tasarruf anlamına geliyor.

6 Bakanlığın Toplam Bütçesini Geride Bırakan Dev Tasarruf

Uygulanan sıkı tedbirler sonucunda iki yıllık süreçte elde edilen toplam tasarruf miktarı, cari fiyatlarla 484 milyar liraya ulaştı. Bu devasa rakamın büyüklüğü, bakanlık bütçeleriyle kıyaslandığında çok daha net anlaşılıyor. Öyle ki elde edilen 484 milyar liralık kazanç; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği, Dışişleri, Enerji ve Tabii Kaynaklar, Kültür ve Turizm, Sanayi ve Teknoloji ile Ticaret bakanlıklarından oluşan tam 6 bakanlığın 2026 yılı toplam bütçe öngörüsünü geride bırakıyor.

Küresel jeopolitik riskler ve dalgalanan petrol fiyatlarının piyasaya olumsuz etkilerini en aza indirmek amacıyla Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından uygulanan eşel mobil sisteminin bütçeye getireceği yükün de bu tasarrufla absorbe edildiği görüldü. Yıl sonuna kadar eşel mobil sistemi nedeniyle yaklaşık 372 milyar liralık bir gelir kaybı öngörülürken, elde edilen 484 milyar liralık tasarrufun bu maliyetin çok daha üzerinde gerçekleşmesi kamu maliyesine derin bir nefes aldırdı.

Bakan Mehmet Şimşek: "Mali Disiplinden Taviz Vermeyeceğiz"

Tasarruf genelgesinin olumlu sonuçlarını değerlendiren Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, uygulamaların kararlılıkla devam edeceğini vurguladı. Harcamaların kontrol altına alınmasının dezenflasyon sürecine de doğrudan destek sağladığını belirten Şimşek, şu ifadeleri kullandı:

"Mali disiplinin güçlendirilmesi, kaynakların daha etkin ve verimli kullanılması temel önceliğimizdir. Bu amaçla tasarruf tedbirlerinin uygulanmasını ve harcama kontrollerini güçlü ve kararlı şekilde sürdüreceğiz. Bu sayede elde edeceğimiz mali alanı öncelikli alanlara yönlendirmeye ve dezenflasyon sürecini desteklemeye devam edeceğiz."