Komşu Ülkeler Arasında Harita Krizi: Irak'tan İran'a Basra Körfezi Resti

Türkiye'nin iki önemli sınır komşusu Irak ile İran arasında, stratejik öneme sahip körfezin adlandırılması konusunda ciddi bir diplomatik kriz patlak verdi. İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf'ın Bağdat ziyareti sırasında su yüzüne çıkan anlaşmazlık, iki ülkenin üst düzey yetkilileri arasında karşılıklı açıklamalara ve sosyal medyada harita restleşmelerine dönüştü.

Bağdat Ziyaretinde Körfez İsmi Gerilimi

Irak Meclis Başkanı Heybet el-Halbusi, katıldığı bir panelde yaptığı konuşmada, İranlı mevkidaşı Kalibaf ile Bağdat'ta gerçekleştirdikleri ikili görüşmenin detaylarını paylaştı. Görüşme sırasında Kalibaf'ın "Fars Körfezi" adlandırmasını gündeme getirmesi üzerine, kendisinin Irak'ın resmi duruşunu net bir şekilde ortaya koyduğunu belirten Halbusi, Irak yasaları ve resmi literatüründe bu bölgenin "Arap Körfezi" olarak kabul edildiğini doğrudan ilettiğini ifade etti.

Toplantı esnasında iki ülke arasında yeni bir kriz yaratılmaması adına yapıcı bir üslup kullanmaya çalıştığını aktaran Halbusi, Kalibaf'ın "Sizde bir isim var, bizde bir isim var" diyerek konuyu geçiştirmeye çalıştığını belirtti. Gergin geçen bu temasların ardından konunun Irak Cumhurbaşkanı ile yapılan görüşmede esprili bir dille ele alındığı, Cumhurbaşkanı'nın taraflara hitaben "Neden 'İslam Körfezi' deyip meseleyi kapatmıyoruz?" önerisinde bulunduğu kaydedildi.

Osmanlı Dönemine Atıf: Tarihsel Olarak Basra Körfezi

Körfezin adlandırılmasına ilişkin tarihsel süreçlere de değinen Irak Meclis Başkanı Heybet el-Halbusi, geçmiş dönem belgelerine atıfta bulunarak dikkat çekici bir tespitte bulundu. Halbusi, "Osmanlı Devleti dönemine dönecek olursak burası Basra Körfezi'dir; bölgenin asıl tarihi ismi Basra Körfezi'dir" diyerek, tarihsel gerçeklerin göz ardı edilemeyeceğini vurguladı.

Körfez kıyısında yer alan ülkelerin ezici bir çoğunluğunun Arap devletlerinden oluştuğuna işaret eden Halbusi; Irak, Suudi Arabistan, Kuveyt, Bahreyn ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi ülkelerin coğrafi varlığının "Arap Körfezi" tezini güçlendirdiğini savundu. Bu adlandırmanın Irak devletinin resmi ve değişmez politikası olduğunu, ellerindeki sabitlenmiş haritaların da bu duruşu desteklediğini açıkladı.

Diplomatik Hatlar Hareketlendi: Sosyal Medyada Harita Savaşları

Bağdat'taki yüz yüze görüşmelerin tamamlanmasının ardından kriz sosyal medya platformlarına taşındı. İran Meclis Başkanı Kalibaf, sosyal medya hesabından arkasında "Fars Körfezi" ifadesinin açıkça görüldüğü bir haritanın önünde çekilmiş fotoğrafını paylaştı. Bu paylaşıma misilleme olarak Irak Meclis Başkanı Halbusi de hemen ardından arka planında "Arap Körfezi" yazan bir haritayı gösteren kendi fotoğrafını yayımladı.

İran tarafının paylaşımındaki ısrarcı tutumu üzerine Irak Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin ile acil bir telefon trafiği gerçekleştirdiğini belirten Halbusi, durumun diplomatik olarak kabul edilemez olduğunu ilettiğini söyledi. Bu kapsamda İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile de temas kuruldu ve Irak'ın milli duruşunu, tarihi ve coğrafi haklarını netleştiren resmi bir bildiri yayımlandı.

Irak Meclis Başkanı, yaşanan bu gerilimin ardından ülkesinin geri adım atmayacağını belirterek, "Tarihimizin, medeniyetimizin ve Arap kimliğimizin gerektirdiği duruş budur. Bu konu bizim için tartışmaya tamamen kapalıdır" diyerek diplomatik sınırları kesin bir dille çizdi.