Küresel Piyasalar Yoğun Veri Gündemiyle Sınanıyor

İstanbul

28 Şubat'ta ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarıyla fitili ateşlenen ve İran'ın misillemeleriyle daha da alevlenen Orta Doğu'daki gerilim, bir aylık süreyi geride bıraktı. Bu süreçte, enerji, gıda ve emtia fiyatları üzerindeki baskı artarken, tedarik zincirlerinde de aksaklıklar yaşandı.

Bu çatışmalar küresel piyasalarda ciddi dalgalanmalara neden olurken, enerji arzında yaşanan kesintiler fiyatlamalarda önemli bozulmalara yol açtı. Orta Doğu'da devam eden jeopolitik gerginlik, küresel piyasalarda risk algısını yüksek tutuyor.

Orta Doğu'daki gerginliğe dair çelişkili açıklamaların gelmesiyle geçen hafta küresel piyasalarda karmaşık bir görünüm oluştu.

Powell'ın 'Bekle-Gör' Stratejisi

Orta Doğu'daki çatışmaların ve yükselen enerji fiyatlarının ABD ekonomisine etkileri dikkatle izlenirken, geçen hafta Fed Başkanı Jerome Powell, Harvard Üniversitesi'ndeki bir etkinlikte, gelişmeleri izleyip değerlendirmek için politikalarının hazır olduğunu ifade etti.

Powell, enflasyon beklentilerinin kısa vadeyi aşan bir şekilde sabit kaldığını belirtti.

İş gücü piyasasına yönelik aşağı yönlü risklerin, faiz oranlarının düşük tutulmasını gerektirdiği ancak enflasyon risklerinin faizlerin düşürülmemesini gerektirdiği ikilemine dikkat çeken Powell, bu iki hedef arasında bir gerilim olduğunu ve zorlu bir dönemde oy birliği arayışının yanıltıcı olabileceğini söyledi.

Diğer Fed yetkililerinin açıklamaları da dikkatle izlenirken, New York Fed Başkanı John Williams, artan enerji fiyatlarının ekonomi üzerindeki etkilerinin zaman alacağını belirterek para politikalarının iyi bir konumda olduğunu ifade etti.

St. Louis Fed Başkanı Alberto Musalem ise bankanın istihdam ve enflasyon hedeflerine yönelik riskleri ele almak için para politikasının uygun olduğunu ve mevcut faiz seviyesinin bir süre daha uygun kalacağını düşündüğünü belirtti.

Musalem, ekonominin seyrine göre faiz oranlarını her iki yönde de ayarlamaya hazır olunması gerektiğini kaydetti.

New York Borsası Yükselişte

New York borsasında geçen hafta, Orta Doğu'daki gerilimin azalabileceğine dair haberlerle pozitif bir eğilim gözlendi. Haftalık bazda New York borsasında S&P 500 yüzde 3,4, Nasdaq yüzde 4,4, Dow Jones yüzde 3 değer kazandı.

ABD tahvil piyasalarında ise geçen hafta alış ağırlıklı bir seyir izlendi. 10 yıllık ABD tahvil faizi 8 baz puan azalarak haftayı yüzde 4,32 seviyesinde kapattı.

Dolar endeksi haftayı yüzde 0,1 azalarak 100 seviyesinde tamamlarken, Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,2 artışla 106,6 dolardan kapandı.

Altın fiyatları ise dört haftalık düşüşün ardından bu haftayı yükselişle tamamladı. Altının ons fiyatı yüzde 4,1 değer kazanarak 4 bin 676 dolardan işlem gördü. Gümüşün ons fiyatı da yüzde 4,7 artışla 73 dolardan işlem gördü.

ABD'de bu hafta salı günü dayanıklı mal siparişleri, çarşamba günü Fed toplantı tutanakları, perşembe günü çekirdek kişisel tüketim harcamaları ve büyüme, cuma günü ise tüketici enflasyonu, fabrika siparişleri ve Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksi takip edilecek.

Avrupa'da Enerji Fiyatları Öne Çıkıyor

Avrupa borsaları geçen hafta pozitif bir seyir izlerken, bu hafta Almanya'da tüketici enflasyonu ve Avro Bölgesi'nde üretici enflasyonu yatırımcıların odağında olacak.

Orta Doğu'da yaşanan gelişmelerin enerji fiyatlarına etkisi bölge genelinde yakından izleniyor. Bulgaristan Enerji Bakanı Traycho Traykov, enerji yoğun sanayilere yönelik destek programını uygulayan ilk Avrupa Birliği (AB) ülkesi olacaklarını ifade etti.

Bakanlar Kurulu'nda Orta Doğu'daki gerilimin etkilerine yönelik önlem paketinin tanıtıldığı bir brifingde konuşan Traykov, bu destek programının AB Komisyonu'na bildirildiğini ve onay sürecinin son aşamada olduğunu belirtti.

AB Komisyonunun Enerjiden Sorumlu Üyesi Dan Jorgensen, Orta Doğu'daki gelişmelerin enerji piyasalarında ciddi dalgalanmalara yol açtığını ve 30 gün içinde AB'nin fosil yakıt ithalatının 14 milyar avro arttığını söyledi.

Ek olarak, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Rusya'nın dondurulmuş varlıklarından elde edilen 1,4 milyar avronun Ukrayna'ya aktarılacağını duyurdu.

Diplomatik alanda ise Fransa Savunma Bakanlığı nezdindeki Devlet Bakanı Alice Rufo, NATO'nun Hürmüz Boğazı'nda uluslararası hukuka aykırı operasyonlar yürütmek için oluşturulmadığını belirtti.

Bu gelişmelerle İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 4,7, Almanya'da DAX endeksi yüzde 3,9, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 3,4 ve İtalya'da MIB 30 endeksi yüzde 5,2 değer kazandı.

Bu hafta salı günü hizmet sektörü Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), çarşamba Almanya'da fabrika siparişleri ve Avro Bölgesi'nde üretici enflasyonu, perşembe Almanya'da sanayi üretimi, cuma günü ise Almanya'da tüketici enflasyonu verileri izlenecek.

Pazartesi günü bölge piyasaları Paskalya tatili nedeniyle kapalı olacak.

Asya Borsaları Hong Kong Hariç Düşüşte

Asya'da geçen hafta Orta Doğu'daki çatışmaların sürmesi ve enerji tedariki konusundaki endişelerle Hong Kong dışındaki borsalarda negatif bir seyir izlendi.

Asya borsaları, Orta Doğu'daki çatışmaların gölgesinde nisan ayına güçlü bir başlangıç yapsa da, Trump'ın önümüzdeki iki-üç hafta içinde İran'da savaşın tırmanabileceğine işaret etmesiyle piyasalarda yön değişti.

Hürmüz Boğazı'nın Asya'nın önde gelen ekonomilerinin petrol ve doğal gaz sevkiyatında kritik bir rol oynaması, bölgedeki ekonomik faaliyetlerin aksayabileceği endişelerini artırıyor.

ABD-İsrail ile İran arasındaki gerilim nedeniyle artan enflasyon riskleri Japonya Merkez Bankasının (BoJ) nisan ayında faiz artırabileceği beklentilerini yükseltirken, para piyasalarındaki fiyatlamalarda BoJ'un 28 Nisan'daki toplantısında yüzde 68 ihtimalle faiz artıracağı fiyatlanıyor.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, geçen hafta Japonya'nın başkenti Tokyo'yu ziyaret ederek Japonya Başbakanı Takaiçi Sanae ile bir araya geldi.

Görüşmede, iki ülke ilişkileri ve bölgesel gelişmeler ele alındı, Çin'in nüfuzunu artırdığı bölgede 'Serbest ve Açık Hint-Pasifik' vizyonu üzerinde mutabık kalındı.

Fransa ve Japonya arasında nadir toprak elementleri pazarında işbirliğini derinleştirmeyi hedefleyen ve savunma ilişkilerine rehber olacak bir 'yol haritası' imzalandı.

Diplomatik alanda ise Çin Dışişleri Bakanı Vang Yi, Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul ve AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ile Orta Doğu'daki durumu değerlendiren görüşmeler gerçekleştirdi.

Vang Yi, Alman mevkidaşı Wadephul ile yaptığı görüşmede, ABD ve İsrail'in Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinden onay almadan İran'a askeri operasyon başlattığını, bunun uluslararası hukukun açık bir ihlali olduğunu vurguladı.

Çinli Bakan, AB Yüksek Temsilcisi Kallas ile yaptığı görüşmede ise Çin ve Avrupa'nın, BM merkezli uluslararası sistemi ve hukuka dayalı uluslararası düzeni korumanın iki tarafın ortak sorumluluğu olduğunu belirtti.

Bu gelişmelerle haftalık bazda Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 1,1, Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,5 ve Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,9 düşerken, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 0,7 yükseldi.

Bu hafta çarşamba Japonya'da cari denge ve dış ticaret dengesi, perşembe Japonya'da tüketici güven endeksi, cuma günü Çin ve Japonya'da üretici enflasyonu, Çin'de tüketici enflasyonu takip edilecek.

Hong Kong ve Çin'de pazartesi piyasalar resmi tatil nedeniyle kapalı olacak.

Yurt İçi Piyasalar Olumlu Ayrıştı

Yurt içinde geçen hafta Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi alış ağırlıklı bir seyir izleyerek haftayı yüzde 1,88 artışla 12.936,35 puandan tamamladı.

Geçen hafta açıklanan makroekonomik verilere göre ise mart ayında Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) aylık bazda yüzde 1,94, Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) ise yüzde 2,3 arttı. Yıllık enflasyon, tüketici fiyatlarında yüzde 30,87, yurt içi üretici fiyatlarında ise yüzde 28,08 olarak kayda geçti.

Dolar/TL, haftayı bir önceki haftalık kapanışa göre yüzde 0,4 artışla 44,5920 seviyesinde tamamladı.

Bu hafta yurt içinde pazartesi reel efektif döviz kuru, salı hazine nakit dengesi, cuma günü sanayi üretimi verileri izlenecek.