Manisalı kadınların dağlardan topladığı çitlembik ilaç ve kozmetik sektörüne gelir kapısı oldu

Manisa'nın Demirci ilçesinde dağlık arazilerde kendiliğinden yetişen çitlembik, kırsal mahallelerde yaşayan kadınlar için önemli bir ekonomik gelir kaynağı oluşturuyor. Her yıl eylül ayı itibarıyla olgunlaşmaya başlayan ürün, kadınlar tarafından imece usulüyle toplanarak yıllık yaklaşık 450 tonluk bir rekolteye ulaşıyor. Toplanan ürünler, temizleme ve kurutma işlemlerinin ardından İstanbul, Ankara, Gaziantep ve Bursa merkezli ilaç ve kozmetik firmalarına hammadde olarak gönderiliyor.

Çitlembik hasadı hangi bölgelerde yapılıyor?

Demirci ilçe merkezinin yanı sıra Rahmanlar, Kulalar, Sevinçler, Esenyurt, Mezitler, Boyacık ve Kerpiçlik başta olmak üzere yaklaşık 40 mahallede çitlembik hasadı gerçekleştiriliyor. Sabahın erken saatlerinde dağlara çıkan kadınlar, dik yamaçlarda topladıkları ürünleri çuvallarla evlerine taşıyarak burada su dolu kazanlarda yıkama ve ayıklama işlemlerinden geçiriyor. Güneşte kurutulan çitlembikler, hem çerez olarak tüketilmek üzere ayrılıyor hem de sanayide kullanılmak üzere satışa sunuluyor.

Üreticiler çitlembiği nasıl değerlendiriyor?

Yöre halkı, çitlembiğin hem ekonomik değerinden hem de geleneksel kullanım biçimlerinden faydalanmaya devam ediyor. 78 yaşındaki çiftçi Zeynep Sönmez, çocukluğundan beri bu ürünle iç içe olduklarını belirterek, "Eskiden yağını çıkartıp kendimiz yiyorduk, şimdi her şey bol olduğu için kendimiz yemeyip satıyoruz" ifadelerini kullandı. Havana Sönmez ise ürünün aile ekonomisine katkısının yanı sıra, "Astıma yararlı olduğu, mide rahatsızlıklarına iyi geldiği ve hazımsızlığı giderdiği söyleniyor" diyerek bitkinin şifa yönüne de dikkat çekti.

Manisa'nın Demirci ilçesinde yaşayan kadınlar, eylül ayından itibaren dağlık alanlardan topladıkları çitlembikleri imece usulüyle işleyerek ilaç ve kozmetik sektörüne kazandırıyor. Yıllık 450 ton civarında toplanan ürün, temizleme ve kurutma aşamalarından geçtikten sonra Türkiye'nin büyükşehirlerindeki sanayi kuruluşlarına gönderilerek hem hammadde ihtiyacını karşılıyor hem de yerel üreticiye ek gelir sağlıyor.

Kırsal kalkınmayı destekleyen bu tür doğal ürün hasatları, yerel halkın geleneksel yöntemlerle elde ettiği ürünleri modern sanayi zincirlerine entegre etmesine olanak tanıyor. Bölgedeki kadın kooperatifleri veya yerel üreticiler, ürünlerin katma değerini artırmak amacıyla Tarım ve Orman Bakanlığı'nın kırsal kalkınma destekleri veya yerel yönetimlerin sunduğu eğitim programları hakkında bilgi alarak üretim süreçlerini geliştirebiliyor.

Çıkarılacak sonuç

Doğal kaynakların sürdürülebilir yöntemlerle toplanması, kırsal bölgelerde yaşayan kadınların ekonomik hayata katılımını doğrudan desteklemektedir. Geleneksel bir ürün olan çitlembiğin sanayi ölçeğinde talep görmesi, yerel üretimin sadece yerel tüketimle sınırlı kalmayıp ulusal pazarlara taşınabileceğini kanıtlamaktadır.

Üretimin imece usulüyle yapılması, kırsal dayanışmayı güçlendirirken aynı zamanda bölgenin doğal zenginliklerinin korunmasına da katkı sağlamaktadır. Doğru işleme yöntemleriyle elde edilen ürünlerin, ilaç ve kozmetik gibi yüksek katma değerli sektörlere hammadde sağlaması, kırsal ekonominin çeşitlenmesi açısından kritik bir rol oynamaktadır.

Muhtemel etkiler

Çitlembik gibi doğal ürünlere yönelik sanayi talebinin artması, bölgedeki hasat faaliyetlerinin daha organize bir yapıya kavuşmasını sağlayabilir. Bu durum, gelecekte bölgeye yönelik daha fazla yatırımın gelmesine veya ürünün işlenerek nihai ürün haline getirilmesi için yerel tesislerin kurulmasına zemin hazırlayabilir.

Artan talep, kırsal mahallelerdeki genç nüfusun da bu tür faaliyetlere yönelmesini teşvik edebilir. Ayrıca, ürünün sağlık alanındaki kullanımına dair bilimsel araştırmaların artması, çitlembiğin pazar değerini yükselterek üreticilerin daha yüksek gelir elde etmesine olanak tanıyabilir.