Mpox Virüsünün Küresel Yayılımı

Mpox, Afrika'nın birçok bölgesinde yaygın bir sorun olmaya devam ederken, Çin, ABD, Birleşik Krallık ve Avustralya gibi ülkelerde sınırlı sayıda vaka tespit edilmiştir. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), virüse yakalanan bireylerin evde izolasyonda kalmalarını ve döküntüler tamamen geçene kadar maske takmalarını önermektedir.

Cilt sağlığını korumanın önemine dikkat çeken DSÖ, ellerin sık sık dezenfekte edilmesi gerektiğini ve diğer insanlarla temastan kaçınılmasının virüsün yayılımını engellemede kritik olduğunu vurgulamaktadır.

Hedefli Aşılama Stratejileri

Mpox ile mücadelede, DSÖ özellikle yüksek risk taşıyan bölgelere ve kişilere odaklanarak hedefli aşılama stratejileri üzerinde çalışıyor.

Orta Afrika Cumhuriyeti, Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Liberya, Nijerya, Ruanda, Sierra Leone, Güney Afrika ve Uganda gibi ülkelerde MVA-BN aşılarının kullanımıyla tek dozluk stratejiler uygulanıyor.

Bu ülkelerde, virüse yüksek maruz kalma riski taşıyan gruplara toplamda 869 binden fazla aşı dozu uygulanmış olup, bu dozların yüzde 69'undan fazlası Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde kullanılmıştır.

Mpox'un Tarihçesi ve Bulaş Yolları

Mpox, ilk kez 1958'de Danimarka'da araştırma amaçlı kullanılan maymunlarda keşfedilmiş ve 1970'te Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde insanlarda ilk olarak görülmüştür. Virüs, fare ve sincap gibi kemirgenlerden veya enfekte bireylerden bulaşabilir. Virüsün neden olduğu döküntülere temas etmek ve enfekte olmuş eşyaları kullanmak, en yaygın bulaş yolları arasında yer almaktadır. DSÖ, 21 Temmuz 2022'de Mpox salgınını "küresel acil durum" ilan etmiş ve 10 ay sonra acil durumu sona erdirmiştir.

Genetik Çeşitlilik ve Yeni Türler

Mpox virüsünün "Klad I ve Klad II" olarak adlandırılan iki genetik türü bulunmaktadır. "Klad I" daha ciddi hastalıklara neden olurken, "Klad II" genellikle daha hafiftir ve 2022'deki salgına yol açmıştır. Mevcut salgında görülen "Klad 1b" ise yeni ve daha şiddetli bir türdür. Doğu Afrika'da "Klad 1b" vakaları yaygınken, Orta Afrika'da hem "Klad 1a" hem de "1b" vakaları bildirilmiştir.

Küresel Durum ve Seyahat Bağlantıları

Haziran 2025'te, 50 ülke toplamda 4 bin 798 Mpox vakası bildirmiş, bunlardan 21'i ölümle sonuçlanmıştır. Çin, Birleşik Krallık, Avustralya ve ABD'de son dönemde bildirilen vakalar, seyahat bağlantılı olarak değerlendirilmektedir.

DSÖ, virüsün insandan insana bulaşmasının hızla kontrol altına alınması gerektiğini, aksi halde sürekli bulaşma riski oluşturabileceğini belirtmektedir. .

Kaynak: AA