Orta Doğu'da Kriz: İran'ın Su Tesislerini Hedef Alması Olasılığı ve Sonuçları

Orta Doğu'da İran, ABD ve İsrail arasında gerilim tırmanırken, TRT'nin haberine göre, ABD ve İsrail'in askeri stratejileri beklenen sonuçları vermedi. İran'ın lider kadrosunu devre dışı bırakma ve ülkenin dört bir yanını bombalama girişimleri başarısızlıkla sonuçlandı. İran rejimi hala ayakta ve misilleme kapasitesini sürdürüyor.

Haberde, her iki tarafın da askeri hedeflerden çok sivil altyapıya zarar verme eğiliminde olduğu belirtiliyor. ABD Başkanı Trump’ın “İran’ın enerji altyapısını vurabiliriz.” tehditleri hala geçerliliğini korurken, İran’ın “Körfez ülkelerinin su arıtma tesislerini yok ederiz.” yanıtı da dikkat çekiyor.

İRAN SU TESİSLERİNİ HEDEF ALIRSA NE OLUR?

İran’ın gerçekten de bölgedeki su arıtma tesislerini hedef alması durumunda hangi ülkelerin etkileneceği ve sonuçların ne olacağı merak ediliyor. Hangi ülke arıtma tesislerinden su sağlıyor, susuzluğa ne kadar dayanabilir? Milyonlarca insanın etkilenebileceği bu tür bir krizin sonuçları ne olur?

Bu soruların yanıtlarını, bölgede uzun yıllar içme suyu projelerinde çalışmış olan Emekli Öğretim Üyesi Prof. Dr. Teoman Ayhan sağlıyor.

KÖRFEZ ÜLKELERİNDE SU TEDARİĞİ

Körfez ülkeleri içme suyu ihtiyaçlarının büyük kısmını deniz suyu arıtma tesislerinden karşılıyor. Açık kaynaklara göre, bu ülkelerdeki su ihtiyacının yüzde 70'ten fazlası bu tesisler aracılığıyla sağlanıyor.

Suudi Arabistan, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri ve Kuveyt'te birçok arıtma tesisi mevcut. Habere göre, petrol ve doğal gaz kaynakları olsa bile, bu ülkeler şehirlerine su sağlamak için bu tesislere bağımlı.

SU TESİSLERİ VURULURSA HANGİ ÜLKELER ETKİLENİR?

İran’ın, örneğin Birleşik Arap Emirlikleri’nin su tesislerini vurması durumunda, ülkenin 72 saat içinde ciddi bir krizle karşılaşabileceği tahmin ediliyor. Dubai gibi yerlerde oteller ve hizmet sektörü susuzluk nedeniyle büyük zorluk yaşayabilir.

Suudi Arabistan için de benzer bir risk mevcut. Riyad, ülkenin diğer bölgelerinden borularla aktarılan temiz suya bağımlı. Bir veya iki tesisin devre dışı kalması durumunda Riyad’ın en fazla bir hafta dayanabileceği söyleniyor. Diğer bölgelerde ise 2-5 gün arasında su krizi çıkması bekleniyor.

KRİTİK İLK 72 SAAT

Katar’daki durum da farklı değil. Doha’nın 24-48 saat arasında susuz kalabileceği belirtiliyor. İlk 72 saat sonrasında ülke genelinde ciddi su kesintilerinin başlayacağı vurgulanıyor.

Kuveyt’te ise büyük tesislerden birinin hedef alınması halinde, ülke genelinde 1-3 gün içinde ciddi kesintiler yaşanabileceği ve bunun hızla insani bir krize dönüşebileceği tahmin ediliyor.

STRATEJİK AMA KOLAY HEDEF

Bölge ülkeleri askeri üslerini, gaz ve petrol tesislerini Batılı sistemlerle korurken, su tesisleri için daha düşük yoğunluklu önlemler alıyor. Bu tesislerin İran ya da başka bir ülke tarafından kolaylıkla vurulabileceği belirtiliyor. Böyle bir saldırının düşük maliyetle stratejik sonuçlar doğurabileceği ve milyonlarca kişiyi etkileyeceği endişesi hakim.

“PAHALI VE ZOR YERİNE KONULAN SİSTEMLER”

Prof. Dr. Teoman Ayhan, bölgedeki temiz su merkezlerini ‘Son derece pahalı ve yerine koyması zor sistemler’ olarak tanımlıyor.

Ayhan’a göre, bu tesislerden iki ana su türü elde ediliyor. Birincisi günlük kullanıma yönelik su. Bu suyla banyo yapmak, çamaşır yıkamak ve temizlik mümkün. İkinci grup ise içme suyu, bu çok daha karmaşık bir işlem sürecini gerektiriyor.

Ayhan, deniz suyunun gelişmiş filtrelerden geçirilerek tatlı suya dönüştürüldüğü süreci açıklıyor ve bu dönüşümü sağlayan malzemelerin çok değerli olduğuna dikkat çekiyor.

'KIYAMET SENARYOSU BAŞLAYABİLİR'

Ayhan, “Bu tesisleri bugünden yarına kurdurmak mümkün değil, ayrıca su, en büyük politik silahlardan biri. Geçmişte yardım eden ülkelerin bugün yanınızda olacağını kimse garanti edemez.” diyor.

Ayhan, İran’ın bu tesisleri hedef alma tehdidinin gerçekleşmesi durumunda “Tüm bölge için kıyamet senaryosu başlayabilir. İçme suyunu bulabilirler ama günlük su tüketimi sağlanmazsa kriz derinleşir. Hastalıklar başlayabilir ve durum farklı bir yöne evrilebilir. Bu nedenle su tesisleri, hastaneler ve elektrik santralleri gibi milyonlarca kişiyi etkileyen hamlelerden kaçınılmalı. Sonrasında milyarlar harcansa da eski düzeni kurmak zor olabilir. Herkes bunu göz önünde bulundurmalı” şeklinde uyarıda bulunuyor.