Piyasalarda Barış Umudu: Petrol Fiyatları Düşüşe Geçti

İsmail Şahin - ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a yönelik gerçekleştirdiği saldırının ardından Brent petrol fiyatları varil başına 120 dolara çıkarak rekor kırdı. Ancak aynı günün akşamı ABD Başkanı Donald Trump'ın "savaşın sona yaklaştığı" açıklamalarıyla fiyatlar geriledi. Brent petrol, dün 90.44 dolardan işlem görürken, akşam saatlerinde 82 dolara kadar düştü. Analistler, Brent petrolde 98.03 doların direnç, 80.74 doların ise destek seviyesi olarak takip edilebileceğini belirtiyor.

Çatışmaların yakında sona ereceğine yönelik artan umutlar, küresel piyasalardaki risk algısını düşürdü. Asya borsaları güne yükselişle başladı. Japon Nikkei 225 endeksi, önceki günkü yüzde 6'lık düşüşün ardından yüzde 1.5 artışla toparlandı. Güney Kore Kospi endeksi ise yüzde 5 yükseldi.

Trump, önceki akşam Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yaptığı telefon görüşmesinde, "Petrol fiyatlarını düşürmek için petrolle ilgili bazı yaptırımları kaldırıyoruz. Hürmüz Boğazı açılana kadar bu yaptırımları askıya alacağız. Sonrasında belki de yaptırımlara gerek kalmayabilir" dedi. Trump, İran gemileri, İHA'ları, füzeleri ve nükleer tehdidi olmadan daha güvenli bir petrol tedarikinin sağlanabileceğini ifade etti.

Putin de devrede

Trump, Hürmüz Boğazı'ndaki tehditlerin ortadan kaldırılacağına dair açıklamalarda bulunurken, Putin de boğazın kapanması durumunda bölgedeki petrol üretiminin durabileceği uyarısını yaptı. Avrupa ile enerji işbirliğine yeniden başlamaya hazır olduklarını belirten Putin'in bu açıklamaları, Avrupa borsalarında pozitif bir etki yarattı. Stoxx Europe 600 yüzde 2.1, Almanya DAX 40 yüzde 2.4 ve İngiltere FTSE 100 yüzde 1.6 yükseldi. New York borsasında da Trump'ın açıklamaları sonrası olumlu bir hava hakimdi. Dow Jones yüzde 0.5, S&P 500 yüzde 0.83 ve Nasdaq yüzde 1.38 değer kazandı. Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi yüzde 3.16 artışla 13.102 puandan kapandı. Dolar/TL kuru, yüzde 0.1 azalışla 44.0390'dan işlem gördü. Dolardaki değer kaybı, yatırımcıların güvenli liman olarak gördüğü altına olan talebi artırdı ve altın ons başına yüzde 1.37 artarak 5.209 dolara çıktı. Zayıflayan dolar ve düşen enerji maliyetleri bu artışı destekledi.

Halkbank hisseleri yükseliyor

Borsa İstanbul'da Halkbank, ABD'deki ceza davasının uzlaşma yoluyla çözülmesi kararıyla yükselişini sürdürdü. Önceki gün yüzde 10 değer kazanan Halkbank hisseleri, dün de yüzde 5 arttı.

Irak Türkiye'ye yöneldi

Irak Petrol Bakanlığı sözcüsü, Orta Doğu'daki çatışmaların Hürmüz Boğazı'ndaki geçişleri aksatmasının ardından alternatif ihracat yolları aradıklarını belirtti. AFP'ye konuşan Sözcü Saheb Bazoun, "Diğer ülkeler gibi, petrol üretimi ve pazarlaması da önemli ölçüde etkilendi ve hükümetin alternatif ihracat yolları aramaktan başka çaresi kalmadı" dedi. Irak, savaş öncesi günde 3.5 milyon varilden fazla petrol ihraç ediyordu. Yetkililer, Türkiye'deki Ceyhan limanına uzanan bir boru hattı gibi ihracat seçeneklerini değerlendiriyor.

Turizm sektörü olumsuz etkileniyor

Körfez ülkeleri, petrole dayalı ekonomik modellerini çeşitlendirmek istese de savaşın gölgesi altında bu planlar sekteye uğruyor. Orta Doğu'daki çatışmaların uluslararası seyahat ve turizm akışını olumsuz etkilediği belirtiliyor. Bölgedeki iki önemli hava merkezinin geçici kapanması, uçuş iptallerine ve rota değişikliklerine yol açtı.

Turizm danışmanlık şirketi Mabrian'ın raporuna göre, Körfez destinasyonlarına yönelik güvenlik algısı hızla geriliyor. Tur operatörleri, Mısır, Ürdün ve Dubai gibi bölgelere olan talebin azaldığını, bunun yerine İspanya, İtalya ve Yunanistan gibi Avrupa ülkelerine yöneldiğini bildiriyor.

Havacılık sektörü enerji krizinde

Savaş ve İran'ın kapattığı Hürmüz Boğazı nedeniyle enerji akışındaki aksaklıklar fiyatlamalara yansıyor. Özellikle havacılık sektörü zorlu günler yaşıyor. Petrol ve jet yakıtı fiyatlarındaki artış, Asya'daki havayolu şirketlerini maliyet baskısı altına sokarken, birçok şirket bilet fiyatlarını artırmayı ve bazı rotalarda uçuşları azaltmayı planlıyor.