Restoran ve Kafelerde Yeni Dönem: Bilgilendirme Zorunluluğu Geliyor

Milliyet.com.tr/ÖZEL Tarım ve Orman Bakanlığı, restoran ve kafe sektöründe müşteri bilgilendirmesini artırmayı hedefleyen yeni bir düzenleme başlattı. Bu düzenlemeye göre, işletmeler menülerinde yer alan yiyecek ve içeceklerin içerik, kalori ve alerjen bilgilerini açıkça belirtmek zorunda kalacak.

DETAYLI MENÜ DÖNEMİ BAŞLIYOR

Artık ürünlerin temel bileşenleri, enerji değerleri (kalori), alerjen bilgileri ve içerikte alkol ya da domuz türevi ürün olup olmadığı menülerde yazılı olacak.

BİLGİLENDİRME YÖNTEMLERİ

İşletmeler bu bilgileri basılı menüler, afişler, broşürler veya dijital ekranlar aracılığıyla sunabilecek. Ayrıca QR kod kullanımı da mümkün olacak ancak bu durumda, QR kodun nasıl kullanılacağına dair açık bir yönlendirme menüde yer almalı.

Düzenlemenin amacı, tüketicilerin daha bilinçli ve sağlıklı seçimler yapabilmelerini sağlamak. Kalori ve içerik bilgilerine kolay erişim, özellikle diyet yapan veya sağlık konusunda hassas bireyler için önem arz ediyor.

UYUM SÜRECİ NE ZAMAN BAŞLAYACAK?

Bakanlık, işletmelerin yeni sisteme adapte olabilmesi için farklı süreler belirledi:

• Ulusal zincir restoranlar, 1 Temmuz 2026'ya kadar geçiş yapacak.
• Aynı ilde 3 veya daha fazla şubesi olan işletmeler, 31 Aralık 2026'ya kadar uygulamaya geçecek.
• Diğer işletmeler, içerik bilgileri için 31 Aralık 2026 ve kalori bilgileri için 31 Aralık 2027'ye kadar geçiş yapacak.

AYDIN AĞAOĞLU: HER DETAY BELİRTİLMELİ

Tüketici Konfederasyonu (TÜKONFED) Başkanı Aydın Ağaoğlu, bu düzenlemenin tüketicilerin restoran ve kafelerde güvenli bir şekilde hizmet almasını sağlayacağını belirtti. Ağaoğlu, “Tüketiciler, satın aldıkları gıda ürünlerinin içeriğinde alerjen bulunup bulunmadığı ve kalori değerleri hakkında bilgi sahibi olacak. Böylece sağlık açısından risk taşıyan gıdalardan uzak durabilecekler.” dedi.

Bilgilendirme sadece içerikle sınırlı kalmayacak, kalori bilgisi de verilecek. Alkol veya domuz eti gibi ürünlerin varlığı eser miktarda da olsa belirtilmeli. Böylelikle tüketiciler, inançlarına ve sağlıklarına uygun gıda seçimleri yapabilecekler.

DÜZENLEME NE ZAMAN UYGULANACAK?

Ulusal zincir restoranlar, 1 Temmuz 2026'dan itibaren bu bilgileri tüketicilere sunmak zorunda olacak. Aynı ilde birden fazla şubesi olan işletmeler ise yıl sonuna kadar gerekli bilgilendirmeleri yapacak.

YANLIŞ BİLGİ VERİLDİĞİNDE NEREYE BAŞVURULACAK?

Tüketiciler, restoranlarda sunulan bilgilerle ilgili bir sorun tespit ettiklerinde Tarım Bakanlığı'nın ihbar hattına başvurabilir. Örneğin, bir ürünün kalori değeri yanlış belirtilmişse bu durum cezalandırılacaktır. Bu noktada ALO 174 Gıda İhbar Hattı ve 0501 174 0 174 WhatsApp Gıda İhbar Hattı kullanılabilir.

Bu uygulama, tüketicinin bilgilendirilme hakkını koruma altına alıyor. Bakanlık, kendi denetimleri ve vatandaşlardan gelen ihbarlar üzerinden bu bilgilerin doğruluğunu kontrol edecek. Menülerde, afişlerde ve işletmelerin dışındaki fiyat listelerinde bu bilgiler yer alacak. Örneğin, köftenin gramajı ve kalorisi belirtilmeli. Alerjen veya domuz eti gibi unsurlar açıkça yazılmalı. QR kod kullanımıyla bu bilgiler sunulabilecek.

CEZAİ YAPTIRIMLAR

Eksik veya yanlış bilgi veren işletmelere çeşitli cezalar uygulanacak. Sağlığa zararlı bir maddenin belirtilmemesi halinde, içerik eksikliğinden ayrı bir ceza da gündeme gelebilecek.

Maliyet düşürmek için yapılan hileler de cezalandırılacak. Örneğin, kebap veya pide yapımında tek tırnaklı hayvan eti kullanılması gibi durumlar açıkça listelerde gösterilmeli. Yanlış bilgilendirme ve tağşiş nedeniyle işletmelere yaptırımlar uygulanacak.

Tüketicilere büyük görev düşüyor. Haklarını sorgulamalı ve ihlal durumunda Tarım Bakanlığı'nın ihbar hatlarına başvurmalılar. Örneğin, laktoz içeren bir ürünün ‘laktozsuz’ olarak satılması alerjisi olanlara zarar verebilir. Bu durumda işletmelere hukuki sorumluluk yüklenebilir. Tazminat talep edilebilir ve ceza yasalarına göre işlem yapılabilir.

İBRAHİM GÜLLÜ: CEZAİ YAPTIRIMLAR AĞIR OLABİLİR

Tüketici Konfederasyonu (TÜKONFED) Başkan Vekili İbrahim Güllü, bu düzenleme ile alerjik ürünlerin belirtilmesinin önemine dikkat çekti. Bir tüketici, alerjisi olan bir ürünü tüketip zarar gördüğünde işletmenin cezai sorumluluğu doğabilir. Bu durumda, Türk Ceza Kanunu'na göre taksirli ölüme sebebiyet verme gibi ağır cezalar gündeme gelebilir. Ayrıca tazminat sorumluluğu da doğar.

'DESTEK KAYBI TAZMİNATI DEVREYE GİREBİLİR'

Ölüm halinde, destek kaybı tazminatı devreye girer. Ölen kişinin bakmakla yükümlü olduğu kişiler, onun sağladığı maddi desteği talep edebilir. Bu düzenleme, işletmelere daha dikkatli olmaları yönünde ek bir yükümlülük getiriyor. İşletmelerin gıda mühendisleriyle çalışmaları kaçınılmaz hale gelecek.