TİDER Lideri Hande Tibuk: Etiket Bilgilerini Doğru Anlamak Ramazan'ın Değerini Korumaktır

Her yıl Türkiye'de yaklaşık 26 milyon ton gıda israf ediliyor ve kişi başına düşen bu israf miktarı neredeyse 100 kilograma ulaşıyor. Bu büyük ölçekteki israfın çoğu, gıda etiketlerindeki tarihlerin yanlış yorumlanması sonucunda güvenli ve tüketilebilir ürünlerin çöpe atılmasından kaynaklanmaktadır.

Temel İhtiyaç Derneği (TİDER) Başkanı Hande Tibuk, dünya genelinde gıdaya erişimi olmayan herkesi doyurabilecek kadar gıdanın israf edildiğine dikkat çekerek, Ramazan ayında bu duruma daha duyarlı olunması gerektiğini vurguladı.

SKT ve TETT Kavramları Arasındaki Fark Nedir?

Gıda etiketlerinde tarihlerin yanlış anlaşılması, dünya çapında her yıl 70 ila 130 milyar dolar değerinde gıdanın israfına neden oluyor. Avrupa'da çöpe giden gıdanın %10-15'i bu karışıklık nedeniyle atılırken, Türkiye'de bu israfın maliyeti 40 milyar TL'yi aşıyor.

TİDER, bu karışıklığı önlemek için tarih etiketlerinin farkını şu şekilde açıklıyor:

Son Kullanma Tarihi (SKT): Bu tarih et, süt ve süt ürünleri gibi riskli gıdaların güvenli tüketim süresini belirtir. Geçtikten sonra bu ürünler kesinlikle tüketilmemelidir.
Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi (TETT): Genellikle bakliyat ve kuru gıdalar gibi uzun raf ömrüne sahip ürünler için bir kalite önerisidir. Uygun koşullarda saklanan ve görünüm, koku, tat açısından bozulmamış ürünler bu tarihten sonra da tüketilebilir.

Ramazan'da İsrafı Önlemek İçin 5 Altın Kural

TİDER Genel Müdürü Nil Tibukoğlu, “TETT'si geçmiş ancak sağlıklı ürünlerin gıda bankaları aracılığıyla ihtiyaç sahiplerine ulaştırılması mümkün. Etiketleri doğru okumak, milyonlarca insana yardım etmenin en etkili yollarından biridir” diyerek, sorunun yalnızca bireylerle sınırlı olmadığını, gıda zincirinin tüm aşamalarını etkilediğini belirtti ve şu önerilerde bulundu:

• Buzdolabınızı Düzenli Kontrol Edin: Alışverişlerinizi ihtiyacınıza göre yapın ve listeye bağlı kalın.
• Yakın Tarihli Ürünleri Tercih Edin: Hızlı tüketecekseniz, son kullanma tarihi yakın ürünleri alın.
• Tarih Etiketlerine Dikkat Edin: TETT ve SKT arasındaki farkı öğrenin ve gıdayı hemen çöpe atmayın.
• Doğru Saklama Yöntemleri Kullanın: Gıdaları dondurarak ömürlerini uzatabilirsiniz.
• Sıfır Atık Prensibi: Artan yiyecekleri değerlendirin, kompost yaparak israfı azaltın.

TİDER: 1 Milyonu Aşan Destek ve Çevresel Etki

Türkiye genelinde 40 ildeki 85 gıda bankasıyla geniş bir ağ yöneten TİDER, bugüne kadar 1 milyon 35 bin 960 kişiye gıda desteği sağladı. Bu çalışmalarla 13 bin 185 ton karbon salınımı engellendi ve 5 bin 284 ton ürün israftan kurtarılarak ekonomiye katkı sağlandı.

Temel İhtiyaç Derneği (TİDER), 7 Nisan 2026'da İstanbul'da düzenleyeceği “6. Gıda Bankacılığı Zirvesi”nde bu gelişmeleri paylaşacak. Ayrıca, tarımdaki kayıpları azaltmada kullanılan teknolojiler ve yapay zeka uygulamaları ulusal ve uluslararası uzmanların katılımıyla ele alınacak.