TÜİK Temmuz Ayı Dış Ticaret Endekslerini Açıkladı: İhracat Birim Değerinde Güçlü Yükseliş

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Temmuz dönemine ait dış ticaret endeksi verilerini kamuoyuna duyurdu. Açıklanan son verilere göre, küresel pazarlardaki dalgalanmalara rağmen Türkiye’nin dış ticaret dengelerinde hareketli bir süreç yaşanıyor. Özellikle ihracat birim değer endeksindeki yukarı yönlü ivme, ihracat ürünlerinin katma değer kazanmaya devam ettiğine işaret ediyor.

İhracat ve İthalat Birim Değer Endekslerinde Yükseliş Trendi

Açıklanan verilere göre, ihracat birim değer endeksi, Temmuz ayında bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 8,2 oranında artış kaydetti. Sektörel bazda incelendiğinde, Temmuz 2025'e göre gıda, içecek ve tütün grubunda yüzde 6,5, yakıt dışı ham maddelerde yüzde 10, yakıtlarda yüzde 39,4 ve gıda hariç imalat sanayisinde yüzde 6,1'lik bir artış gerçekleştiği görüldü.

Aynı dönemde ithalat birim değer endeksi de yıllık bazda yüzde 12,8 oranında yükseldi. İthalat tarafında gıda, içecek ve tütün sektörü yüzde 3,3 oranında bir azalış kaydetse de yakıtlar yüzde 23,7, ham maddeler (yakıt hariç) yüzde 11,6 ve imalat sanayisi (gıda, içecek, tütün hariç) yüzde 9,1 oranında artış göstererek genel endeksi yukarı taşıdı.

Dış Ticaret Miktar Endekslerinde Sektörel Değişimler

Miktar bazındaki gelişmeleri gösteren ihracat miktar endeksi, Temmuz ayında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 4,9 oranında geriledi. Bu dönemde gıda, içecek ve tütün grubunda yüzde 2,9, ham maddelerde (yakıt hariç) yüzde 6,4 oranında artış yaşanırken, yakıt ihracat miktarı yüzde 30,2 ve imalat sanayisi (gıda, içecek, tütün hariç) ihracat miktarı yüzde 4,2 oranında düşüş kaydetti.

Diğer yandan, ithalat miktar endeksi de Temmuz ayında yıllık bazda yüzde 6,9 azaldı. Alt sektörler incelendiğinde, gıda, içecek ve tütünde yüzde 24,4, ham maddelerde (yakıt hariç) yüzde 11,3 oranında artış yaşandığı; buna karşın yakıtlarda yüzde 8,6 ve imalat sanayisinde (gıda, içecek, tütün hariç) yüzde 7,7 oranında azalış meydana geldiği belirlendi.

Mevsimsel Etkilerden Arındırılmış Veriler ve Dış Ticaret Haddi

Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriler incelendiğinde, Haziran ayında 139,6 seviyesinde olan ihracat miktar endeksi, Temmuz ayında yüzde 2,7 artarak 143,3 seviyesine ulaştı. Takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ise endeks, Temmuz 2025'teki 149,4 seviyesinden Temmuz 2026'da yüzde 4,9 azalışla 142,1 seviyesine geriledi.

İthalat tarafında ise mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış miktar endeksi, Haziran ayındaki 125,7 seviyesinden Temmuz ayında yüzde 8,7 azalarak 114,7'ye düştü. Takvim etkilerinden arındırılmış ithalat miktar endeksi ise Temmuz 2025'teki 129,2 seviyesinden Temmuz 2026'da yüzde 6,9 azalarak 120,3 seviyesinde gerçekleşti.

İhracat birim değer endeksinin ithalat birim değer endeksine bölünmesiyle hesaplanan ve dış ticaretin kârlılığını gösteren dış ticaret haddi, Temmuz 2025'te 95,3 iken, 4 puanlık bir kayıpla Temmuz 2026'da 91,3 seviyesine geriledi.