Türkiye'de Kronik Hastalıklarla Mücadelede Tedaviye Uyumun Kritik Önemi

27 Mart, 'Dünya Tedaviye Uyum Günü' dolayısıyla Kahramanmaraş'ta gerçekleştirilen etkinlikte uzmanlar, kronik hastalıkların tedavisinde uyumun yaşamsal bir öneme sahip olduğunu vurguladı. Prof. Dr. Mustafa Araz ve Prof. Dr. Oktay Ergene, tedaviye uyumun hipertansiyon, diyabet ve obezite gibi hastalıklarda komplikasyonları ve erken ölümleri azaltmada kritik rol oynadığını belirtti.

Kahramanmaraş KİGEM Kadın İşgücünü Geliştirme Merkezi'nde, 27 Mart etkinlikleri kapsamında, Prof. Dr. Mustafa Araz ve Prof. Dr. Oktay Ergene, Servier Türkiye'nin desteğiyle, 14 derneğin iş birliğiyle başlatılan 'Türkiye 2030’da yüzde 50' projesi çerçevesinde halkla buluştu. Hasta ve hasta yakınlarıyla sağlık profesyonellerinin katıldığı ve tansiyon ölçümlerinin yapıldığı etkinliğin moderatörlüğünü tiyatro sanatçısı ve yönetmen Mert Öner üstlendi.

Klinik Endokrinoloji ve Diyabet Derneği Başkanı Prof. Dr. Mustafa Araz, yaptığı açıklamada, kronik hastalıklarda tedaviye uyumun kritik önem taşıdığını belirtti. Kronik hastalıkların organ ve dokularda uzun vadede ciddi hasarlara neden olduğunu ifade eden Araz, hipertansiyon ve diyabetin en sık rastlanan hastalıklar arasında olduğunu söyledi. Bu rahatsızlıkların kalp, damar, böbrek ve sinir sistemine zarar vererek uzun vadeli komplikasyonlara yol açtığını ve ölüm riskini artırdığını dile getirdi.

Türkiye’de Yüksek Kronik Hastalık Oranları

Prof. Dr. Araz, Türkiye'deki erişkin nüfusta hipertansiyonun yüzde 31, diyabetin ise yüzde 16 oranında görüldüğünü belirterek bu rakamların yüksekliğine dikkat çekti. Kronik hastalıklarda hedeflenen değerlere ulaşma oranının yüzde 30-40 civarında olduğunu vurguladı.

Tedaviye Uyum Oranı Yetersiz

Araz, dünya genelinde ve Türkiye'de tedaviye uyumun yetersiz olduğunu belirtti. Dünya genelinde hastaların tedaviye uyum oranının yüzde 30 ila 50 arasında değiştiğini, Türkiye'de ise bu oranın yüzde 36 civarında olduğunu söyledi.

Tedaviye Uyumun Artırılması Hayati Kazanımlar Sağlıyor

Tedaviye uyumun artırılmasıyla ölüm oranlarında yaklaşık yüzde 21 azalma, organ hasarı ve komplikasyonlarda ise yüzde 30 ila 50 oranında düşüş sağlanabileceğini belirtti.

2030 Tedavi Başarı Hedefleri

Araz, 2030 yılına yönelik hedeflerden bahsederek, tedaviye uyumu artırarak tedavi başarısını artırmayı amaçladıklarını ifade etti. Türkiye'de diyabet ve hipertansiyonda tedavi başarı oranını yüzde 50'ye çıkarmayı hedeflediklerini belirtti.

Metabolik Hastalıklar Erken Ölümlerde Baş Rolde

Kalp Damar Hastalıklarından Korunma ve Farkındalık Derneği Başkanı Prof. Dr. Oktay Ergene, diyabet, obezite ve hipertansiyonun birbirleriyle bağlantılı olduğunu ve kontrol altına alınmadıklarında erken ölüm riskini artırdığını belirtti.

Ergene, obezite ve glikoz kontrol bozukluğunun metabolik hastalıkların temelinde yer aldığını, diyabetin kalp ve böbrek hastalıklarıyla ilişkisinin olduğunu ve bu hastalıkların ciddi organ hasarlarına yol açarak erken ölümlerin başlıca nedeni haline geldiğini söyledi.

50 Yaş Üzeri Risk Altında

ABD'de yapılan bir araştırmaya göre, 50 yaşın üzerindeki bireylerde bu hastalıklardan en az birinin görülme oranının yüzde 90'ların üzerine çıktığını belirtti. Ergene, 50 yaş sonrası 10 kişiden 9'unda bu hastalıkların en az birinin görüldüğünü ifade etti.

Türkiye'de Obezite ve Diyabetin Yüksekliği

Ergene, Türkiye'de obezite oranının erişkin nüfusta yüzde 36-40 aralığında olduğunu, diyabet oranının ise yaklaşık yüzde 17 seviyesinde olduğunu belirtti ve bu oranların Avrupa ülkeleriyle karşılaştırıldığında oldukça yüksek olduğunu vurguladı.

Türkiye’de Daha Kısa Yaşam Süresi

Ergene, Türkiye'deki yaşam süresinin gelişmiş ülkelere kıyasla daha kısa olduğunu belirtti. Gelişmiş ülkelerde ortalama yaşam süresi 80'li yaşların üstüne çıkarken, Türkiye'de bu ortalama 77 civarında olduğunu ifade etti.

Sağlıklı Yaşam Alışkanlıkları Erken Yaşta Kazanılmalı

Ergene, hastalıkların önlenmesi için sağlıklı yaşam alışkanlıklarının erken yaşta kazanılmasının önemine değindi. Yaşam tarzının genç yaşlarda düzenlenmesi gerektiğini, hastalık geliştikten sonra ise ilaç tedavisinin kaçınılmaz olduğunu belirtti.

Hipertansiyonun Ciddiye Alınmaması

Hipertansiyonun genellikle hafife alındığını dile getiren Ergene, bu rahatsızlığın dünya genelindeki ölümlerin ve kalp hastalıklarının önemli bir kısmından sorumlu olduğunu, ancak toplumda yeterince ciddiye alınmadığını ve ilaç kullanımının ihmal edildiğini söyledi.

Tuz Tüketimini Azaltmak

Toplumsal önlemlerin öneminden bahseden Ergene, tuz tüketiminin azaltılmasının hipertansiyonla mücadelede önemli bir adım olduğunu belirtti.

İleri Yaşlarda Hipertansiyon Oranı Artıyor

70 yaşındaki bireylerde hipertansiyon görülme sıklığının yüzde 70'e ulaştığını belirten Ergene, 30 yaşında bu oranın yüzde 30, 40 yaşında ise yüzde 40 olduğunu ifade etti.

Tansiyon Kontrolü Hayati Önem Taşıyor

Kan basıncının kontrol altına alınmasının hayati önem taşıdığını vurgulayan Ergene, tansiyonun 130/80 mmHg'nin altına indirilmesinin gerektiğini, aksi halde kalp krizi ve inme riskinin ciddi şekilde arttığını söyledi.

Tiyatro ve Tedaviye Uyum

Tiyatro sanatçısı Mert Öner, Dünya Tedaviye Uyum Günü ve Dünya Tiyatro Günü'nün aynı tarihe denk gelmesinin hayatın dengesine vurgu yaptığını belirtti. Öner, sahnenin insanın doğayla yeniden aynı ritmi aradığı yer olduğunu, tiyatronun hatırlattığını ve uyumun yaşattığını ifade etti.

Türkiye 2030'da Yüzde 50 Projesi

Dünya genelinde her iki hastadan birinin tedaviye uyum sağlamadığı verileri ışığında, Dünya Sağlık Örgütü ve OECD verileri, tedaviye uyumun ölüm oranlarını yüzde 21, sağlık harcamalarını ise yıllık 125 milyar euro azaltabileceğini gösteriyor. Türkiye'de erişkin nüfusun yüzde 31'i hipertansiyon, yüzde 16,6'sı diyabet hastası. Hipertansiyon tedavisine başlayanların yarısı ilk iki yılda tedavilerini bırakıyor. Türkiye 2030'da yüzde 50 projesi, bu tabloyu değiştirmek için 13 uzmanlık ve 1 hasta derneğinin katılımıyla başlamış bir sosyal sorumluluk projesi. Projenin amacı, tedaviye uyum oranını artırarak hipertansiyonda yüzde 22,2, diyabette yüzde 36,7 olan başarı oranını yüzde 50'ye çıkarmaktır.

14 Dernek Ortak Amaç İçin Birleşti

Hipertansiyon ve diyabet gibi kronik hastalıklarda tedaviye uyum oranlarını yükseltmeyi hedefleyen projede, 14 dernek iş birliği yaparak hastalık kontrol başarısını 2030'a kadar en az yüzde 50'ye ulaştırmayı amaçlıyor. Bu dernekler arasında Ateroskleroz Derneği, Avrasya Kalp Yetersizliği Derneği, Dahiliye Uzmanları Derneği, İç Hastalıkları Uzmanlık Eğitim Araştırma Derneği, Kalp Damar Hastalıklarıyla Mücadele ve Farkındalık Derneği, Kardiyovasküler Akademi Derneği, Klinik Endokrinoloji ve Diyabet Derneği, Metabolik Sendrom Derneği, Türk Diyabet Cemiyeti, Türk Girişimsel Kardiyoloji Vakfı, Türk Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıkları Derneği, Türk İç Hastalıkları Uzmanlık Derneği, Türkiye Diyabet Vakfı, Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği yer alıyor.