Ürdün Dışişleri Bakanı Safedi: Suriye Küresel Destekle Yeniden İnşa Ediliyor

Antalya Diplomasi Forumu (ADF) çerçevesinde gerçekleştirilen "Sıfır Toplamlı Siyasetin Ötesinde Bir Orta Doğu" başlıklı panelde, Orta Doğu'daki mevcut çatışmalar masaya yatırıldı. Panelde, sorunların diplomatik yollarla çözümlenmesi gerektiği vurgulanarak, kalıcı istikrar için bölge ülkelerinin işbirliği yapma gerekliliği üzerinde duruldu.

AA'nın "Global İletişim Ortağı" olarak destek verdiği ve Belek Turizm Bölgesi'ndeki NEST Kongre Merkezi'nde düzenlenen Antalya Diplomasi Forumu 2026, "Sıfır Toplamlı Siyasetin Ötesinde Bir Orta Doğu" paneline ev sahipliği yaptı.

Panelin moderatörlüğünü TRT World sunucusu Adnan Nawaz üstlenirken, Ürdün Dışişleri Bakanı Eymen es-Safedi, Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) Genel Sekreteri Casim Muhammed el-Budeyvi ve Arap Birliği Genel Sekreteri Ahmed Ebu Gayt konuşmacılar arasında yer aldı.

Ürdün Dışişleri Bakanı Safedi, ABD ile İran arasındaki geçici ateşkesi olumlu karşıladıklarını belirterek, ateşkesin kalıcı hale getirilmesi için süren görüşmelere destek verdiklerini açıkladı.

Safedi, İran ile ABD arasındaki temasların sürdüğüne dikkat çekerek, nükleer silahlar ve küresel güvenlik konularının görüşmelerde öne çıktığını ifade etti.

Bölgede huzur ve istikrar sağlanması için iletişim ve diyaloğun önemine vurgu yapan Safedi, "Ülkelerin iç işlerine müdahale edilmemesi ve egemenliklerine saygı duyulması gerekiyor." dedi.

Safedi, savaş istemeyen ülkelerin gerilimlerin azaltılması için çaba göstermesi gerektiğini belirterek, bölge ülkeleri arasında karşılıklı saygıya dayalı ilişkilerin kurulmasının önemine dikkat çekti.

Lübnan'daki duruma da değinen Safedi, "İsrail saldırıları nedeniyle Lübnan zarar görmeye devam ediyor. Lübnan barış içinde yaşamak istiyor ve mevcut hükümet, egemenliğini korumak ve istikrarı sağlamak için elinden geleni yapıyor." şeklinde konuştu.

Gazze'deki durumun göz ardı edilmemesi gerektiğini vurgulayan Safedi, Filistinlilerin hak ve özgürlüklerinin korunmasının önemine işaret etti.

Safedi, "Suriye artık tüm dünya tarafından destekleniyor. Egemenliğini yeniden inşa etmeye başlayan Suriye'de artık kimse çatışma istemiyor fakat İsrail saldırılarına devam ediyor." dedi.

KİK Genel Sekreteri Budeyvi ise Körfez ülkelerinin bölgede istikrarı sağlama çabalarına dikkat çekerek, İran ile ilişkileri normalleştirme girişimlerinin uzun süredir devam ettiğini belirtti.

Budeyvi, İran'da yaşanacak gelişmelerin sadece bölgeyi değil tüm dünyayı etkileyeceğini ifade ederek, Körfez ülkelerinin önceliğinin kalıcı barış ve istikrar olduğunu vurguladı.

Budeyvi, "Bölgenin geleceği için İran'ın işbirliğine ihtiyaç var. Bizim yaklaşımımız bölgede barış ve istikrarı sürdürmek." dedi.

ABD ile İran arasındaki görüşmelere de değinen Budeyvi, tarafların çözüm odaklı hareket etmesi gerektiğini ve barışçıl çözüme katkı sunmak için çaba göstermeleri gerektiğini söyledi.

Budeyvi, "İsrail uzun yıllardır sorumlu tutulmak istemiyor. Barış ancak İsrail'in sorumluluk almasıyla sağlanabilir." şeklinde konuştu.

Arap Birliği Genel Sekreteri Ebu Gayt, bölgenin uzun yıllardır Batı ve İsrail'in baskısı altında olduğunu, Arap ülkeleri arasındaki çatışmaların durumu daha karmaşık hale getirdiğini ifade etti.

Ebu Gayt, İsrail'in "Arap topraklarına göz diktiğini" ve Filistinlileri "neredeyse ülkelerinden çıkarmaya çalıştığını" savunarak, İran'ı da "düşmanca" ve "agresif" bir tutum sergilemekle suçladı.

Arap ülkelerinin "toplu katliam silahlarından" arındırılmış bir bölge oluşturmak istediğini belirten Ebu Gayt, "Birimiz hepimiz için. Bu düşünceyi aktarmaya çalışıyorum." dedi.

Ebu Gayt, İsrail'in Arap dünyasıyla normalleşme çabalarının Filistinlilerin aleyhine olduğunu belirterek, "Hiçbir Arap, Müslüman ya da adil ve ahlaklı insan bunu kabul edemez." ifadelerini kullandı.