Uzmanlar Mart Ayı Enflasyon Verilerini Yeniden Değerlendirdi

Mart ayında Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) aylık bazda yüzde 1,94, Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) ise yüzde 2,3 oranında artış gösterdi. Yıllık enflasyon oranları ise tüketici fiyatlarında yüzde 30,87, yurt içi üretici fiyatlarında yüzde 28,08 olarak kaydedildi.

TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi İktisat Bölümü Başkanı Prof. Dr. Talha Yalta, Anadolu Ajansı'na yaptığı açıklamada, mart ayı enflasyon oranlarının beklentilerin altında kaldığını ve bu durumun fiyat artış hızında daha ılımlı bir tabloya işaret ettiğini belirtti.

Yalta, "Aylık yüzde 1,94'lük artış, tahminlerin altında kalarak yıllık enflasyonu yüzde 30,87 seviyesine çekti. Bu durum kısa vadede enflasyon görünümüne bir nefes alma fırsatı sağlıyor. Ancak bu veriyi abartmadan, dikkatlice değerlendirmek gerekiyor. Mart ayı rakamları tek başına tüm resmi gösteremese de beklentilere göre olumlu bir tablo çiziyor. Önümüzdeki dönemde ise bölgedeki çatışmanın enerji fiyatları, döviz kuru ve beklentiler üzerindeki etkilerini daha net izlemek gerekecek." dedi.

Piyasadaki Beklentilerin Aksine Düşük Enflasyon

İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sefer Şener, mart ayı enflasyon oranlarının piyasa beklentilerinin aksine düşük seviyede gerçekleştiğine dikkat çekerek, bu durumun piyasalara olumlu yansıyacağını belirtti.

"Beklentilerin altında kalan enflasyon oranları, finans piyasalarında pozitif bir algı oluşturacaktır. Ancak reel sektör bu durumu farklı şekilde algılayabilir. Akaryakıt fiyatlarındaki artışın dolaylı etkileri uzun dönemde daha belirgin hale gelecektir. Yine de enflasyon üzerinde en büyük etki ulaştırma harcamalarından kaynaklanmıştır. Önümüzdeki aylarda, özellikle nisan, mayıs ve haziranda, akaryakıt fiyatlarının enflasyon üzerindeki etkisi daha fazla hissedilecektir. Bu nedenle savaş nedeniyle fiyatlamaların daha sonraki aylara yansıması muhtemel görünüyor."

Şener, enerji fiyatlarındaki artışın dolaylı etkilerinin Türkiye'de ve küresel ölçekte enflasyon üzerinde daha fazla hissedileceğini vurguladı. "Enflasyon düşük seviyelere gerilese bile, gıda, barınma, ulaşım, eğitim ve sağlık gibi kalemler üzerinden gelen enflasyon baskısı azalmadıkça vatandaşlar enflasyon düşüşünü hissetmekte zorlanacaktır." ifadelerini kullandı.

Dezenflasyon Süreci Devam Ediyor

Ekonomist Bora Tamer Yılmaz, savaş koşullarına rağmen dezenflasyon sürecinin sürmekte olduğunu belirtti. "Savaşın enflasyon üzerinde bir etkisi olacak ancak ana düşüş eğilimi korunacak. Savaş enflasyonu nedeniyle yıl sonunda enflasyon beklentilerden biraz daha yüksek olabilir. Ancak dezenflasyon süreci devam ediyor ve enflasyon oranı yüzde 20 ile 25 arasında bir noktada sabitlenecek." değerlendirmesini yaptı.

Yılmaz, enflasyondaki düşüş hızının yavaşlayacağını ve savaşın etkilerinin kademeli olarak hissedileceğini ifade etti. İşlenmiş ambalajlı gıdada savaşın etkisinin daha fazla görüldüğünü, ancak yaş sebze ve meyve fiyatlarında daha olumlu bir durumun ortaya çıkabileceğini söyledi.

"Bölgedeki gelişmelerin etkisi yaz sezonu ürünlerinde daha belirgin olabilir. Otoriteler, gübre gibi kritik alanlarda önemli proaktif tedbirler aldı. Bu tedbirlerin olumlu etkileri tarım sektörüne yansıyacaktır." diye ekledi.

Üretici Fiyatlarında Kontrol Sağlanıyor

Spectrum Denetim, Danışmanlık, Yeminli Mali Müşavirlik AŞ Yönetim Kurulu Başkanı Tuncay İnci, verilerin enflasyonla mücadelede uygulanan politikaların etkilerini göstermeye başladığını belirtti. "Mart ayında TÜFE yüzde 1,94 artarken yıllık bazda yüzde 30,87 seviyesinde gerçekleşti. Bu oran, geçen yılın aynı dönemine göre belirgin bir gerilemeye işaret ediyor ve dezenflasyon sürecinin sürdüğünü gösteriyor." ifadelerini kullandı.

Üretici fiyatlarında daha kontrollü bir görünüm olduğunu vurgulayan İnci, üretici enflasyonunun tüketici enflasyonunun altında kalmasının, gelecekte maliyet baskılarının daha sınırlı yansıyabileceğine işaret ettiğini belirtti ve bunun fiyat istikrarı açısından önemli bir kazanım olduğunu ifade etti.

İnci, sıkı para politikaları ve makro ihtiyati tedbirlerin enflasyonu kontrol altına alma sürecinde etkili olmaya devam ettiğini belirtti. "Önümüzdeki dönemde bu politikaların kararlılıkla sürdürülmesi, enflasyondaki düşüşün kalıcı hale gelmesini sağlayacak ve fiyat istikrarı hedefi doğrultusunda önemli bir zemin oluşturacaktır." dedi.