Vergi Denetiminde Dijital Dönüşüm: Bilinç Platformu Geliyor

Hazine ve Maliye Bakanlığı Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı, mükelleflere vergisel risklerini önceden görme imkanı tanıyacak yeni bir uygulamayı hayata geçiriyor. Bu adım, vergi denetim süreçlerini daha şeffaf hale getirerek, mükelleflerin kendi durumlarını değerlendirmelerine olanak sağlayacak.

Yapay Zeka Destekli Bilinç Platformu

AA muhabirinin edindiği bilgilere göre, Vergi Denetim Kurulu (VDK), vergi kaybı ve kaçakçılığıyla mücadelede yapay zeka teknolojilerini genişletiyor. Bu kapsamda, mükelleflerin vergisel risklerini doğrudan görebilecekleri ve değerlendirebilecekleri yapay zeka tabanlı bir dijital hizmet olan Bilinç Platformu yıl içinde devreye alınacak.

Yeni platform, vergi idaresi ile mükellefler arasında daha şeffaf ve rehberlik odaklı bir iletişim modeli oluşturmayı hedefliyor. Web tabanlı bu uygulama sayesinde mükellefler, Vergi Denetim Kurulu tarafından belirlenen riskleri doğrudan görebilecek ve denetim sürecine girmeden önce gerekli değerlendirmeleri yapabilecekler.

150 Kural Bazlı Analiz ve Makine Öğrenmesi Senaryoları

Platformun ilk aşamasında, 150'den fazla kural bazlı vergi analizi ve makine öğrenmesi senaryoları devreye girecek. Bu sistem sayesinde mükelleflerin vergisel riskleri sayısal skorlarla gösterilecek, böylelikle daha objektif ve veri temelli değerlendirme imkanı sağlanacak. Yüksek risk puanlarına sahip senaryolar için mükelleflere rehberlik sunulması planlanıyor.

2024 yılında geliştirilmiş olan Büyük Kayıt Dışılık Çerçevesi de bu platforma entegre edilecek. Bu çerçevede, parasal hareketler üzerinden tespit edilen riskli işlemler mükelleflerin bilgisine sunulacak. Böylece, kayıt dışılıkla mücadelenin dijital bir denetim katmanı oluşturması sağlanacak.

Karşı Taraf Riskleri ve KURGAN Sistemi

Platformda sahte belge kullanımı gibi riskler de önemli bir yer tutacak. Kuruluş Gözetimli Analiz (KURGAN) Sistemi'nin çıktıları doğrultusunda, mükelleflerin ticari ilişkilerinde karşılaşabilecekleri riskler 'karşı taraf riski' olarak paylaşılacak. Bu sayede, mükellefler yalnızca kendi işlemlerini değil, iş yaptıkları taraflardan doğabilecek riskleri de görebilecekler.

Bilinç Platformu, klasik denetim anlayışının ötesine geçerek 'ikaz denetimi' yaklaşımını destekleyecek. Bu yaklaşım, denetim gerektirmeyen ancak mükelleflerin bilmesinde fayda görülen hususlar hakkında bilgilendirme yaparak, olası hataların erken tespit edilmesine yardımcı olacak.

Dijital Gözetim ve Rehberlik Çalışmaları

Platformun devreye alınmasıyla birlikte, VDK tarafından yürütülen gözetim programları büyük ölçüde dijital ortama taşınacak. Talepte bulunan mükellefler için vergi müfettişleri rehberlik çalışmaları yapabilecek. Bu gelişim, denetim süreçlerinin daha erişilebilir ve rehberlik odaklı olmasını sağlayacak.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, Bilinç Platformu ile vergi denetiminde 'denetim sonrası müdahale' yerine 'denetim öncesi bilinçlendirme' anlayışının tesis edileceğini belirtti. Şimşek, bu yaklaşımla mükelleflerin vergisel bilinç düzeyinin artırılacağını ve haklarının korunacağını vurguladı.

Bakan Şimşek, ayrıca bu dönüşümün vergi idaresinin etkinliğini artıracağını, mükellefler için daha hızlı ve erişilebilir bir sistem kurulacağını ifade etti. Böylece, vergi bilincinin artmasıyla birlikte şeffaflık sağlanacak ve denetim maliyetleri en aza indirilecek.