Yeşil Sanayi İçin 1,5 Milyar Liralık AR-GE ve Yenilik Desteği

Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumundan (TÜBİTAK) alınan bilgilere göre, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın koordinatörlüğünde, Dünya Bankası'nın desteklediği Türkiye Yeşil Sanayi Projesi kapsamında, 2023 yılında başlatılan SAYEM Yeşil Dönüşüm 2026-1 kodlu çağrının takvimi belirlendi.

Bu çağrı, özel sektör liderliğinde, üniversiteler ve kamu kurumlarının işbirliği ile ihtisaslaşmış bir AR-GE ve Yenilik Platformu oluşturulmasını hedefliyor. Bu platform üzerinden Ürünleştirme Yol Haritaları (ÜHY) hazırlanacak ve yeşil dönüşüme yönelik ürünlerin geliştirilmesine yönelik programlar desteklenecek. ÜHY kapsamında hedeflenen ürünlerin geliştirilmesi için platformdaki kurumlar ortak projeler yürütecek ve bu sayede AR-GE kaynaklarının daha verimli kullanılması sağlanacak.

Çağrının Uygulama Süreci

TÜBİTAK, çağrıya uygunluk değerlendirmesi yaparak, başvuru öncesinde önerilerde bulunacak. Bu öneriler doğrultusunda platformlar, başvurularını daha etkin hale getirebilecek.

Beklenen Sonuçlar

Çağrı sonucunda, özel sektör öncülüğünde geliştirilen Ürünleştirme Programı Ortakları arasında etkin işbirliğinin sağlanması bekleniyor. Ürünleştirme Yol Haritaları çerçevesinde geliştirilen ürünlerin müşteri beklentileri doğrultusunda ticarileştirilmesi ve ekonomik katkı sağlaması hedefleniyor.

Proje ile yüksek katma değerli ürün ihracatının artırılması, ithalat bağımlılığının azaltılması ve Yeşil Mutabakat hedeflerine ulaşılması bekleniyor. Türkiye'nin, özellikle Avrupa Birliği pazarında, rekabet gücünü koruması ve artırması amaçlanıyor.

Üniversiteler, özel sektör ve kamu kurumları arasında işbirliği kültürünün geliştirilmesi ve uluslararası işbirliği ağlarına katılımın artırılması hedefleniyor. Böylece, SAYEM platformları aracılığıyla uluslararası pazarlara erişim kolaylaşacak ve cari açık azalacak.

Mali Destek ve Bütçe Üst Limitleri

Çağrı için belirlenen toplam bütçe 1,5 milyar lira olarak ilan edildi. Ürünleştirme Programları için ayrılan bütçe üst sınırı ise 350 milyon lira olarak belirlendi.

Ürünleştirme programı en fazla 36 ay sürecek. Program dahilinde personel, seyahat, danışmanlık, hizmet alımı, teçhizat, yazılım, yayın alımı ile malzeme ve sarf alımları desteklenecek.

Kabul edilen bütçenin büyük ölçekli işletmeler için yüzde 70'i, KOBİ'ler için yüzde 80'i ve deprem bölgesindeki KOBİ'ler için yüzde 90'ı TÜBİTAK tarafından geri ödemeli olarak karşılanacak.

Başvuru Takvimi

TEYDEB Proje Değerlendirme ve İzleme Sistemi (PRODİS) üzerinden uygunluk kontrolü başvuruları 23 Mart'a kadar alınacak. Başvuru değerlendirmeleri 24 Mart-7 Nisan tarihleri arasında yapılacak. SAYEM Yeşil Dönüşüm 2026-1 çağrısı 8 Nisan-15 Haziran arasında başvuruya açılacak ve sonuçlar 16 Haziran-30 Ekim tarihlerinde açıklanacak.

Başvuru Süreci ve Şartlar

Programda yapılan güncellemeler doğrultusunda, başvuru sürecinin etkinliğini artırmak amacıyla "Uygunluk Kontrolü" aşaması eklendi. Bu aşama, başvuruların çağrı kapsamı ve temel koşullar açısından ön değerlendirilmesini sağlıyor ve platformların programa doğru yönlendirilmesine yardımcı oluyor.

Platform, yürütücü kuruluş dışında en az üç ortaktan oluşacak ve toplam ortak sayısı on ile sınırlı olacak. Daha önceki uygulamalarda zorunlu olan ortaklık şartı, yeni düzenlemelerle kaldırıldı.

Projelerin başarıyla tamamlanması halinde, hibeye dönüşme oranındaki yüzde 20 artış uygulamasından vazgeçildi ve tüm platformlara aynı geri ödeme oranları uygulanacak. Kuruluşlar, bütçe durumlarına göre ikiden fazla destek alabilecek.

Platformların başvuruları, Türkiye Yeşil Sanayi Projesi kapsamındaki AR-GE ve Yenilik Konuları üst başlıklarıyla uyumlu olmalı. Kurumlar, önceki çağrılarda 11 milyon liraya kadar bütçe sunabiliyorken, yeni çağrıda bir platformdaki tüm kuruluşların toplam bütçesinin yüzde 25'i kadar bütçe sunabilecek.

Başvurular sırasında alınan banka referans mektubu, sunulacak bütçenin tamamı kadar olacak şekilde talep edilecek.