ABŞ dövlət katibi Rubio ASEAN-a böyük sərmayə vəd edib və İrana açıq xəbərdarlıq edib

Cənub-Şərqi Asiya Ölkələri Assosiasiyasının (ASEAN) Filippində keçirilən Xarici İşlər Nazirləri Toplantısına qatılan ABŞ dövlət katibi Rubio Vaşinqtonun bölgə ilə bağlı strateji öhdəliklərini təkrarlayıb. ABŞ-ın hər şəraitdə ASEAN-ın yanında olacağını vurğulayan Rubio, region ölkələri ilə əlaqələrin institusional tərəfdaşlıq əsasında möhkəmlənməsinə davam edəcəyini bildirib.

Cənub-Şərqi Asiyada 2,5 milyard dollarlıq nəhəng investisiya və enerji əməkdaşlığı

ABŞ-ın bölgədəki təsirini artırmaq əzmini nümayiş etdirən Rubio, Cənub-Şərqi Asiyada 2,5 milyard dollarlıq strateji sərmayə qoyacaqlarını açıqladı. Bu nəhəng büdcəyə əlavə olaraq, o, ASEAN-a üzv ölkələrdə həyata keçirilən minatəmizləmə fəaliyyətlərini dəstəkləmək üçün təqribən 130 milyon dollarlıq əlavə resursun veriləcəyini açıqladı. Rubio enerji təhlükəsizliyi məsələsinə də geniş yer ayırır; O, mayeləşdirilmiş təbii qaz (LNG) bazarının inkişafı, mülki nüvə enerjisi layihələri və kritik mineral tədarük zəncirlərinin təmin edilməsi istiqamətində birgə səylərin qətiyyətlə davam etdiriləcəyini bildirib.

Yaxın Şərq və İran diplomatiyasında qətiyyət mesajı

Çıxışında qlobal təhlükəsizlik problemlərindən və Yaxın Şərqdəki kritik hadisələrdən danışan xarici işlər naziri Rubio ABŞ-ın diplomatik həll yollarına hər zaman açıq olduğunu, lakin Tehran administrasiyasının səmimiliyini sübut etməli olduğunu müdafiə edib. İranın danışıqlar prosesində üzərinə götürdüyü öhdəlikləri pozduğunu iddia edən Rubio rəsmi Tehranın birbaşa və dolayı kanallar vasitəsilə ABŞ ilə əlaqə yaratmaq istəyini təsdiqləyib. Rubio, "Əgər onlar ciddidirlərsə, biz də ciddiyik. Ancaq səmimi deyillərsə, öz maraqlarımızı və müttəfiqlərimizin təhlükəsizliyini qorumaq üçün lazım olan hər hansı addımı atmaqdan çəkinməyəcəyik" deyərək açıq xəbərdarlıq edib. Rubio İranın Hörmüz boğazında gəmilərin hərəkətinə nəzarət etmək və keçid haqqı tələb etmək cəhdlərinə də toxunub və bu tələblərin beynəlxalq hüquqda heç bir hüquqi əsası olmadığını vurğulayıb.

İslamabad konsensusundan sonra gərginliyin artması

ABŞ və İsrailin İrana qarşı hərbi əməliyyatları ilə artan gərginliyi aradan qaldırmaq üçün iki ölkə iyunun 14-də Pakistanın paytaxtında İslamabad Memorandumu imzalayıb. Tərəflərə yekun sülh razılaşmasına nail olmaq üçün 60 günlük danışıqlar müddəti verən bu razılaşmaya baxmayaraq, hər şey yerdə sakitləşmədi. İyulun 8-də ABŞ ordusunun İranın mövqelərinə yeni hava zərbələri endirməsi ilə barışıq prosesi pozulub. İran bu addıma cavab olaraq qonşu ölkələrdə yerləşən ABŞ hərbi bazalarını hədəfə alıb və regionda hərbi hərəkətliliyi ən yüksək səviyyəyə çatdırıb.