BMT-dən Serbiyaya sərt reaksiya: Müharibə cinayətkarı Mladiçin “Dövlət mərasimi” ilə yola salınmasına qəzəb

Birləşmiş Millətlər Təşkilatı (BMT) Serbiyada keçirilən dəfn mərasimində Bosniya və Herseqovinada törədilən soyqırımın əsas günahkarlarından biri olan və insanlığa qarşı cinayətlərinə görə ömürlük həbs cəzasına məhkum edilmiş hərbi cinayətkar Ratko Mladiçin qəhrəman kimi "təriflənməsinə" son dərəcə sərt reaksiya verib.

BMT Ofisindən Serbiyaya qarşı sərt qınaq

Məsələ ilə bağlı Beyani ofisindən verilən yazılı açıqlamada keçmiş Serb komandiri Ratko Mladiç üçün təşkil edilən çoxlu iştiraklı dəfn mərasiminin və bu proses zamanı açıqlanan açıqlamaların böyük narahatlıqla izləndiyi bildirilib. Siyasi aktorların və rəsmi dövlət protokolu elementlərinin iştirakı ilə keçirilən bu mərasimin həm son dərəcə yersiz, həm də dərindən narahatedici olduğu vurğulanıb. Bəyanatda xəbərdarlıq edilib ki, bu cür addımlar beynəlxalq hüquqa görə ən ağır cinayət hesab edilən hərəkətləri nisbiləşdirir.

"Qurbanların və sağ qalanların ləyaqətinə hücum"

Rəsmi bəyanatda Mladiçin vəsf edilməsinin təkcə hüquqi qalmaqal deyil, həm də tarixi faciənin qurbanlarını hədəfə aldığı bildirilib. Bəyanatda deyilir: "Bu vəziyyət, Mladiçin məhkəmə vasitəsilə günahkar bilindiyi vəhşi hərəkətlərdən əziyyət çəkən qurbanların, sağ qalanların və onların ailələrinin ləyaqətinə və əzablarına birbaşa hücumdur. Bu, bölgədə hesabatlılıq, qarşılıqlı anlaşma və davamlı sülhün qurulması səyləri ilə tamamilə uyğun gəlmir". Bu cür mərasimlərin regional sülh səylərinə böyük zərbə vurduğu bildirilib.

Srebrenitsa Soyqırımı və Tarixi Məhkumlar

BMT-nin bəyanatında tarixi faktlara da diqqət çəkilib. Keçmiş Yuqoslaviya üzrə Beynəlxalq Cinayət Tribunalının (ICTY) və Beynəlxalq Ədalət Məhkəməsinin 1995-ci ildə Srebrenitsada baş verənlərin “soyqırım” olduğuna qəti və şübhəsiz qərar verdiyi xatırladılıb. Ratko Mladiç 2017-ci ildə ICTY tərəfindən soyqırımda, habelə insanlığa qarşı cinayətlərdə və müharibə qanunlarını və adətlərini pozmaqda təqsirli bilinərək ömürlük həbs cəzasına məhkum edilib.

Haaqadan Belqrada qədər mübahisəli proses

Bir müddət əvvəl BMT-nin Niderlandın Haaqa şəhərindəki təcridxanasında cəza çəkərkən səhhətində ciddi problemlər yaranan "Bosniya qəssabı" ləqəbli Mladiç avqustun 27-də vəfat edib. Hərbi cinayətkarın cənazəsi sentyabrın 7-də Serbiyanın paytaxtı Belqradda bir çox yüksək vəzifəli rəsmilərin və serblərin iştirakı ilə keçirilən dövlət mərasimində dəfn edilib. Serbiya administrasiyasının hərbi cinayətkarı rəsmi mərasimlə yola salması başda Bosniya və Herseqovina olmaqla beynəlxalq ictimaiyyətin və insan haqları təşkilatlarının böyük hiddətinə səbəb olub.