Daxili İşlər Nazirliyinin məlumatına görə, mülkiyyət əleyhinə olan cinayətlərdə 30,5 faiz azalma qeydə alınıb

Daxili İşlər Nazirliyinin paylaşdığı məlumatlara görə, 2026-cı il yanvarın 1-dən oktyabrın 8-dək Təhlükəsizlik Baş İdarəsi və Jandarma Baş Komandanlığının məsuliyyət sahələrində mülkiyyət əleyhinə törədilmiş 9 böyük cinayətdə hadisələrin sayı əvvəlki 5 ilin eyni dövrünün orta göstəricisi ilə müqayisədə 30,5 faiz azalıb. Bu cinayətlər üzrə maarifləndirmə səviyyəsi 78,2 faizdən 92 faizə yüksəldiyi halda, fiziki şəxslərə qarşı törədilmiş 10 mühüm cinayətdə 11,4 faiz azalma qeydə alınıb.

Mülkiyyət əleyhinə cinayətlərdə maarifləndirmə dərəcəsi nə qədər artıb?

Mülkiyyət əleyhinə yönəlmiş 9 mühüm cinayətdə baş verən hadisələrin sayı 219 min 337-dən 152 min 452-yə endiyi halda, maarifləndirmə işinin uğuru 92 faizə çatıb. Dələduzluq istisna olmaqla, digər 8 cinayət növündə baş verən hadisələrin ümumi sayı yüzdə 66,1 azalaraq 111 min 170-dən 37 min 732-yə geriləyib. Lakin bu kateqoriyada təkcə dələduzluq cinayətlərində 6,1 faiz artım olduğu və hadisələrin sayının 114 min 720-yə yüksəldiyi bildirilib.

Şəxslərə qarşı törədilən cinayətlərdə son vəziyyət necədir?

2026-cı il yanvarın 1-dən oktyabrın 8-dək şəxslərə qarşı törədilmiş 10 mühüm cinayət çərçivəsində 514 min 828 hadisə baş vermiş və bu cinayətlərdə aydınlaşma faizi 99,4 faizə yüksəlmişdir. Qəsdən adam öldürmə hadisələri əvvəlki 5 ilin orta göstəricisi ilə müqayisədə 25,5 faiz azalaraq 1182-yə çatdığı halda, bu cinayətlərdə maarifləndirmə səviyyəsi 100 faiz təşkil edib. Bundan əlavə, motosikletçilərin odlu silahdan istifadə etdiyi hadisələrin sayı 255-dən 75-ə düşərkən, təhlükəsizlik qüvvələri eyni dövrdə 84 min 338 silah ələ keçirib.

Daxili İşlər Naziri Mustafa Çiftçi cinayət və cinayətkarlarla mübarizədə texnologiya və süni intellekt dəstəkli analiz sistemlərindən səmərəli şəkildə yararlandıqlarını bildirib. Nazir Çiftçi vətəndaşların can və mallarının təhlükəsizliyini əsas prioritetləri kimi gördüklərini vurğulayaraq, cinayətkarların dəyişən üsullarına qarşı bacarıqlarını daim təkmilləşdirdiklərini bildirib.

Təhlükəsizlik bölmələri tərəfindən həyata keçirilən işlər çərçivəsində xüsusilə rəqəmsal mühitdə artan fırıldaqçılıq cinayətləri ilə mübarizə məqsədilə Fırıldaqçılıqla Mübarizə Mərkəzinin (DOLUNAY) yaradılması qərara alınıb. 24 saat fəaliyyət göstərəcək bu mərkəzdə müvafiq qurumların məsul şəxsləri yer alacaq və cinayət yolu ilə əldə edilən gəlirləri çevik müdaxilə ilə ələ keçirməyi qarşısına məqsəd qoyacaq.

Nəticə

Təhlükəsizlik qüvvələrinin cinayətlə mübarizədə texnoloji infrastrukturdan və süni intellekt analizlərindən daha intensiv istifadəsi xüsusilə fiziki cinayətlərdə çəkindirmə və maarifləndirmə göstəricilərini birbaşa artırıb. Məlumatlar ənənəvi cinayət növlərində ciddi azalma olduğunu göstərsə də, cinayətin rəqəmsallaşması ilə dələduzluq kimi üsullar ön plana çıxıb.

İşıqlandırma nisbətlərinin yüzdə 99-a yaxınlaşması polis və jandarma bölmələrinin sahədəki üstünlüyünün gücləndiyini göstərir. Bu sübut edir ki, cinayətin qarşısının alınmasında proaktiv yanaşma tətbiq olunur və cinayətkarların aşkarlanması riski artır.

Mümkün təsirlər

Dələduzluqla Mübarizə Mərkəzinin (DOLUNAY) fəaliyyətə başlaması ilə rəqəmsal mühitdə törədilən cinayətlərlə bağlı şikayətlərin tez bir zamanda həll ediləcəyini və cinayət yolu ilə əldə edilən gəlirlərin müsadirə edilməsi prosesinin qısalacağını gözləmək olar. Bu mərkəz xüsusilə mütəşəkkil fırıldaq şəbəkələrinə qarşı daha sürətli və daha koordinasiyalı cavab potensialı yarada bilər.

Qəsdən adam öldürmə və silahlı basqın kimi ictimai asayişə birbaşa təsir edən cinayətlərdə azalma tendensiyası ümumilikdə cəmiyyətdə təhlükəsizlik qavrayışına müsbət təsir göstərə bilər. Təhlükəsizlik bölmələrinin davamlı texnoloji investisiyaları cinayətkarların hərəkətini məhdudlaşdırmaqla cinayət nisbətlərinin daimi azalmasına kömək edə bilər.

Fikirləriniz

Süni intellektlə dəstəklənən təhlükəsizlik sistemlərinin və yeni yaradılmış fırıldaqçılıq mərkəzinin cinayət nisbətlərinin azaldılmasına təsirini necə qiymətləndirirsiniz? Rəqəmsal fırıldaqçılıq üsulları haqqında vətəndaşların məlumatlılığının artırılması üçün başqa hansı addımlar atıla bilər? Fikirlərinizi şərhlərdə paylaşa bilərsiniz.