Fitch neft böhranı ilə əlaqədar qlobal artım proqnozunu aşağı salıb

Beynəlxalq kredit reytinqi agentliyi Fitch iyun ayı üzrə Qlobal İqtisadi Görünüş Hesabatını dərc edib. Hesabatda ABŞ və İran arasında yaranan gərginlik nəticəsində neftin qiymətinin artmasının dünya iqtisadiyyatının artım gözləntilərinə mənfi təsir etdiyi vurğulanır. Fitch 2023-cü il üçün qlobal artım proqnozunu 0,2 bənd azaldaraq 2,4 faizə endirib. {{IMG_0}}

Neft Böhranının İqtisadiyyata Təsiri

Hesabat neft qiymətlərindəki qəfil artımın qlobal iqtisadi tarazlıqları sarsıtdığını ortaya qoyur. ABŞ və İran arasında münaqişə nəticəsində yaranan bu vəziyyət enerji xərclərini artıraraq qlobal iqtisadi artıma təzyiq göstərir. Bu inkişaflar xüsusilə enerji tutumlu sektorlarda istehsal xərclərini artıraraq şirkətlərin rəqabət qabiliyyətini zəiflədir. Nəticədə dünya üzrə artım proqnozları azalır. {{IMG_1}}

İnflyasiya və İstehlakçılara Təzyiq

Hesabatın digər mühüm məqamı da artan inflyasiyanın real əmək haqqına təsiridir. Qiymətlərin artması istehlakçıların alıcılıq qabiliyyətini azaldır və xərcləri məhdudlaşdırır. Bu, təkcə fərdlər üçün deyil, həm də şirkətlər üçün xərcləri artıraraq ümumi iqtisadi fəaliyyətləri ləngidir. Bu səbəbdən 2024-cü il üçün artım gözləntisinin cəmi 2,5 faiz olacağı proqnozlaşdırılır.

Qlobal İqtisadiyyata Uzunmüddətli Təsirlər

Mütəxəssislər neft qiymətlərindəki bu şokun uzunmüddətli perspektivdə qlobal iqtisadiyyata daimi təsir göstərə biləcəyinə diqqət çəkirlər. Yüksək enerji xərcləri investisiyaları məhdudlaşdırmaqla iqtisadi inkişafın davamlılığını təhdid edə bilər. Bundan əlavə, inkişaf etməkdə olan ölkələr üçün bu vəziyyət iqtisadi zəiflikləri daha da artıra bilər.

Bütün bu hadisələr fonunda Fitch-in hesabatı qlobal iqtisadiyyatın üzləşdiyi çətinlikləri və qeyri-müəyyənlikləri ortaya qoyur. Görünür, gələcək iqtisadi siyasətlər bu cür şoklara qarşı daha dayanıqlı olmağı hədəfləməlidir.