Hörmüz boğazında isti saatlar: Marşrutu pozan gəmilər qəzaya uğrayıb, İrandan hədə-qorxu gecikməyib

Qlobal neft daşınmasının ən kritik nöqtələrindən biri olan Hörmüz boğazında gərgin dövrlər yaşandı. İran İnqilab Keşikçiləri Korpusunun Dəniz Qüvvələri bölgədə müəyyən etdikləri təhlükəsiz naviqasiya marşrutunu pozan dörd gəmidən ikisinin qəzaya uğradığını, digər ikisinin isə marşrutunu dəyişməli olduğunu açıqlayıb. Bu qaynar inkişaf regionda geosiyasi gərginliyi yenidən artırdı.

Xəbərdarlığa əməl etməyən gəmilər Hörmüzdə qəzaya uğradı

İranın yarı-rəsmi xəbər agentliyi Tesnimin dərc etdiyi İnqilab Keşikçilərinin bəyanatında qəzaya uğrayan gəmilərlə bağlı mühüm iddialar yer alıb. Açıqlamada, Amerika Birləşmiş Ştatlarının (ABŞ) dəstəyi ilə dəstəkləndiyi iddia edilən 4 gəminin naviqasiya sistemlərini tamamilə bağlayaraq hərəkətə keçdiyi bildirilib. İddia edilib ki, gəmilər İran İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun Hörmüz Boğazı İdarə Mərkəzinin dəfələrlə etdiyi xəbərdarlıqlara məhəl qoymayıb və təhlükəli marşrutdan keçməyə cəhd ediblər.

Bütün xəbərdarlıqlara rəğmən təhlükəli sularda hərəkət etməyə çalışan bu gəmilərdən ikisinin qəzaya uğrayaraq olduğu yerdə qapalı qaldığı bildirilib. Qrupdakı digər iki gəminin də təhlükəli marşrutla bağlı israrlarından əl çəkərək istiqamətini dəyişərək bölgədən uzaqlaşdıqları bildirilib.

İrandan aydın mesaj: "Bizim icazəmiz olmadan bir damcı da neft keçməyəcək"

Hadisədən sonra İran tərəfdən çox sərt açıqlama gəldi. Hörmüz boğazına nəzarətin tamamilə İnqilab Keşikçiləri Korpusunun yurisdiksiyasında olduğunu müdafiə edən hərbi səlahiyyətlilər, boğazdan istifadə edəcək bütün dəniz gəmilərinin daha əvvəl elan edilmiş təhlükəsiz marşrutlara riayət etməli olduğunu vurğuladılar.

İran rəsmiləri əvvəlki rəsmi açıqlamaları xatırladaraq; O, İran hakimiyyəti ilə lazımi koordinasiya təmin edilmədən və rəsmi icazə almadan neft, təbii qaz və kimyəvi gübrə daşıyan heç bir gəminin Hörmüz boğazından keçməsinə icazə verilməyəcəyini bir daha vurğulayıb. Açıqlamada “Bizim icazəmiz olmadan bu boğazdan bir damla neft belə keçməyəcək” ifadəsi ilə qlobal aktyorlara açıq mesaj verildi.

Qlobal Enerji Dəhlizində Artan Təhlükəsizlik Narahatlığı

Dünya neft ticarətinin təxminən beşdə birinin keçdiyi Hörmüz boğazı tez-tez ABŞ və İran arasında hərbi və siyasi çəkişmələrin mərkəzinə çevrilir. Son gəmi qəzası və ondan sonra gələn sərt bəyanatlar regionda naviqasiya təhlükəsizliyi ilə bağlı narahatlıqları artırsa da, beynəlxalq enerji bazarlarının diqqətini yenidən bu kritik su yoluna yönəltməsinə səbəb oldu. Ekspertlər xəbərdarlıq edir ki, regionda ən kiçik hərbi münaqişə qlobal neft qiymətlərində birbaşa dalğalanmaya səbəb ola bilər.