Nazir Bayraktarın İstanbul İqlim Maliyyə Sammitində kritik bəyanatları: "Enerji Təhlükəsizliyi və Çevrilmə Birgə Hərəkət Etməlidir"

Enerji və Təbii Sərvətlər Naziri Alparslan Bayraktar İstanbul İqlim Maliyyəsi Zirvəsi çərçivəsində keçirilən açılış iclasında mühüm qiymətləndirmələr edib. Türkiyənin enerji baxışını və qlobal iqlim böhranı ilə mübarizə strategiyalarını paylaşan nazir Bayraktar, enerji transformasiyasının tək bir ölçü olmadığını ifadə edərək, eyni vaxtda həyata keçirilməsi lazım olan üç kritik hədəfi sadaladı. Bayraktar, bu hədəfləri; O, bunu fasiləsiz enerji təchizatı təhlükəsizliyinin təmin edilməsi, iqtisadiyyatın ən həssas nöqtələrindən biri olan idxal enerji asılılığının azaldılması və Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğanın açıqladığı 2053 Net Sıfır Emissiya vizyonuna uyğun olaraq iqlim öhdəliklərinin tam yerinə yetirilməsi ilə izah edib.

Üçlü Strategiyanın və Enerjinin Transformasiyasında Elektrikləşdirmənin Rolu

Nazir Bayraktar bu üç əsas məqsədin bir-birindən müstəqil hesab edilə bilməyəcəyini və hazırkı qlobal konyukturada bu məqsədlərə eyni vaxtda çatmağın hər zamankindən daha mürəkkəbləşdiyini bildirib. Qlobal neft və təbii qaz bazarlarında baş verən son dalğalanmalara diqqət çəkən Bayraktar, Avropada təbii qaz qiymətlərinin yenidən tarixi zirvələrə yaxınlaşdığını xatırladıb. Bu vəziyyətin enerji təhlükəsizliyinin əhəmiyyətini bir daha ortaya qoyduğunu bildirən nazir Bayraktar, "Enerji təhlükəsizliyi və enerji transformasiyası bir-birini istisna etmir, birlikdə irəliləməsi lazım olan iki dinamikdir. Türkiyə üçün bu prosesin ən əsas açarı elektrikləşdirmədir" dedi.

Bərpa olunan Enerji İnvestisiyaları və 20 Milyar Dollarlıq Səmərəlilik Planı

Nazir Bayraktar bu böyük transformasiyanın mərkəzində bərpa olunan enerji mənbələrinin olduğunu vurğuladı; O, Türkiyənin külək, günəş, hidroelektrik və geotermal ehtiyatlar baxımından yüksək potensiala malik olduğuna toxunub. O qeyd edib ki, quraşdırılmış gücü sürətlə artırmaqla yanaşı, dəyişən generasiya gücünü sistemə problemsiz şəkildə inteqrasiya edəcək güclü elektrik infrastrukturu qurublar. Enerji səmərəliliyinin özlüyündə strateji bir qaynaq olaraq yer alması lazım olduğunu bildirən Bayraktar, 2024-2030-cu illəri əhatə edən Milli Enerji Səmərəliliyi Fəaliyyət Planı çərçivəsində dövlət və özəl sektorla əməkdaşlığa 20 milyard dollardan çox sərmayə qoyulacağını xəbər verdi. Bu investisiyaların sənayedən nəqliyyata, binalardan kənd təsərrüfatına qədər geniş spektri əhatə edəcəyini bildirən nazir, qarşıdakı on il üçün çox daha iddialı hədəfləri ehtiva edən Üçüncü Milli Enerji Səmərəliliyi Fəaliyyət Planı üçün hazırlıqlara başlayacaqlarını açıqladı.

Gələcəyin Enerji İnfrastrukturu və Kritik Minerallar üçün Yarış

Nüvə enerjisinin Türkiyənin karbon emissiyası olmayan elektrik enerjisi istehsalı portfelində əvəzsiz bir yerə sahib olduğunu vurğulayan nazir Bayraktar, nüvə və bərpa olunan enerjinin rəqib olmadığını, bir-birini tamamlayan iki dost element olduğunu bildirdi. Nəqliyyat sektorunda elektrikləşdirmə addımlarına və akkumulyator saxlama sistemlərinin kritik roluna toxunan Bayraktar, bütün bu inkişafların güclü bir elektrik şəbəkəsinə ehtiyac yaratdığını söylədi. O, təkcə istehsal investisiyalarının kifayət etmədiyini, ötürücü və paylayıcı xətlərin daha ağıllı, çevik və davamlı olması üçün böyük investisiyalara ehtiyac olduğunu vurğulayıb. Bundan əlavə, Bayraktar 1800-cü illərdəki "qızıl hücumu" dövrünə bənzər kritik minerallar üçün bu gün qlobal bir yarışın olduğuna diqqət çəkərək, bu mineralların çıxarılmasının və layihələrin maliyyələşdirilməsinin strateji bir zərurət olduğunu ifadə etdi.

Qlobal İqlim Maliyyəsinin Yenidən Qurulması Vacibdir

Dünyada artan ekstremal hava hadisələrinin birbaşa enerji infrastrukturlarını təhdid etdiyini bildirən nazir Bayraktar, elektrik şəbəkələrinin gələcəyin iqlim şəraitinə uyğun olaraq yenidən dizayn edilməli olduğunu söylədi. İqlim maliyyəsinin təkcə tullantıların azaldılmasına deyil, həm də iqlimə davamlılıq və uyğunlaşma layihələrinə yönəldilməsi lazım olduğunu müdafiə edən Bayraktar, bu transformasiyanı maliyyələşdirmək üçün təkcə dövlət resurslarının kifayət etməyəcəyini bildirdi. Özəl sektor sərmayəsinin, beynəlxalq maliyyə qurumlarının və uzunmüddətli investorların aktivləşdirilməsi lazım olduğunu bildirən nazir Bayraktar, xüsusilə Türkiyə kimi inkişaf etməkdə olan ölkələr üçün əlverişli və uzunmüddətli maliyyə imkanlarının həyati əhəmiyyət daşıdığını, əks halda qlobal enerji transformasiyasının uğurlu olmasının mümkün olmayacağını sözlərinə əlavə etdi.