Trampın kürəkəni Kuşnerdən Qəzza üçün kritik diplomatik hərəkət: Mladenov və Bleyerlə yeni yol xəritəsi

ABŞ Prezidenti Donald Trampın kürəkəni Jared Kushner Qəzzədəki çıxılmaz vəziyyəti həll etmək üçün beynəlxalq tərəfdaşlarla geniş diapazonlu diplomatik trafikə təşəbbüs göstərir. İsrail mərkəzli İ24 News televiziyasının verdiyi məlumata görə, Kuşner Qəzza Sülh Şurasının Ali Nümayəndəsi Nikolay Mladenov və İngiltərənin keçmiş baş naziri Toni Bleyerin də olduğu yüksək səviyyəli heyətlə əvvəlcə İsrailə, daha sonra Misirin paytaxtı Qahirəyə səfər edəcək. Kritik səfərlərin diqqət mərkəzində Trampın hazırladığı 20 maddəlik Qəzza sülh planının həyata keçirilməsidir.

Trampın 20 Maddədən ibarət Qəzza Planı masadadır

Diplomatik təmaslar çərçivəsində bir araya gələn heyət, İsrail hökuməti ilə Trampın 20 maddəlik Qəzza planının detallarını müzakirə edəcək. Qəzza Sülh Şurasından sızan məlumata görə, ABŞ və İsrail administrasiyası HƏMAS-ın tamamilə tərksilah edilməsi ilə bağlı ortaq məxrəcə gəlib. Bununla belə, atəşkəs prosesinin ikinci mərhələsinə keçiddə mümkün risklər və atılacaq konkret addımlar tərəflər arasında dərin müzakirələrə səbəb olur.

Prosesi sürətləndirmək və istənilən nəticəni əldə etmək üçün tərəflərin ortaq razılığa gəlməsinin həyati əhəmiyyət daşıdığı bildirilir. İsraildəki təmaslarından sonra Kuşner, Mladenov və Bleyr üçlüyü Qahirəyə gedəcək və yol xəritəsini müəyyən etmək üçün vasitəçilərlə görüşəcək.

Netanyahu Hökumətinin Seçki Narahatlığı və Şübhələri

Axios xəbər saytının təhlilinə əsasən, Qəzza Sülh Şurasının üzərində işlədiyi plan, HƏMAS-ın tərksilah edilməsini və İsrail ordusunun Qəzzadan tamamilə çıxarılmasını nəzərdə tutan ikinci mərhələyə yönəlib. Lakin İsrailin baş naziri Benyamin Netanyahu və onun kabineti ABŞ-ın bu planına çox uzaq və şübhə ilə yanaşır.

Xüsusən də oktyabr ayında keçirilməsi planlaşdırılan İsrail ümumi seçkiləri bu həssas diplomatik prosesi daxili siyasət üçün materiala çevirərək Netanyahu administrasiyasının hər hansı addım atmasını çətinləşdirir. Netanyahu daha əvvəl atəşkəsin ikinci mərhələsi üçün Sülh Şurasının elan etdiyi 15 maddəlik planı qətiyyətlə rədd etdiyini açıqlamışdı.

Həmasın Şərtləri və Qəzza Administrasiyasının Hazırlanması

Prosesin digər tərəfində Qəzza Sülh Şurasının Ali Nümayəndəsi Nikolay Mladenov HƏMAS-ın atəşkəs razılaşmasının ikinci mərhələsi üçün ətraflı yol xəritəsini qəbul etdiyini açıqladı. ABŞ prezidenti Donald Tramp da HƏMAS və regiondakı digər silahlı qrupların tərksilah edilməsinə razılıq verdiyini təsdiqləyib.

Həmas və digər Fələstin qrupları vasitəçilərin təkliflərinə müsbət yanaşdıqlarını bildirir və İsraildən hücumlarını tamamilə dayandırmağı və dəqiq vaxt cədvəli təyin etməyi tələb edirlər. Digər tərəfdən, Qəzza İdarəsi üzrə Milli Komitə bölgənin inzibati idarəçiliyini öz üzərinə götürmək üçün institusional və əməliyyat hazırlıqlarını tamamladığını açıqlayıb. 2025-ci il oktyabrın 10-da qüvvəyə minən birinci mərhələ atəşkəs və məhbus mübadiləsi razılaşmasına baxmayaraq, İsrailin quruda davam edən hücumları və humanitar yardıma məhdudiyyətlər sülh prosesinin qarşısındakı ən böyük maneələrdən biri olaraq qalır.