Türk İxracatçıları Sərhədləri Aşıb: Uzaq Ölkələr Strategiyası öz bəhrəsini verir

Qlobal ticarətdəki geosiyasi gərginlik və ənənəvi bazarlarda iqtisadi durğunluq türk ixracatçılarını yeni və alternativ bazarlara yönəldir. Ticarət Nazirliyinin həyata keçirdiyi “Uzaq Ölkələr Strategiyası” bu istiqamətin ən konkret və uğurlu nəticələrini üzə çıxarmağa başlayıb. Türkiyənin dünya iqtisadiyyatının yarısından çoxunu təmsil edən 18 ölkəyə ixracatı bu ilin yanvar-iyun dövründə bir əvvəlki ilin eyni dövrü ilə müqayisədə yüzdə 12,2 nəzərə çarpacaq dərəcədə artıb. Bu artımla bu ölkələrə ixrac 14 milyard 345 milyon 805 min dollar səviyyəsinə çatıb. Ötən ilin ilk yarısında bu rəqəm 12 milyard 781 milyon 737 min dollar olaraq qeydə alınıb.

Qlobal Böhranlar və Bazar Diversifikasiyasının Önəmi

Türkiyənin ixracatdakı bu strateji addımının arxasında qlobal miqyasda kritik inkişaflar dayanır. Şimalda dörd ildən artıqdır davam edən Rusiya-Ukrayna müharibəsi, cənub sərhədlərində İsrailin Fələstinə və Livana hücumları, ABŞ/İsrail-İran xəttindəki gərginliyin ticarət dəhlizlərinə mənfi təsirləri və Avropa bazarındakı iqtisadi durğunluq türk ixracatçılarını bazarlarını şaxələndirməyə məcbur edib. Bu baxımdan, Ticarət Nazirliyi tərəfindən 2022-ci ildə istifadəyə verilmiş Uzaq Ölkələr Strategiyası türk şirkətlərinin qlobal rəqabət qabiliyyətini qorumaq üçün həyat xətti rolunu oynadı. Strategiya çərçivəsində; ABŞ, Avstraliya, Braziliya, Çin, İndoneziya, Filippin, Cənubi Afrika, Cənubi Koreya, Hindistan, Yaponiya, Kanada, Malayziya, Meksika, Nigeriya, Pakistan, Çili, Tayvan və Vyetnam kimi ölkələrlə ticarət əlaqələri maksimum dərəcədə artırılıb.

ABŞ və Çin Bazarlarında Güclü Mövqe

Uzaq Ölkələr Strategiyası çərçivəsində 18 ölkə arasında ən böyük ixrac bazarı yenə Amerika Birləşmiş Ştatları (ABŞ) olmuşdur. Türkiyə ilin ilk yarısında ABŞ-a 6 milyard 971 milyon 280 min dollar ixrac edib. Təkcə bu məbləğ 18 ölkəyə ümumi ixracın təxminən 48 faizini təşkil edib. ABŞ-ı 1 milyard 809 milyon 73 min dollarlıq ixracatla Çin izlədi. Siyahının qalan yerlərində 641 milyon 689 min dollarla Meksika, 640 milyon 244 min dollarla Kanada və 580 milyon 426 min dollarla Hindistan yer alıb. Bu məlumatlar türk məhsullarının uzaq coğrafiyalarda gündən-günə daha çox qəbul edildiyini sübut edir.

Nigeriya və İndoneziyada İxrac Bumu

Nigeriya ilin ilk yarısında 62,4 faizlik rekord artımla ixrac artım tempi ilə diqqət çəkən ölkələrdən biri olub. Nigeriyanı 57,1 faiz artımla İndoneziya, yüzdə 36 ilə Cənubi Afrika Respublikası, yüzdə 32,7 ilə Çin və 17,6 faizlə Meksika izləyib. Sektorlar əsasında baxıldığında ABŞ bazarında ən çox tələb olunan maddə 725 milyon 356 min dollarla “kimyəvi maddələr və məmulatlar” oldu. Bu sektoru 679 milyon 155 min dollarla elektrik-elektronika sənayesi və 607 milyon 230 min dollarla avtomobil sənayesi izlədi. Çinə ixracda 1 milyard dollarla mədənçıxarma məhsulları birinci, kimya məhsulları 362 milyon 417 min dollarla ikinci, tekstil və xammal isə 87 milyon 776 min dollarla üçüncü olub. Meksika bazarında zərgərlik sənayesi 178 milyon 163 min dollar ixracatla liderlik edərkən, avtomobil sənayesi 114 milyon dollar, polad sektoru isə 73 milyon 99 min dollar qatqı təmin edib.