Тель-Авивде Анкара коңгуроо: 'Түркиядан катуу сокку алдык'

Президент Режеп Таййип Эрдоган менен АКШнын президенти Дональд Трамптын НАТО саммитинин алкагындагы жылуу жолугушуулары Израилдин баш калаасында кеңири резонанс жаратты. Израилдин престиждүү басылмаларынан болгон «Маарив» гезити эки лидердин жакын сүрөттөрүнөн кийин аймактагы дипломатиялык жана аскердик тең салмактуулуктун солкулдагандыгын жазды. Вашингтондун Жакынкы Чыгыш көз карашында Анкаранын маанисинин күн өткөн сайын артып баратканын белгилеген гезит таң калыштуу моюнга алууларды жасады.

Израиль басма сөзүнөн таң калыштуу моюнга алуу: "Түркия бизди чаап кетти"

Маарив гезити акыркы кездеги дипломатиялык абалдарды талдоодо Анкаранын аймактагы таасири күчөгөнүн Түркия бизди чаап кетти деген баш сөз менен окурмандарына жарыялады. Кабарда Түркиянын аймактык бийлигинин бир гана сөз эмес, талаада активдүү дипломатия жана аскердик тоскоолдук менен колдоого алынганы баса белгиленди. Анкара таштаган стратегиялык кадамдардын Тель-Авивдин коопсуздук жана тышкы саясат коридорлорунда терең тынчсыздануу менен анализделгени белгиленди.

Талдоодо Түркиянын геосаясий маанисине кеңири орун берилген. Босфор жана Дарданелл кысыктары боюнча абсолюттук үстөмдүгүнүн, ошондой эле Европа менен Жакынкы Чыгыштын ортосунда көпүрө кызматын аткарган географиялык абалынын глобалдык соода жана коопсуздук үчүн зарыл болгондугу белгиленди. Анкаранын коңшулаш Иран, Ирак жана Сирия сыяктуу кризистик аймактардын аймактык теңдемелерден четтете албаган актерго айланганы белгиленди. Түркиянын ички коргонуу өнөр жайы кыймылдары, өсүп жаткан аскердик потенциалы жана экономикалык потенциалы менен тең салмактуулуктарды түздөн-түз өзгөртүүгө күчү бар экени да эскертилди.

"Тель-Авив Анкаранын ар бир кыймылын жакындан байкоодо"

Израиль басма сөзүндө, өзгөчө Иран борборлуу өнүгүүлөрдөн кийин Жакынкы Чыгышта жаңы коопсуздук архитектурасынын калыптанып жатканын айтып, Түркиянын бул жаңы процесстеги ролунун өтө маанилүү болоорун жазды. Анкаранын аймактык актерлор жана глобалдык державалар менен тең салмактуу карым-катнаштарынын көрүнүктүү деңгээлге жеткени белгиленип, Түркиянын ортомчулук ролунун эл аралык аренада барган сайын кабыл алынганы белгиленди. Бул динамика алкагында гезит: «Тель-Авив Анкаранын ар бир кадамын кылдаттык менен байкап турат»,-деп баа берген.

"Израиль үчүн бул окуя бүтө элек"

Түркия менен Израилдин ортосундагы атаандаштык алдыдагы мезгилде Жакынкы Чыгыш күн тартибинин эң ысык темаларынын бири бойдон калаары болжолдонгон эле. Түркиянын токтотуучу аскердик күчү жана дипломатиялык маневрдүүлүгүнөн улам эч бир аймактык планда көз жаздымда калтырылбай турганын жазган Маарив, анализин «Израилдин көз карашы менен Түркия менен болгон окуябыз али бүтө элек»,- деп жыйынтыктады. Анкаранын алдыбыздагы мезгилде таштай турган стратегиялык кадамдарын бир гана Израил эмес, АКШ баш болгон глобалдык актерлор да жакындан байкап жатканы баса белгиленди.