Түркия жана 7 өлкөдөн Израилге биргелешкен реакция: Депортация пландарын катуу айыптоо

Түркиянын жетекчилигинде чогулган 8 өлкөнүн тышкы иштер министрлери Израилдин ашынган оңчул өкүлдөрүнүн палестиналыктарды Газа тилкесинен чыгаруу жөнүндөгү билдирүүлөрүнө каршы абдан катуу биргелешкен билдирүү жасашты. Түркия, Египет, Индонезия, Иордания, Пакистан, Катар, Сауд Арабия жана Бириккен Араб Эмирликтеринин биргелешкен билдирүүсүндө Израилдин улуттук коопсуздук министри Итамар Бен-Гвир менен тышкы иштер министри Исраил Катцтын басып алган аймактардагы демографиялык түзүлүштү өзгөртүүнү максат кылган чагымчыл сөздөрү эң катуу айыпталган.

Сүргүнгө жана депортацияга каршы эл аралык укуктун басымы

Биргелешкен билдирүүдө Палестина элин өз жеринен күч менен көчүрүүгө багытталган бардык пландар, сунуштар жана механизмдер чечкиндүү түрдө четке кагылганы белгиленди. Министрлер Израилдин эки расмий өкүлүнүн билдирүүлөрү бардык глобалдык укуктук нормаларды, өзгөчө эл аралык гуманитардык укукту ачык бузганын баса белгилешти. Мындай чагымчыл сөздөр Палестина элинин ажырагыс мыйзамдуу укуктарына түздөн-түз коркунуч келтирет деп айтылды.

Аймактык стабилдүүлүк жана тынчтык демилгелери коркунучта

Дипломатиялык булактар мажбурлап көчүрүү чакырыктарын конкреттүү мамлекеттик саясатка айландыруу аймакта орду толгус кырсыктарга алып келерин эскертти. Билдирүүдө мындай кадамдар тынчтык орнотуу боюнча бардык эл аралык аракеттерге, анын ичинде АКШ президенти Дональд Трамптын мажбурлап көчүрүүнү таптакыр жокко чыгарган Газа планына доо кетирип, аймактагы туруктуулуктун келечегине олуттуу коркунуч туудурары белгиленген. Министрлер Газа тилкеси Чыгыш Иерусалим жана Батыш Шериа менен бирге оккупацияланган Палестина аймагынын ажырагыс бөлүгү экенин жана бул бүтүндүктүн сакталышынын сөзсүз түрдө маанилүү экенин дагы бир жолу баса белгилешти.

Эки мамлекеттүү чечим жана БУУнун Коопсуздук Кеңешине чакыруу

Биргелешкен билдирууде, Жакынкы Чыгышта адилеттуу жана бекем тынчтыкты орнотуунун бирден-бир жолу эки мамле-кеттик чечимди ишке ашыруу экендиги белгиленди. Ушул алкакта эл аралык чечимдерге ылайык, 1967-жылдын 4-июньнын чек араларында борбор шаары Чыгыш Иерусалим болгон көз карандысыз жана эгемен Палестина мамлекетинин түзүлүшү ырасталды. Министрлер бүткүл эл аралык коомчулукту, өзгөчө Бириккен Улуттар Уюмунун Коопсуздук Кеңешин (БУУС) жоопкерчиликти өзүнө алууга чакырып, жаңы географиялык же демографиялык чындыкты талаага таңуулоо аракеттерине чечкиндүү каршы чыгууну талап кылышты. Палестина элинин өз жеринде намыстуу каршылык көрсөтүүсүнө толук колдоо билдирилди.