ABD ve İran Mutabakatında Son Aşamaya Gelindi: Tarih Belli Oldu

ABD ve İran arasında aylardır süregelen görüşmelerde sona yaklaşılıyor. Bloomberg'in üst düzey kaynaklara dayandırdığı haberine göre, G7 zirvesi öncesinde iki ülke arasında bir mutabakat zaptı imzalanabilir. Bu gelişme, 15-17 Haziran tarihleri arasında Fransa'da düzenlenecek olan G7 liderler toplantısı öncesinde gerçekleşebilir.

Mutabakat Zaptı ve Detayları

Yetkililer, yapılacak anlaşmanın bir nihai antlaşmadan ziyade bir mutabakat zaptı niteliğinde olduğunu belirtiyor. 14 Haziran Pazar günü Cenevre’de imzalanması planlanan metin, iki ülke arasındaki ilişkilerin normalleşmesi yönünde atılan önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Ancak, İran henüz imza törenine katılmaya hazır olduğunu resmi olarak bildirmedi.

ABD’nin Hazırlıkları

Bu arada, ABD Hava Kuvvetleri'ne ait dört C-17 nakliye uçağının Avrupa’ya hareket ettiği bildirildi. Axios'a göre, bu uçaklar, olası imza töreni için gerekli ekipmanı taşımak üzere gönderildi. Bu gelişme, Washington’un anlaşmanın gerçekleşeceği senaryoya yönelik ciddi hazırlıklar yaptığını gösteriyor.

Mutabakatın İçeriği

Mutabakat zaptında, Hürmüz Boğazı'nın derhal açılması ve 30 gün içinde savaş öncesi deniz ticareti hacmine dönülmesi planlanıyor. Buna karşılık, ABD'nin uyguladığı ablukanın kaldırılması öngörülüyor. Yetkililer, boğazın açılmasının ardından İran’a 60 gün boyunca petrol satışı için geçici yaptırım muafiyetleri tanınacağını belirtiyor.

Ekonomik Yaptırımlar ve Varlıklar

Yaptırımların tamamen kaldırılması, belirli bir tarihe bağlanmayacak ve sürecin uygulanmasına göre kademeli olarak gerçekleştirilecek. Ayrıca, yurtdışında dondurulmuş milyarlarca dolarlık İran varlıklarının akıbeti henüz netlik kazanmış değil. İran, bu fonlara hızla erişim sağlamak isterken, ABD ödemelerin aşamalı yapılmasını savunuyor.

Diplomatik Çabalar

Arabulucu bir diplomat, taraflarla birlikte çalışarak anlaşmaya son şeklinin verilmesi ve imza töreni için bir tarih belirlenmesi amacıyla çaba sarf ettiklerini ifade etti. Bu gelişmeler, iki ülke arasında uzun süren anlaşmazlıkların çözülmesi yolunda önemli bir dönemeç olarak görülüyor.

Geçmişteki Gelişmeler

ABD Başkanı Donald Trump daha önce İran'la yapılacak olan saldırıları iptal ettiğini ve anlaşmanın İran tarafından onaylanma aşamasına geldiğini açıklamıştı. Ancak, bu açıklama İsrail hükümeti tarafından şaşkınlıkla karşılandı. Trump'ın bu hamlesi, bölgedeki dengeleri yeniden değerlendirme ihtiyacını doğurmuştu.

Gelecek Senaryoları

Bu mutabakat zaptı hayata geçirildiği takdirde, iki ülke arasındaki ekonomik ve diplomatik ilişkilerde önemli iyileşmeler bekleniyor. Ancak, sürecin başarıyla tamamlanması için tarafların karşılıklı adımlar atmaları ve güven inşa etmeleri gerekiyor. Olası bir başarısızlık ise, bölgedeki gerginliğin artmasına neden olabilir.