AB'de Akaryakıt Fiyatları Alev Aldı: Benzin ve Motorinde Çift Haneli Dev Artış

Avrupa Birliği (AB) genelinde pompa fiyatları, küresel enerji piyasalarındaki dalgalanmalar ve jeopolitik risklerin etkisiyle tarihi bir yükseliş grafiği çiziyor. Avrupa Komisyonu tarafından yayımlanan haftalık petrol bülteni verilerine göre, üye ülkelerde hem benzin hem de dizel fiyatlarında çok kısa bir sürede çift haneli artışlar kaydedildi.

Orta Doğu’daki Gerilim Brent Petrolü 100 Doların Üzerine Taşıdı

Akaryakıt fiyatlarındaki bu sert tırmanışın arkasında, Orta Doğu'da tırmanan çatışmaların küresel petrol arz güvenliğine yönelik oluşturduğu tehditler yatıyor. Bölgedeki kritik enerji altyapılarına ve petrol üretim tesislerine yönelik saldırı riskleri, Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan deniz taşımacılığındaki belirsizliklerle birleşince piyasalarda panik havası yarattı. Bu gelişmelerle birlikte, Brent petrolün varil fiyatı eylül ayı itibarıyla 100 dolar sınırını aşarak kritik bir eşiği geride bıraktı. Yaşanan bu küresel hareketlilik, Avrupa pazarında doğrudan karşılık bulurken, özellikle dizel piyasalarındaki arz sıkışıklığı bu yakıt türünün benzine oranla çok daha hızlı pahalanmasına yol açtı.

Benzin Fiyatlarında Danimarka ve Finlandiya Zirvede

Avrupa Komisyonu verilerine göre, AB genelinde vergiler dahil ortalama benzin (Euro-süper 95) litre fiyatı, 23 Şubat tarihinde 1,64 avro seviyesindeyken, 7 Eylül'e gelindiğinde yaklaşık yüzde 24 oranında artarak 2,04 avroya ulaştı. Ülke bazlı analizlerde ise en dramatik artışlar İskandinav coğrafyasında yaşandı. Danimarka'da benzinin litre fiyatı yüzde 36'lık yükselişle 1,94 avrodan 2,63 avroya fırladı. Benzer şekilde Finlandiya'da da benzin fiyatları yüzde 36 artarak 1,71 avrodan 2,32 avroya çıktı. Bu iki ülkeyi yüzde 32'lik artış oranlarıyla Çekya ve Polonya, yüzde 29 ile de Litvanya izledi.

Dizel Fiyatlarında En Sert Yükseliş Bulgaristan'da Yaşandı

Aynı dönemde motorin (dizel) fiyatlarındaki artış hızı benzini geride bıraktı. AB genelinde 23 Şubat'ta 1,59 avro olan dizel litre fiyatı, 7 Eylül itibarıyla yaklaşık yüzde 33 artarak 2,11 avroya tırmandı. Dizel fiyatlarının en çok sarsıcı etki yarattığı ülke ise yüzde 47'lik rekor artışla Bulgaristan oldu. Bulgaristan'da dizelin litresi 1,23 avrodan 1,81 avroya yükseldi. Bulgaristan'ın ardından dizelde en yüksek fiyat artışları yaklaşık yüzde 44 ile Çekya, yüzde 42 ile Finlandiya, yüzde 39 ile Polonya ve yüzde 38 ile Belçika'da görüldü. Böylece Çekya, Finlandiya ve Polonya, hem benzin hem de dizel fiyatlarının en çok arttığı ilk 5 ülke arasında yer alarak çifte darbe almış oldu.

Avrupa Komisyonu'ndan Arz Güvenliği Açıklaması

Ülkeler arasındaki bu fiyat farklılıklarında uygulanan vergi politikaları, ulusal para birimlerindeki dalgalanmalar, rafineri kapasiteleri ve yerel pazar dinamikleri belirleyici rol oynuyor. Konuya ilişkin 8 Eylül'de bir açıklama yapan Avrupa Komisyonu, Orta Doğu'daki jeopolitik istikrarsızlığın özellikle dizel ve jet yakıtı gibi ürünlerin fiyat oynaklığını tetiklediğini vurguladı. Komisyon, şu an için AB genelinde acil bir petrol arz güvenliği sorunu bulunmadığını belirtmekle birlikte, çatışmaların seyrine bağlı olarak önümüzdeki aylarda piyasaların daha da daralabileceği uyarısında bulundu.