AB'den Yeni Güvenlik Hamlesi: Tehdit Altındaki Üyeler İçin "Acil İstişare Mekanizması" Geliyor

Avrupa Birliği (AB), küresel ve bölgesel güvenlik risklerinin arttığı bir dönemde, doğrudan güvenlik tehdidiyle karşı karşıya kalan üye ülkelerini korumak amacıyla kritik bir adım atmaya hazırlanıyor. AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen tarafından ilk kez 16 Eylül'de duyurulan "acil güvenlik protokolü"ne ilişkin detaylar netleşmeye başladı. AB Komisyonu Sözcüsü Christian Wigand, düzenlediği günlük basın toplantısında yeni mekanizmanın işleyişi ve kapsamı hakkında önemli açıklamalarda bulundu.

Yeni Avrupa Güvenlik Stratejisi Yıl Sonunda Açıklanacak

Sözcü Christian Wigand, hazırlıkları süren acil güvenlik protokolünün, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ve Komisyon Başkanı von der Leyen tarafından bu yıl içinde sunulacak olan yeni "Avrupa Güvenlik Stratejisi" kapsamında kamuoyuna duyurulacağını belirtti. Güvenlik stratejisinin yılın son çeyreğinde kabul edilmesinin planlandığını aktaran Wigand, protokolün somut önerilerinin ve tüm detaylarının bu kapsamda netleşeceğini vurguladı. Wigand, "Doğrudan ve inandırıcı bir tehditle karşılaşan üye ülkelerin AB düzeyinde acil üst düzey siyasi istişare çağrısı yapmasına imkan tanıyacak siyasi bir mekanizmaya ihtiyacımız var." ifadelerini kullanarak yeni yapının gerekliliğine dikkat çekti.

Kriz Anında Devreye Girecek Müdahale Araçları

Olası bir güvenlik krizinde tehdit altındaki üye ülkere veya AB'nin yakın ortaklarına hızlı destek sağlanması hedefleniyor. Wigand, bu kapsamda devreye sokulabilecek çeşitli araçların mevcut olduğunu kaydetti. Söz konusu destek mekanizmaları arasında; sivil koruma imkanları, siber ve hibrit tehditlerle mücadele yöntemleri, hızlı müdahale ekipleri, yaptırımlar ve AB'nin acil durum fonları yer alıyor. Wigand ayrıca, bu acil güvenlik protokolünün, AB Antlaşması’nın ortak savunma ve karşılıklı yardım yükümlülüğünü düzenleyen 42. maddesinin 7. fıkrasının işletilmesini gerektirmeyen, daha esnek ve hızlı reaksiyon gösterilebilecek durumları kapsayacağını ifade etti.

NATO'nun 4. Maddesi ile Benzerlik ve Yetki Çakışması Tartışması

Basın toplantısında, planlanan bu yeni mekanizmanın, bir müttefikin toprak bütünlüğü, bağımsızlığı veya güvenliğinin tehlikede olması durumunda danışmalarda bulunulmasını öngören NATO Antlaşması’nın 4. maddesi ile olan benzerliği gündeme getirildi. Komisyona, yeni mekanizma yapılandırılırken görev tekrarı ve yetki çakışmasının önlenmesi adına NATO ile koordinasyon sağlanıp sağlanmadığı soruldu. AB Komisyonu Başsözcü Yardımcısı Arianna Podesta, AB-NATO stratejik ortaklığının hayati önemini koruduğunun altını çizerek, "Güvenlik stratejisi ve güvenlik protokolüne ilişkin önerilerimiz ittifakı güçlendirmeye ve Avrupa’nın güvenliğini artırmaya hizmet edecek." dedi. Podesta, Komisyon Başkanı von der Leyen’in NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ve diğer ittifak yetkilileriyle sürekli ve düzenli temas halinde olduğunu belirterek, temel amacın hem Avrupa'nın savunma kapasitesini hem de NATO İttifakı'nı güçlendirmek olduğunu sözlerine ekledi.