Afrika'nın Yarısı Çocuk: Küresel Çocuk Nüfusu Gerilerken Kıta Gençleşiyor

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerinden derlenen küresel demografi analizleri, dünya genelindeki çocuk nüfusunun seyri hakkında çarpıcı gerçekleri ortaya koydu. Yapılan araştırmaya göre, dünyada 0-17 yaş grubunu kapsayan çocuk nüfusu 2021-2024 yılları arasında istikrarlı bir artış gösterdikten sonra, geçen yıl itibarıyla ilk kez düşüş trendine girdi. Bu genel azalış eğilimine karşın, Afrika kıtasındaki çocuk nüfusunun yoğunluğu, dünyanın geri kalan bölgelerinden çok net bir biçimde ayrışmayı sürdürüyor.

Küresel ölçekte çocuk nüfusu verileri incelendiğinde, 2021 yılında 2 milyar 365 milyon olan çocuk sayısının, 2022'de 2 milyar 395 milyona ve 2023'te 2 milyar 397 milyona ulaştığı görülüyor. 2024 yılında 2 milyar 413 milyon ile tarihi zirvesini gören küresel çocuk nüfusu, 2025 yılı projeksiyonlarında ise 2 milyar 409 milyona gerileyerek düşüşe geçti.

Küresel Çocuk Nüfusu 2024 Yılında Zirveyi Gördü

Belirlenen 194 ülkenin demografik verileri mercek altına alındığında, 2021-2025 döneminde 110 ülkede çocuk nüfusunun artış kaydettiği, 84 ülkede ise gerilediği tespit edildi. Bu dönem zarfında çocuk nüfusunun sayısal olarak en fazla arttığı ülke Pakistan olurken, bu ülkeyi sırasıyla Kongo Demokratik Cumhuriyeti ve Nijerya takip etti. Aynı dönemde çocuk nüfusunda en sert düşüşün yaşandığı ülkeler ise sırasıyla Çin, Hindistan ve Brezilya olarak kayıtlara geçti.

Dünya genelinde en fazla çocuk nüfusuna sahip ülkeler sıralamasında Asya ülkelerinin ağırlığı dikkat çekiyor. Dünyanın en kalabalık ülkesi unvanına sahip Hindistan, 430 milyon 108 bin çocuk nüfusuyla bu alanda da zirvede yer alıyor. Hindistan'ı 270 milyon 206 bin çocukla Çin takip ediyor. Listenin devamında ise 112 milyon 821 bin çocukla Nijerya üçüncü, 109 milyon 511 bin çocukla Pakistan dördüncü ve 83 milyon 523 bin çocukla Endonezya beşinci sırada bulunuyor.

Bu dev nüfuslu ülkeleri sırasıyla 72 milyon 892 bin çocukla ABD, 61 milyon 480 bin ile Etiyopya, 59 milyon 229 bin ile Kongo Demokratik Cumhuriyeti, 58 milyon 679 bin ile Bangladeş ve 49 milyon 975 bin çocukla Brezilya izliyor. Bahsi geçen en kalabalık 10 ülkenin toplam çocuk nüfusu 1 milyar 308 milyonu aşarak, dünyadaki toplam çocuk nüfusunun yarısından fazlasını tek başına barındırıyor. Çocuk nüfusunun en az olduğu 10 ülke ise sırasıyla Tuvalu, Palau, San Marino, Nauru, Monako, Lihtenştayn, Saint Kitts ve Nevis, Andorra, Dominika ve Marşal Adaları oldu.

Afrika Kıtasının Yarısı Çocuklardan Oluşuyor

Çocuk nüfusunun toplam nüfus içindeki oranı açısından bakıldığında, 194 ülke arasında 54 Afrika ülkesinin oluşturduğu tablo büyük bir dikkat çekiyor. Toplam nüfusu yaklaşık 1,5 milyar olan Afrika kıtasında, çocuk nüfusunun 701 milyon 639 bin olduğu hesaplandı. Bu çarpıcı veri, Afrika kıtasında yaşayan her iki kişiden birinin, yani nüfusun yaklaşık yüzde 50'sinin çocuk olduğunu ortaya koyuyor.

Dünyada toplam nüfusuna oranla en yüksek çocuk popülasyonuna sahip ilk 10 ülkenin tamamı yine Afrika kıtasından çıktı. Bu sıralamada Orta Afrika Cumhuriyeti, ülke nüfusunun yüzde 56,2'sinin çocuk olmasıyla ilk sırada yer aldı. Bu ülkeyi sırasıyla yüzde 53,3 ile Nijer, yüzde 53 ile Somali, yüzde 52,9 ile Mali, yüzde 52,7 ile Çad, yüzde 52,5 ile Kongo Demokratik Cumhuriyeti, yüzde 51,4 ile Burundi, yüzde 51,1 ile Mozambik, yüzde 50,8 ile Angola ve yüzde 50,2 ile Uganda takip etti. Kıtanın geri kalan 44 ülkesinde ise çocuk nüfus oranı yüzde 18 ile yüzde 49 arasında değişkenlik gösteriyor.

Türkiye’nin Çocuk Nüfusunda Dikkat Çeken Gerileme

Küresel trendlere paralel olarak Türkiye'nin çocuk nüfusu da son 5 yıllık süreçte düzenli bir azalış kaydetti. Türkiye, 2025 yılı projeksiyonlarındaki 21 milyon 376 bin çocuk nüfusuyla dünya sıralamasında 22'nci basamağa geriledi. Oysa ülke, 2021 yılında aynı listede 20'nci sırada yer alıyordu.

Türkiye'deki çocuk nüfusu yıllara göre incelendiğinde erime net bir şekilde gözleniyor. Ülkede çocuk nüfusu 2021 yılında 22 milyon 738 bin seviyesindeyken, 2022'de 22 milyon 578 bine, 2023'te 22 milyon 206 bine ve 2024 yılında ise 21 milyon 817 bine kadar gerileme gösterdi.